Uzasadnienie
- 1 -
Sygn. akt II SA/Go 3/07
U Z A S A D N I E N I E
Wojewoda zaskarżył uchwałę Nr [...] Rady Powiatu z [...] września 2006r. w sprawie działań Zarządu Powiatu wobec Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych. Zarzucając w/w uchwale istotne naruszenie przepisów art. 12 pkt 4 oraz art. 32 ust. 2 pkt 3 ustawy z 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) Wojewoda wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w części § 1 ust. 2 i 3.
W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że zaskarżona uchwała istotnie narusza prawo tj. art. 12 pkt 4 oraz art. 32 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie powiatowym wskutek naruszenia przepisów wyznaczających kompetencje rady i wkroczenia w kompetencje organu wykonawczego – zarządu powiatu. Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 12 pkt 4 ustawy o samorządzie powiatowym, do wyłącznej właściwości rady powiatu należy stanowienie o kierunkach działania zarządu powiatu. Z treści natomiast § 1 ust. 2 i 3 uchwały Rady Powiatu nie wynika, że Rada ustala kierunki działań Zarządu Powiatu. Z treści tych przepisów wynika natomiast jaką konkretną czynność zarząd ma wykonać w zakresie gospodarowania mieniem. W ocenie skarżącego Rada Powiatu podejmując uchwałę dotyczącą konkretnej kwestii indywidualnej w zakresie gospodarowania mieniem powiatu wkroczyła w kompetencje Zarządu Powiatu. Wkroczenie w kompetencje organu wykonawczego stanowi istotne naruszenie prawa.
Odpowiadając na skargę Powiat wniósł o oddalenie skargi. W ocenie Powiatu postanowienia zaskarżonej uchwały tj. § 1 ust. 2 i 3 w żaden sposób nie naruszają kompetencji Zarządu Powiatu. O naruszeniu kompetencji Zarządu można by mówić w sytuacji, gdyby Rada podjęła uchwałę niejako w miejsce zamiast Zarządu, tj. uchwałę o takiej treści, której podjęcie jest zastrzeżone wyłącznie dla Zarządu Powiatu i na podstawie przewidującej podjęcie określonej czynności (w tym podjęcie uchwały), czy też przewidującej ogólnie wykonywanie określonych zadań przez Zarząd. Zdaniem Powiatu w przypadku zakwestionowanych postanowień uchwały nie miało to miejsca. Zaskarżona uchwała podjęta bowiem została na podstawie przepisu przewidującego kompetencje rady powiatu do stanowienia o kierunkach działania zarządu. W ocenie Powiatu zakwestionowane w skardze postanowienia uchwały mieszczą się w granicach stanowienia o kierunkach działania Zarządu i w żaden sposób nie naruszają kompetencji Zarządu Powiatu. Uchwała w kwestionowanej części nie rozstrzyga (i nie było to celem postanowień uchwały) w sposób wiążący zagadnień, których dotyczy – nie rozstrzyga w sposób wiążący spraw znajdujących się w kompetencji Zarządu Powiatu. Zakwestionowane postanowienia uchwały mają charakter intencyjny i mają na celu wskazanie Zarządowi Powiatu stanowiska Rady Powiatu w przedmiotowej sprawie oraz kierunku działań Zarządu, który Rada w przedmiotowej sprawie uznaje za zasadny. Gdyby przyjąć stanowisko Wojewody oznaczałoby to, że Rada nie może wyrazić swojego stanowiska w sprawie należącej do kompetencji Zarządu, niezależnie od wagi społecznej sprawy i jej znaczenia. W tym wypadku Rada uznała, że społeczne znaczenie sprawy wymaga zajęcia przez nią stanowiska w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Powiat wskazał także, że Rada Powiatu jest, zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, organem stanowiącym powiatu. Z uwagi na to nie sposób odmówić Radzie prawa wypowiadania się i zajmowania stanowiska w sprawach w których uzna to za konieczne z uwagi na ich wagę i społeczne znaczenie, także w sytuacji gdy załatwienie sprawy należy do kompetencji Zarządu Powiatu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej ppsa) ogranicza się do badania zgodności z prawem aktów jednostek samorządu terytorialnego podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Rozstrzygając sprawę w powyższym zakresie, sąd administracyjny zgodnie z art. 134 § 1 ppsa rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż Sąd może uwzględnić z urzędu inne zarzuty i orzec odmiennie od wniosków skargi.
Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Wydając zaskarżoną uchwałę Rada Powiatu powołała jako podstawę art. 12 pkt 4 ustawy z 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.- zwanej dalej u.s.p). Zgodnie z tym przepisem do wyłącznej właściwości rady powiatu należy stanowienie o kierunkach działania zarządu powiatu, oraz rozpatrywanie sprawozdań z działalności zarządu, w tym z działalności finansowej.
