Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 16 lipca 2015 r. znak [...] nr [...] na podstawie:
- - art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.);
- - art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej u.p.b.);
po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego – S. B. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. nr [...] z dnia 28 stycznia 2015 r., znak: [...], którym - na podstawie art. 61a kodeksu postępowania administracyjnego - postanowiono odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego w sprawie rozbiórki budynku mieszkalnego - wielorodzinnego przy ul. R. w W., utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
WINB po zweryfikowaniu zgromadzonego w sprawie przez organ I instancji materiału dowodowego, podzielił w pełni stan faktyczny sprawy przedstawiony przez PINB w skarżonym postanowieniu i w związku z powyższym odstąpił od jego pełnego przytoczenia w niniejszym rozstrzygnięciu.
W dniu 4 września 2014 r. na dziennik podawczy PINB wpłynęło pismo skarżącego, w którym wniósł on o wszczęcie postępowania celem wydania nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego wielorodzinnego.
PINB pismem z dnia 22 września 2014 r., znak: [...] poinformował wnioskodawcę, iż w przedmiotowej sprawie przed PINB toczy się postępowanie w trybie art. 50-51 u.p.b., w którym przymiot strony posiada Wspólnota Mieszkaniowa [...] ul. R..
W dniu 2 października 2014 r. do organu I instancji wpłynęło pismo skarżącego, w którym wniósł o uznanie go stroną w/w postępowania lub wszczęcie odrębnego postępowania w sprawie rozbiórki budynku mieszkalnego na działce nr [...] obręb [...] w W. przy ul. R..
W dniu 14 października 2014 r. PINB wydał postanowienie nr [...], znak: [...], o odmowie wszczęcia postępowania, które zostało zaskarżone przez skarżącego.
WINB postanowieniem nr [...] z dnia 21 listopada 2014, znak: [...] uchylił skarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Pismem z dnia 18 grudnia 2014 r., znak: [...] PINB wezwał skarżącego do wykazania indywidualnego interesu prawnego w postępowaniu znak: [...]. Na powyższe wezwanie skarżący udzielił odpowiedzi pismem z dnia 9 stycznia 2015 r. W tak ustalonym stanie rzeczy, PINB wydał skarżone postanowienie nr [...] z dnia 28 stycznia 2015 r., znak: [...], na które w przepisanym terminie skarżący wniósł zażalenie.
Organ I instancji przekazując zażalenie do WINB w K. stwierdził brak przesłanek zastosowania przepisu art. 132 k.p.a.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał ponownej oceny prawidłowości postępowania administracyjnego organu I instancji i zasadności wydanego postanowienia w oparciu o akta sprawy PINB w W., znak [...], przesłane do Inspektoratu za pismem PINB w W. z dnia 18 lutego 2015 r., znak: j.w.
Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest zasadność odmowy wszczęcia postępowania na wniosek skarżącego rozbiórki budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R. w W..
Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie w organie I instancji jest treść art. 61a k.p.a. Analizując art. 61a § 1 k.p.a. WINB w K. wskazuje, że ustawodawca wprowadził w powyższej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Bez względu jednak, którą z nich przyjąć, jest oczywiste, że w razie jej/ich zaistnienia organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty.
Organ odwoławczy dokonał ponownej analizy skarżonego postanowienia i uznał, że zaskarżone postanowienie PINB jest w ustalonym stanie sprawy zasadne.
WINB zauważył, że organ I instancji oparł swoje orzeczenie odmowy wszczęcia postępowania na przesłance podmiotowej. Zostało wskazane przez PINB, że w stosunku do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R. w W. toczy się postępowanie naprawcze w trybie art. 50-51 u.p.b., znak: [...] (poprzedni znak: [...]). Zdaniem PINB w W., skarżący nie posiada przymiotu strony w w/w postępowaniu, ponieważ jego stroną jest Wspólnota Mieszkaniowa [...] ul. R., która reprezentuje między innymi skarżącego, jako jej członka.
