Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta J. postanowieniem nr [...] z dnia [...] roku nałożył na B. G. (G.) grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł ([...] złotych 00/100). Postanowienie powyższe odebrał brat zobowiązanego A. G. w dniu [...] roku.
Na to postanowienie złożył zażalenie B. G. pismem noszącym datę sporządzenia – [...] roku, ale nadanym w Urzędzie Pocztowym w J. w dniu [...] roku.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 134 w związku z art. 144 kpa stwierdził uchybienie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie organu I instancji z dnia [...] roku.
W uzasadnieniu podał, że postanowienie organu I instancji zostało doręczone w dniu [...] roku, a więc termin do złożenia zażalenia na to postanowienie upływał w dniu [...]. Zażalenie zostało wniesione w dniu [...] roku, a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia, co obligowało organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Organ podkreślił, że żalący się nie złożył wniosku o przywrócenie terminu, ani wniosku takiego nie zawarł w zażaleniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wnosił o uchylenie postanowienia ostatecznego.
Uzasadniając skargę podał, że nie wniesienie zażalenia w terminie stanowi następstwo jego stanu zdrowia. Jest schorowany, w podeszłym wieku i wymaga stałej opieki osoby trzeciej.
Zdaniem skarżącego jego stan zdrowia znany był organowi I instancji a w związku z tym działał on z przekroczeniem uprawnień i w sposób podważający zaufanie obywatela do państwa.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Przede wszystkim z uwagi na treść skargi Sąd pragnie wyjaśnić skarżącemu B. G.(G.), że w niniejszym postępowaniu sądowym kontrolowane jest jedynie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] roku nakładające na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia. Postanowienie to jak wynika z akt sprawy, zostało doręczone zobowiązanemu w dniu [...] roku. Zawierało to postanowienie pouczenie o trybie i terminie wniesienia zażalenia.
Stosownie do art. 141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, co w konkretnym wypadku oznacza, że termin do wniesienia zażalenia upływał w dniu [...] roku.
Faktycznie skarżący nadał zażalenie w Urzędzie Pocztowym w J. w dniu [...], a więc zażalenie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu (art. 57 § 5 i 141 § 2 kpa).
Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia zażalenia – jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu, które stwierdza się w postanowieniu przewidzianym art. 134 kpa, powoduje bezskuteczność zażalenia, czego następstwem jest ostateczność postanowienia. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Rozpatrzenie zażalenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa).
W przypadku negatywnego wyniku czynności podjętych w postępowaniu wstępnym organ ma obowiązek wydać postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia.
Postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu prośby strony o przywrócenie terminu. Artykuł 58 kpa przewiduje możliwość przywrócenia między innymi terminu do złożenia zażalenia ale jest ona uwarunkowana prośbą zainteresowanego, który obowiązany jest uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1), przy czym sama możliwość wniesienia takiej prośby jest warunkowana terminem, którego przywrócenie jest niedopuszczalne (§ 2 i § 3).
W niniejszej sprawie składając zażalenie po terminie skarżący nie złożył prośby o jego przywrócenie. Nie została ona także zawarta w samym zażaleniu. W zażaleniu brak też okoliczności, które wskazywałyby na możliwość żądania przywrócenia terminu. Dopiero w skardze do Sądu skarżący wskazał na okoliczności, które ewentualnie mogłyby uzasadniać żądanie przywrócenia uchybionego terminu.
Oznacza to, że wydając zaskarżone postanowienie organ odwoławczy działał zgodnie z prawem (art. 134 kpa) i dlatego skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) podlegała oddaleniu.