Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w rozpoznawanej sprawie wyrokiem z dnia 25 czerwca 2010 r. oddalił skargę J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w B., oznaczonej jako działka nr 1 oraz odszkodowania z tego tytułu. Na rozprawie Sąd postanowił również o oddaleniu wniosku uczestnika postępowania [...] w B. z dnia [...]r. o odroczeniu rozprawy.
Pismem z dnia [...]r. (nadanym w placówce pocztowej w tej samej dacie) [...]w B. zwróciło się z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia powołanego na wstępie orzeczenia, występując jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Zarządzeniem z dnia [...]r. Przewodniczący Wydziału zobowiązał wnioskodawcę m.in. do wskazania i uprawdopodobnienia w terminie 7 dni okoliczności świadczących o braku winy w uchybieniu terminu do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku, pod rygorem odmowy przywrócenia terminu. Nadto Przewodniczący zobowiązał także [...] w B. do podania w terminie 7 dni daty ustania przyczyny uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, pod rygorem odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu.
W odpowiedzi na powyższe, w terminie do tego przewidzianym, [...] wskazało, że wobec nieotrzymania rozstrzygnięcia w kwestii odroczenia rozprawy było przekonane o uwzględnieniu przez Sąd wniosku z dnia [...]r. Nadto uczestnik podniósł, iż gdyby został powiadomiony o oddaleniu wniosku o odroczenie rozprawy, to wniosek o uzasadnienie wyroku złożyłby w przewidzianym do tego terminie. Wobec powyższego zdaniem wnioskodawcy nie można zarzucić mu zaniechania działania, tym bardziej, iż nie jest reprezentowany przez fachowego pełnomocnika. W dalszej kolejności, uzupełniając wniosek w zakresie daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wskazano [...]r., tj. dzień w którym to J. S. otrzymał pismo od Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z informacją o zapadłym wyroku.
Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwaną p.p.s.a. przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia przywrócenie terminu. Jednakże wniosek taki musi spełniać określone przepisami warunki. W myśl art. 87 p.p.s.a pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Powołane powyższej przesłanki przywrócenia terminu muszą wystąpić łącznie, ażeby wniosek mógł zostać uwzględniony.
Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna uchybienia terminowi istniała przez cały czas, aż do momentu jej ustania. Brak winy strony w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Natomiast dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw winny skutkować odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności (por. np. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, s. 210 i tamże powoływane orzecznictwo sądów administracyjnych).
Wychodząc naprzeciw wnioskodawcy i uznając, iż wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie (a zatem przyjmując jako datę ustania przyczyny uchybienia terminu dzień [...]r.), to jednakże w odniesieniu do powołanych we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności, a także mając na względzie utrwalone stanowisko w orzecznictwie nie sposób uznać, że wystąpiła po stronie [...] przesłanka braku winy z art. 86 § 1 p.p.s.a. Brak bowiem informacji ze strony Sądu o nieuwzględnieniu wniosku o odroczenie rozprawy, a także brak fachowego pełnomocnika w postępowaniu nie zwalniają wnioskodawcy od podjęcia działań procesowych w zawisłej sprawie, a w tym od wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Podkreślić należy, że [...] Strona winno wykazać dbałość o swoje interesy podejmując działania zmierzające do monitowania toku sprawy, zaważywszy, że miało wiedzę o możliwości udostępnienia akt sprawy wraz z aktami administracyjnymi w Wydziale Informacji Sądowej po uprzednim uzgodnieniu terminu.
Od strony postępowania sądowego oczekiwać bowiem należy zachowania dbałości o prowadzenie swoich spraw. Stąd też następstwa ewentualnych zaniedbań, o ile nie były one wywołane czynnikami obiektywnymi, obciążają tę właśnie stronę. Wskazane zaś we wniosku okoliczności nie są ani nadzwyczajne, ani nagłe, ani też nieprzewidywalne.
Zaznaczyć wypada, że [...] pomimo doręczenia zawiadomienia o planowanym terminie rozprawy nie stawiło się na nią. Nieobecność natomiast na rozprawie (nawet pomimo braku obowiązkowego stawiennictwa się) jest przejawem niedbałości o własne sprawy i może skutkować, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, niedostateczną starannością w ich prowadzeniu. Zważyć należy, że przy zawiadomieniu o rozprawie [...] pouczone zostało m.in. o doręczeniu z urzędu jedynie uzasadnienia wyroku uwzględniającego skargę, a także o sposobie i terminie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Tak więc skoro ustawodawca odstąpił od zasady obligatoryjnego sporządzania przez sądy administracyjne z urzędu uzasadnienia wszystkich wyroków i ograniczył ten obowiązek tylko do wyroku uwzględniającego skargę w konsekwencji nakładając na stronę przy wyroku oddalającym skargę obowiązek określonego działania z art. 141 § 2 p.p.s.a., to zaniechanie takiego działania, pomimo skutecznego pouczenia o jego istnieniu, stanowi zaniedbanie własnych spraw.
Na marginesie należy dodać, iż postanowienie w kwestii odmowy odroczenia rozprawy jest rozstrzygnięciem o jakim mowa w art. 162 p.p.s.a. W myśl natomiast powołanego przepisu rozstrzygnięcia zawarte w postanowieniach niekończących postępowania w sprawie, wydanych na posiedzeniach jawnych, wpisuje się do protokołu bez spisywania odrębnej sentencji, jeżeli nie przysługuje na nie zażalenie.
W świetle zatem przedstawionych okoliczności uznać należy, że skoro uczestnik nie uprawdopodobnił, by w okresie od ogłoszenia wyroku, tj. [...]r. do [...]r. istniały po jego stronie obiektywne przeszkody do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku to nie spełnił tym samym wszystkich przesłanek warunkujących przywrócenie terminu. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił [...] w B. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.