Należy wskazać, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego jest konsekwencją zaistnienia konkretnych przesłanek wskazanych w powyższym przepisie. Organ II instancji zaznacza, że odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie treści art. 61a § 1 k.p.a. można wyłącznie w sytuacji zaistnienia wymienionych w nim przesłanek. Po wpłynięciu wniosku skarżącego o wszczęcie postępowania do organu I instancji, powinien on zbadać, czy postępowanie administracyjne może zostać wszczęte, czy też zachodzą przesłanki do wydania postanowienia w trybie art. 61a k.p.a., co też organ I instancji uczynił w skarżonym postanowieniu.
Organ I instancji wskazał, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony w prowadzonym w stosunku do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R. w W. postępowaniu naprawczym, z uwagi na to, że jego stroną jest Wspólnota Mieszkaniowa [...] ul. R., której członkiem pozostaje wnioskodawca.
WINB wyjaśnił, że co do zasady w postępowaniu administracyjnym do reprezentowania interesu podmiotu zbiorowego - ogółu właścicieli odrębnych lokali tworzących wspólnotę mieszkaniową - legitymację ma wspólnota mieszkaniowa, a nie poszczególni członkowie tej wspólnoty. Powyższe wynika z art. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.).
Organ I instancji w trakcie postępowania wstępnego podjął działania w celu zbadania, czy skarżący posiada indywidualny interes prawny w postępowaniu naprawczym prowadzonym w stosunku do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R.. Pismem z dnia 18 grudnia 2014 r., znak: [...], PINB wezwał skarżącego do wykazania indywidualnego interesu prawnego w postępowaniu znak: [...]. Na powyższe wezwanie skarżący udzielił odpowiedzi pismem z dnia 9 stycznia 2015 r., w którym wskazał, iż okoliczności uzasadniające jego interes prawny w przedmiotowym postępowaniu podał już w dotychczasowych pismach z dnia 2014/09/04, 2014/09/30 oraz w zażaleniu z dnia 2014/10/22. Stanowisko to w całości podtrzymał. Podniósł, iż jego sytuacja prawna, jako wyłącznego i niezależnego od Wspólnoty właściciela takiego lokalu, sąsiadującego bezpośrednio z kwestionowaną inwestycją "[...]" negatywnie wpływającą na jego sytuację majątkową tj. obniżającą wartość użytkową i rzeczową mieszkania, jest zatem inna - niż sytuacja Wspólnoty zarządzającej wyłącznie nieruchomością wspólną także sąsiadującą z wyżej wymienioną inwestycją.
We wcześniejszym pismach kierowanych do PINB, a w szczególności w piśmie z dnia 4 września 2014 r. wnioskodawca wskazał, że powstał przed jego oknami zwykły blok mieszkalny składający się z ośmiu mieszkań, co negatywnie wpływa zarówno na komfort korzystania przeze niego mieszkania, jak i na jego wartość. W szczególności w bezpośredniej bliskości tego mieszkania, którego okna wychodzą na wyżej wymieniony blok przejeżdża, parkuje i zanieczyszcza powietrze więcej samochodów oraz mieszka i generuje hałas więcej ludzi.
W ocenie organu odwoławczego skarżący nie posiada indywidualnego interesu prawnego, który uzasadniałby jego udział w charakterze strony w postępowaniu prowadzonym przed organem I instancji pod sygnaturą [...]. Organ wskazał, że od interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot (osoba) jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.
O tym więc, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby, jako interes prawny.
Zdaniem WINB w niniejszej sprawie brak jest takiego przepisu prawa materialnego, który pozwoliłby na uznanie interesu skarżącego jako interesu prawnego.
