Uzasadnienie
Burmistrz P. decyzją z dnia [...] r., nr [...], ustalił M. K. jednorazową opłatę w wysokości 42.167 zł z tytułu wzrostu wartości zbytej nieruchomości położonej w P. oznaczonej jako działka nr 1 o pow. 0,2040 ha na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Odwołanie od ww. decyzji złożył M. K. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. We wniosku tym M. K. wskazał, że uchybienie terminu było od niego niezależne - winę za brak doręczenia decyzji ponosi pracownik Poczty Polskiej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (dalej SKO) postanowieniem z dnia [...]r., znak [...], wydanym na podstawie art. 58, art. 59, art. 123 i art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. – dalej k.p.a.) odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Ten sam organ kolejnym postanowieniem z dnia [...]r., znak [...], wydanym na podstawie art. 134 w zw. z art. 129 §2 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu podano m. in., że brak było podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania (co stwierdzono odrębnym postanowieniem), które złożono po czasie. Uwzględniając fakt doręczenia zastępczego decyzji doręczono ją 14 sierpnia 2017 r., a termin do złożenia odwołania minął 28 sierpnia 2017 r.
Skargę na powyższe postanowienie SKO o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia odwołania złożył M. K., zaskarżając je w całości. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 58 § 2 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, iż skarżący uchybił terminowi 7 dni do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy jego prawidłowe zastosowanie wskazuje, iż termin ten biegł od 11 września 2017 r., a najwcześniej od 8 września 2017 r., a skarżący w terminie ustawowym złożył stosowny wniosek. Mając na uwadze powyższe zarzuty wniósł o uchylenie postanowienia i zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej przywrócenia terminu do złożenia odwołania.
W uzasadnieniu podano m. in., że w dniu 6 września 2017 r. skarżący odebrał przesyłkę zawierającą decyzję Burmistrza P. z dnia [...] r. o numerze [...], natomiast w dniu 8 września 2017 r. odebrał przesyłkę zawierającą ostateczną decyzję Burmistrza P. z dnia [...]r. o numerze [...]. Z uwagi na odbiór przesyłki około godziny 19.00 wszelkie możliwe działania podjął w poniedziałek 11 września 2017 r. i wtedy to powziął informację, iż decyzja była wysłana w sierpniu 2017 r. Wbrew twierdzeniom SKO termin początkowy 7 dni terminu do złożenia wniosku biegnie od 11 września 2017 r., ewentualnie od 8 września 2017 r., kiedy to odebrał decyzję opatrzoną stwierdzeniem "ostateczna". Za datę początkową biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie może zostać uznana data 6 września 2017 r., kiedy to odebrał decyzję, od której przysługiwało mu, według ówczesnego stanu wiedzy i pouczenia, prawo do wniesienia odwołania w terminie 14 dni, tj. do dnia 20 września 2017 r. Dopiero przesyłka z dnia 8 września 2017 r. zasygnalizowała mu nieprawidłowości po stronie Urzędu Miasta P., gdyż w aspekcie otrzymanej 2 dni wcześniej decyzji uznał ją za omyłkę, którą należy wyjaśnić.
Wiedzę o stanie rzeczy i konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu i odwołania pozyskał w poniedziałek 11 września 2017 r. Jeśli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania wiadomości o tym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu powtórzył swą poprzednią argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego.
Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 z późn. zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.
W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że odrębnym orzeczeniem zapadłym w sprawie II SA/Gl 1212/17 oddalono skargę w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania od ww. decyzji. Wniosek o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia tej kwestii jest więc niezasadny.
Zgodnie z art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
- 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
- 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Wg art. 44 § 2 k.p.a. zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3 z kolei stanowi, że w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4 stwierdza, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Wymagania z powyższych przepisów zostały spełnione, a wszystkie niezbędne dane zostały zawarte na druku zwrotnego potwierdzenia przesyłki z decyzją. W szczególności zaznaczono, że zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Zaznaczono również na druku datę awizacji. Jest to druk standardowy, zawierający wymagane rubryki i miejsca do dokonania określonych wpisów. Te wykonano.
Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej wniesienia odwołania jest zatem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Złożenie odwołania po terminie powodować może różne skutki procesowe w zależności od tego, czy odwołujący się złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 § 1 i 2 k.p.a.), czy też z prośbą taką nie wystąpił. Jak wyżej wskazano, odrębnym postanowieniem odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Kwestia ewentualnej prawidłowości tego rozstrzygnięcia jest przy tym innym zagadnieniem i w niniejszej sprawie nie podlega rozpoznaniu, choć zarzuty skargi się powielają.
Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który to termin nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu drugoinstancyjnym rozstrzygnięcia ostatecznego, takiego, które korzysta z ochrony trwałości.
W świetle wskazanych wyżej reguł nie budzi wątpliwości, że skarga nie jest zasadna. Skarżący już we wniosku o przywrócenie terminu pisał, że odebrał przesyłkę zawierającą decyzję z [...]r. w dniu 6 września 2017 r. W aktach sprawy zdeponowany jest dowód potwierdzający odbiór przesyłki w dniu 6 września 2017 r., aczkolwiek w oznaczeniu rodzaju pisma wskazano "dec. ost." Pierwotne doręczenie decyzji nieostatecznej nastąpiło w formie doręczenia zastępczego i awizacje miały miejsce w dniach 31 lipca 2017 r. oraz 8 sierpnia 2017 r. Prawidłowo doręczoną przesyłkę, na skutek niepodjęcia, zwrócono nadawcy 16 sierpnia 2017 r. Zatem już w dniu 6 września 2017 r. skarżący miał, bądź powinien był mieć wiedzę o ostateczności decyzji. W dniu 8 września 2017 r. odebrał z kolei pismo wraz załącznikiem w postaci decyzji stanowiące wezwanie do zapłaty. Odwołanie opatrzone jest z kolei datą 15 września 2017 r., taka jest też data wpływu pisma do organu, co świadczy nadaniu go po terminie.
Należy wskazać, że awizacja pierwotnego doręczenia formalnie, wg poczynionych tam adnotacji, była prawidłowa (organ nie miał żadnych przesłanek by ją podważać) i wywołała skutki prawne w postaci stwierdzenia ostateczności decyzji. Dołączone do skargi pismo dotyczące reklamacji wcale jednoznacznie nie przesądza, że przesyłka była wadliwa, a jedynie wskazuje na brak możliwości dokonania jednoznacznych ustaleń faktycznych, potwierdzających wersję skarżącego. Nie zmienia to jednak faktu, że skarżący sam przyznał, iż odebrał decyzję w dniu 6 września 2017 r., a z dowodu doręczenia tej konkretnej przesyłki wynika, co należy powtórzyć, iż zawierała ona decyzję ostateczną. Jest to logiczne, skoro poprzednio organ wysłał już decyzję nieostateczną i liczył bieg terminu do złożenia odwołania od dnia doręczenia zastępczego.
Nie można zakładać, że wysłano po raz kolejny decyzję nieostateczną, odebraną 6 września 2017 r., otwierającą termin do złożenia odwołania. To skutkowało z kolei oddaleniem skargi na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania.
W tym kontekście także samo uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości i nie może być przyczyną uwzględnienia skargi.
Nie doszło zatem do naruszenia art. 129 §2 k.p.a. i art. 134 k.p.a., ani też innych przepisów, uzasadniających uwzględnienie skargi.
Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.