Wyjaśniając treść tego przepisu należy zwrócić uwagę, iż u.s.p dokonuje podziału zadań pomiędzy organami powiatu a więc pomiędzy radą powiatu a zarządem powiatu. Zadania zarządu powiatu określa art. 32 ust. 2 u.s.p. Punkt 3 cytowanego przepisu wskazuje, że do zadań zarządu powiatu należy gospodarowanie mieniem powiatu. Zasada domniemania kompetencji na rzecz zarządu powiatu i kompetencji tego organu do dysponowania mieniem powiatu, wskazują, że uczestniczenie innych podmiotów w zarządzaniu mieniem powiatu wymaga wyraźnego upoważnienia normatywnego.
Ustawodawca udzielił radzie powiatu upoważnienia do stanowienia a więc podejmowania uchwał o kierunkach działania zarządu powiatu. Jednocześnie ustawodawca określając, że do zadań zarządu powiatu należy gospodarowanie mieniem powiatu, a więc podejmowanie czynności w konkretnych indywidualnych sprawach związanych z dysponowaniem mieniem powiatu, ograniczył możliwość wpływu rady powiatu na gospodarowanie mieniem powiatu. Innymi słowy rada powiatu podejmując uchwałę w której wskazuje, jakie konkretne czynności w zakresie gospodarowania mieniem powiatu (w indywidualnej sprawie) ma wykonać zarząd powiatu, wkracza w kompetencje organu wykonawczego gminy.
W zaskarżonej uchwale Rada Powiatu wyznaczyła Zarządowi Powiatu następujące kierunki działań wobec Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych:
- wstrzymanie czynności zmieniających stan posiadania ZSP do czasu otrzymania prawomocnego rozstrzygnięcia z Samorządowego Kolegium Odwoławczego,
- przywrócenie budynku przy ul. [...] będącego w zarządzie ZSP do stanu sprzed 16.IX.2006r.
- w przypadku prawomocnego odebrania budynku przy ul. [...] przygotowanie i skierowanie pod obrady rady uchwały wskazującej środki na remont pomieszczeń ZSP – pozwalającej zrekompensować szkolne straty lokalowe poniesione wskutek odebrania budynku przy ul. [...].
Należy wyjaśnić, iż z akt administracyjnych przekazanych Sądowi wynika, że w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym toczyło się postępowanie w sprawie z wniosku Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją SKO z [...] lipca 2006r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Zarządu Powiatu Nr [...] z [...] czerwca 2006r. wydaną w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia trwałego zarządu ustanowionego dla Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w odniesieniu do części nieruchomości zabudowanej, położonej przy ul. [...].
Treść zaskarżonej uchwały, także w odniesieniu do § 1 pkt 1 wskazuje, że Rada Powiatu określiła działania Zarządu Powiatu w zakresie gospodarowania mieniem powiatu. Rada Powiatu wskazała bowiem jakie konkretne czynności (w zakresie gospodarowania mieniem powiatu) ma wykonać Zarząd Powiatu. Art. 12 pkt 4 u.s.p wyposaża radę powiatu w możliwość określania kierunków działania zarządu powiatu. Sformułowanie tego upoważnienia wskazuje, że ma ono charakter ogólny. Oznacza to, że do kompetencji rady powiatu nie należy zobowiązywanie zarządu powiatu do podejmowania działań skonkretyzowanych i dotyczących określonego składnika mienia powiatu.
Rada powiatu może wyrazić swoje stanowisko, ale nie w formie uchwały wydanej na podstawie art. 12 pkt 4 u.s.p. Wyrażenie stanowiska w konkretnej sprawie nie jest stanowieniem o kierunkach działania zarządu powiatu. Trafne jest zatem stanowisko Wojewody, że Rada Powiatu wkroczyła w kompetencje Zarządu Powiatu.
Z tych przyczyn Sąd uznał, że Rada Powiatu podjęła zaskarżoną uchwałę z naruszeniem upoważnienia ustawowego. Należało zatem zgodnie z art. 147 § 1 ppsa stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości. O tym, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu Sąd orzekł na podstawie 152 ppsa.
as. WSA Michał Ruszyński s. WSA Aleksandra Wieczorek s. WSA Maria Bohdanowicz
Sygn. akt II SA/Go 3/07 27.03.2007r.
Z A R Z Ą D Z E N I E
1. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć :
- pełnomocnikowi Powiatu – radcy prawnemu W.B.,
- Wojewodzie z pouczeniem o skardze kasacyjnej.
2. Za 30 dni.
as. WSA M. Ruszyński