W jego przekonaniu, należy zatem wskazać, iż okoliczności sprawy w zakresie określonym przedmiotem rozstrzygnięcia PINB prowadzą do wniosku, że zaskarżone postanowienie wydane w oparciu o przepis art. 61a § 1 k.p.a.- jest w ustalonym stanie sprawy zasadne.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego, organ stwierdził, że uzasadnienie faktyczne i prawne stanowi w części odpowiedź na uwagi wskazane w zażaleniu.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącego, wskazał, że na skutek odmowy wszczęcia postępowania, organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Oznacza to, że w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a., organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym. W ocenie WINB organ I instancji, przeprowadził postępowanie zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, 77 i 80 k.p.a., mając przy tym na uwadze specyfikę postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższe postanowienie wniósł skarżący – S. B., który domagał się uchylenie tego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. nr [...] z dnia 28 stycznia 2015r. znak: [...].
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu l instancji;
art. 28 k.p.a. przez bezzasadną odmowę przyznania mu statusu strony w postępowaniu administracyjnym;
art. 7 i 77 k.p.a. przez brak dokonania wystarczających ustaleń celem wydania prawidłowego rozstrzygnięcia.
Zdaniem skarżącego w gestii Wspólnoty Mieszkaniowej będącej stroną w w.w. postępowaniu jest tylko zarządzanie (administrowanie) nieruchomością wspólną, czyli gruntem i częściami budynku nie służącymi do wyłącznej dyspozycji poszczególnych mieszkańców, a nie indywidualnymi lokalami w tym budynku stanowiącymi osobne nieruchomości i przedmiot odrębnej własności. Jego sytuacja prawna, jako wyłącznego i niezależnego od Wspólnoty właściciela takiego lokalu (tj. mieszkania nr [...] usytuowanego w budynku nr [...] przy ul. R. w W., objętego księgą wieczystą [...]) jest zatem inna, niż sytuacja Wspólnoty sprawującej zarząd wyłącznie nad nieruchomością wspólną.
Stanowiący własność skarżącego lokal sąsiaduje bezpośrednio z kwestionowaną inwestycją zrealizowaną na sąsiedniej działce nr [...] przez spółkę pod firmą [...] sp. z o.o. (obecny następca prawny: [...] sp. z o.o.). Powyższa inwestycja została wykonana niezgodnie z prawem budowlanym oraz niezgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla [...], w wyniku czego Wojewoda ostateczną decyzją z dnia 14.11.2012 znak: [...] stwierdził nieważność ww. decyzji Starosty [...] zatwierdzającej projekt budowlany inwestora z uwagi na rażące naruszenia prawa. W szczególności wskazane zostało, że wbrew treści i nazewnictwu zawartych w projekcie budowlanym, przedmiotowa inwestycja nie polega na budowie budynków jednorodzinnych - a wyłącznie takie dopuszcza w tym terenie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego - tylko na budowie budynków wielorodzinnych. W dotychczasowych pismach wskazywał skarżący, że nabywając w 2006 r. ww. mieszkanie nr [...] z oknami wychodzącymi wprost na niezabudowaną wówczas działkę, kierował się tym że plan miejscowy przewidywał na tej działce i całym otaczającym terenie wyłącznie zabudowę jednorodzinną a więc pojedyncze domy jednorodzinne a nie bloki wielomieszkaniowe.
Okoliczność ta była również uwzględniona w cenie tego lokalu, wyższej niż mieszkania w sąsiedztwie przeznaczonym pod zabudowę wielorodzinną. Tymczasem, w wyniku realizacji przedmiotowej inwestycji powstał przed jego oknami zamiast domu jednorodzinnego, blok mieszkalny składający się z ośmiu mieszkań, co negatywnie wpłynęło i nadal wpływa, zarówno na komfort korzystania z mieszkania, jak i na jego wartość. W szczególności, w bezpośredniej bliskości tego mieszkania, którego okna wychodzą na ww. blok, przejeżdża, parkuje i zanieczyszcza powietrze więcej samochodów oraz mieszka, przechodzi i generuje hałas więcej ludzi, niż gdyby to miało miejsce przy zgodnej z prawem zabudowie jednorodzinnej.
Kwestionowana inwestycja negatywnie zatem wpływa na sytuację majątkową skarżącego i przysługujące mu prawo własności, którego wartość uległa zdecydowanemu obniżeniu w stosunku do czasu jego nabycia. Obniżeniu uległa także wartość użytkowa i rzeczowa mieszkania, która byłaby wyższa gdyby sąsiadowało ono z zabudową jednorodzinną a nie jak obecnie i niezgodnie z prawem z zabudową wielorodzinną.
