Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania B. D., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty z dnia [...] wydaną w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Wnioskiem z dnia 29.12.2016r. Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do Starosty o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień wobec B. D., wskazując że kierowca ten w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów ruchu drogowego uzyskując łącznie 27 punktów karnych.
Mając na uwadze powyższe, decyzją z dnia [...] Starosta, po rozpatrzeniu sprawy B. D., dotyczącej przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012r. poz. 1137 ze zm.), zatrzymał B. D. prawo jazdy kategorii T,C+E,B+E,C,B,dokument nr: 03007062609, druk nr: 01477697, wydane dnia 14.06.2013r. przez Starostę– do czasu uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje. W podstawie prawnej powołano art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20.03.2015r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 541).
Odwołanie od ww. decyzji wniósł B. D., wskazując na brak podstaw faktycznych i prawnych do zatrzymania jego prawa jazdy, gdyż przed doręczeniem tego rozstrzygnięcia odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego, co potwierdza przedstawione w załączeniu zaświadczenie z dnia 24.01.2017r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzieliło w całości ustalenia faktycznie i argumentację prawną powołane przez organ I instancji. Organ podkreślił, że wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29.12.2016r. został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, które dokonuje się w wypadku, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25.04.2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, Dz. U. z 2012r. poz. 488).
Z kolei zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przy liczeniu limitu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, należy uwzględniać czas jednego roku, jaki upłynął od każdego z zaistniałych przypadków wykroczenia do popełnienia kolejnego, powodującego jego przekroczenie. W niniejszej sprawie okres jednego roku objął termin od dnia popełnienia pierwszego naruszenia, tj. od dnia 27.05.2016r. do dnia 27.05.2017r. – przed upływem którego B. D. uzyskał łącznie 27 punktów karnych. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, naruszenie przepisów ruchu drogowego, za które kierowca uzyskał więcej niż 24 punkty karne, jest równoznaczne z uznaniem, że nie posiada on odpowiednich kwalifikacji do prowadzenia pojazdów mechanicznych, a tym samym, że stwarza zagrożenie dla innych użytkowników dróg.
W związku z powyższym, ustawodawca nałożył na organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami obowiązek zatrzymania kierowcy dokumentu prawa jazdy – o czym prawidłowo rozstrzygnął Starosta Sandomierski.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł B. D., domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji – wobec nieprawidłowego stwierdzenia, że przekroczył dopuszczalny limit punktów karnych. Przed doręczeniem decyzji skarżący odbył bowiem szkolenie w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Tarnobrzegu – wobec czego brak było podstaw do zastosowania środka administracyjnoprawnego zatrzymania prawa jazdy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o zatrzymaniu B. D. prawa jazdy – z uwagi na przekroczenie 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012r. poz. 1137 ze zm.), zwanej dalej P.r.d.
Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20.03.2015r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 541), zwanej dalej ustawą nowelizującą. Jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 5 tej ustawy do dnia 3.06.2018r. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 P.r.d. Z kolei stosownie do tego ostatniego przepisu, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do wspomnianej ewidencji.
Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 130 ust. 2 P.r.d., że punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 P.r.d. – 20 punktów. Ponadto w myśl art. 130 ust. 3 P.r.d. kierowca wpisany do ewidencji, o jakiej mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d., może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.
Powyższe uregulowanie uszczegółowione zostało w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25.04.2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012r. poz. 488), zwanego dalej rozporządzeniem. Stosownie do § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia organ prowadzący ewidencję usuwa z niej punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 P.r.d., z zastrzeżeniem § 8 ust. 4-6. Jak wynika z kolei z § 8 ust. 4 rozporządzenia, kierowcy wpisanemu do ewidencji po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem § 8 ust. 5 i 6 tego rozporządzenia.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego o odbyciu szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego wskazać należy, iż stosownie do § 8 ust. 6 rozporządzenia odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Z akt sprawy niniejszej wynika, że wnioskiem z dnia 29.12.2016r. (k.
- 2) Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do Starosty o sprawdzenie kwalifikacji B. D., gdyż uzyskał on łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym. W uzasadnieniu tego pisma zostało przedstawione szczegółowe wyliczenie naruszeń przepisów ruchu drogowego, jakich w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r dopuścił się skarżący, to jest:
- 1. w dniu 27.05.2016r., przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h - 6 pkt,
- 2. w dniu 6.07.2016r. w niestosowanie się do znaku P-4 linia podwójna ciągła - 5 pkt,
- 3. w dniu 9.08.2016r. w, przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h - 6 pkt,
- 4. w dniu 22.09.2016r. spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego - kolizja drogowa - 6 pkt,
- 5. w dniu 21.12.2016r., kierowanie pojazdem bez wymaganych dokumentów - 0 pkt, przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h - 4 pkt. Podkreślić należy, że liczba punktów za naruszenie przepisów w ruchu drogowym, obliczona przez Komendanta Wojewódzkiego Policji jako organ prowadzący ewidencję w myśl art. 130 ust. 1 P.r.d. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia, była wiążąca dla Starosty w ramach kontrolowanego postępowania. Organ administracji publicznej nie dysponuje bowiem samodzielną kompetencją do ustalania liczby punktów karnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9.08.2013r. o sygn. akt I OSK 855/12, z dnia 7.02.2017r. o sygn. akt I OSK 777/15, dostępne w internetowej bazie orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego).
W rozpoznawanej sprawie skarżący nie kwestionował w toku postępowania, by którekolwiek z wyszczególnionych wyżej zdarzeń nie miało miejsca, bądź podejmował starania mające na celu skorygowanie ewentualnych nieprawidłowych wpisów w ewidencji. Jak wynika z akt sprawy skarżący w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r. uzyskał łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów w ruchu drogowym. Przekroczył wobec tego limit 24 punktów, ustalony w art. 130 ust. 2 P.r.d. i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy nowelizującej. Skarżący wywodzi jednak, że liczba 27 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego jest nieprawidłowa, gdyż nie uwzględnia faktu odbycia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d. Przedstawioną w powyższym zakresie argumentację skarżącego należy uznać za nietrafną. Mianowicie, skarżący odbył powyższe szkolenie dopiero w dniu 24.01.2017r., podczas gdy przekroczenie ustawowego progu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego miało miejsce miesiąc wcześniej, to jest w dniu 21.12.2016r.
W tym bowiem dniu skarżący uzyskał 4 punkty, podlegające doliczeniu do wcześniejszych 23 punktów. Tym samym, w myśl § 8 ust. 6 rozporządzenia, szkolenie z dnia 24.01.2017r. odbyte zostało przez skarżącego już po przekroczeniu 24 punktów i jako takie nie umniejsza liczby punktów. Podobne stanowisko zostało zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28.06.2016r., sygn. akt I OSK 2342/14, dostępnym j.w.
W tych okolicznościach, trafnie organy obu instancji przyjęły, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy zastosowanie powinien znaleźć art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy nowelizującej. Należy zauważyć, że w przepisie tym ustawodawca stwierdza kategorycznie, że starosta wydaje decyzję "w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów". Rozstrzygnięcie podejmowane w tym trybie ma zatem charakter związany, co oznacza że organy administracji publicznej nie dysponują luzem decyzyjnym w tym zakresie. W konsekwencji samo przekroczenie liczby 24 punktów obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, przy czym brzmienie przytoczonego przepisu nie wskazuje, by następcze odbycie szkolenia dezaktualizowało wspomniany obowiązek.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.