Skarżący podkreślił, iż w zaskarżonym postanowieniu, jak i poprzedzającym je postanowieniu organu l instancji, nie zostało wyjaśnione dlaczego argumenty skarżącego i przytoczone okoliczności nie pozawalają uznać go za stronę w postępowaniu mającym za przedmiot kwestionowaną inwestycję bezpośrednio oddziałującą na jego prawo własności. Organy obu instancji stwierdziły po prostu, że nie jest stroną, zaniechały jednak wyjaśnienia i uzasadnienia dlaczego. Organy te nie zbadały zatem podanych przeze niego okoliczności w celu ustalenia czy posiada skarżący indywidualny interes prawny w ww. postępowaniu naprawczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia.
Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność postanowienia w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty – w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.
Zgodnie z art. 61a k.p.a. " § 1. Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. § 2. Na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie".
Jak podnosi doktryna (zob. A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 61 k.p.a., LEX) "Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej, 2) żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn, z wyłączeniem wszakże przyczyn wskazanych w przepisach rozdziału 1 działu II kodeksu, w tych bowiem przypadkach organ administracji publicznej pozostawia podanie bez rozpoznania albo przekazuje sprawę organowi właściwemu w sprawie lub zwraca podanie wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem. O ile konieczność wstępnego badania i orzekania w drodze postanowienia przez właściwy organ, czy osoba, która złożyła wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego, jest stroną, nie budzi żadnych wątpliwości, a stwierdzenie tego nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 17 czerwca 2005 r., OSK 1534/04; 5 kwietnia 2006 r., I OSK 725/05; 2 października 2009 r., II OSK 1501/08; 10 marca 2010 r., II GSK 433/09; 28 marca 2013 r., II GSK 321/11), także w kontekście przyjętej przez orzecznictwo materialnoprawnej koncepcji strony (zob. komentarz do art. 28), o tyle oparcie takiej odmowy na bardzo ogólnej, nieprecyzyjnej przesłance, jaką jest niemożność wszczęcia postępowania z "innych uzasadnionych przyczyn", budzi zasadnicze wątpliwości i zastrzeżenia, ponieważ odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego, gdy osoba żąda jego wszczęcia, powinna być oparta na jasnych i przejrzystych przesłankach procesowo-prawnych, a nie woluntarystyczno-faktycznych, jak w tym wypadku.
To, że na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania służy zażalenie, nie umniejsza wagi powyższego argumentu. Według Z.R. Kmiecika "inne uzasadnione przyczyny" to "przypadki pierwotnej bezprzedmiotowości postępowania, tj.: a) wniesienie żądania przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych; b) wniesienie żądania w sprawie, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej. Można tu wyróżnić następujące przypadki: – sprawa należy do zakresu działania organów administracji, ale podlega załatwieniu w innej formie niż decyzja, np. w formie czynności materialno-technicznej, aktu stanu cywilnego lub zaświadczenia, – sprawa ma charakter administracyjny, ale dane uprawnienie lub obowiązek wynika wprost z ustawy (lub wydanego na jej podstawie aktu normatywnego) i nie wymaga konkretyzacji (rozstrzygnięcia) w formie decyzji, – sprawa ma charakter administracyjny, ale nie jest objęta w ogóle regulacją administracyjnoprawną (np. korzystanie z wód niewykraczające poza korzystanie powszechne w granicach określonych przepisami prawa wodnego; wpłaty na fundusze społeczne oparte na zasadzie dobrowolności), – sprawa nie ma charakteru administracyjnego, lecz cywilnoprawny i załatwiana jest w formie umowy albo jednostronnej czynności cywilnoprawnej; c) wniesienie żądania w sprawie rozstrzygniętej już decyzją; d) wniesienie żądania w sprawie, w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; e) wniesienie żądania po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw (przedawnienie materialnoprawne)"(tenże, Wszczęcie ogólnego postępowania administracyjnego, Warszawa 2014, s. 211-212)".
W kontrolowanej sprawie organy błędnie i przedwcześnie przyjęły zasadność wydania postanowienia w oparciu o przesłankę nie bycia stroną, pomijając przesłankę "innych uzasadnionych przyczyn" wyłaniającą się w sprawie z faktu prowadzenia/toczenia się postępowania administarcyjnego właśnie w tej sprawie i potencjalnego w związku z tym naruszenia zasady ne bis in idem.
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonych granicach prawnych stwierdzić należy, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zasadniczym problemem prawnym, który przewija się i istnieje w kontrolowanej sprawie jest to, że skarżący alternatywnie jest zainteresowany co wyraził precyzyjnie i jednoznacznie w piśmie z dnia 30 września 2014 r. uznaniem go za stronę w postępowaniu naprawczym o sygnaturze [...] bądź wszczęciem odrębnego postępowania w sprawie rozbiórki przedmiotowych budynków o jakie alternatywnie wnioskował w piśmie z dnia 4 września 2014 r. Z pism skarżącego jednoznacznie wynika, że jako właściciel lokalu mieszkalnego, którego okna wychodzą na przedmiotową inwestycję czuje się pokrzywdzony w sferze interesów majątkowych i nie majątkowych, i że jest zainteresowany postępowaniem administracyjnym, w którym samodzielnie jako strona mógłby bronić swoich interesów.
Organy administracyjne działające w sprawie nie potrafiły konsekwentnie rozdzielić tych dwóch zagadnień/spraw i usiłowały w jednym postanowieniu wypowiadającym się w sentencji o odmowie wszczęcia postępowania rozstrzygnąć dwie sprawy jednocześnie, co jest nie do pogodzenia z uwagi na ich odrębny charakter prawny. Zagadnienie polegające na tym, czy skarżący jest stroną, czy też nie jest stroną już prowadzonego tzw. postępowania naprawczego powinno być przedmiotem ustaleń organu, który prowadzi już toczące się postępowanie naprawcze w celu wydania stosownej decyzji. To z treści tej decyzji lub/i innych czynności procesowych, takich jak stosowne zawiadomienia, powinno wynikać stanowisko organu w kwestii, czy skarżący jest stroną prowadzonego postępowania naprawczego. To w ramach tego zasadniczego, prowadzonego postępowania administracyjnego skarżący ma możliwości prawne starać się o uzyskanie statusu strony postępowania, a zatem jego pismo w tym zakresie powinno być przedmiotem rozważań organu prowadzącego postępowanie naprawcze, a nie być przedmiotem rozważań organu, który wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku skarżącego w sprawie rozbiórki przedmiotowych budynków mieszkalnych.
Dla podmiotowej tożsamości sprawy uzasadniającej podniesienie okoliczności prowadzenia postępowania w tej sprawie, w celu uniknięcia naruszenia zasady "nic dwa razy w tej samej sprawie", stanowiącej uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania, o której stanowi 61a k.p.a. - wystarczyło stwierdzenie, że Wspólnota w postępowaniu naprawczym reprezentuje interesy skarżącego, a nadto że stan faktyczny i postawy prawne są takie same jakie by były we wnioskowanym przez skarżącego postępowaniu.
Tymczasem w kontrolowanej sprawie mamy do czynienie z sytuacją, w której w trafnej co do rozstrzygnięcia, ale skromnie i błędnie uzasadnionej, gdyż z uwagi na przesłankę niebycia stroną, bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności, odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki, organy w przeważającej części, co szczególnie dotyczy rozważań organu II instancji wypowiadały się zdecydowanie szerzej niż to wymaga sprawa, dlaczego, z jakich powodów skarżący nie jest stroną postępowania naprawczego. W tym wypadku dla wskazania podmiotowej tożsamości sprawy wystarczyło wskazać, że stroną jest Wspólnota, która - jak to przyjęły organy prowadzące postępowanie naprawcze - na danym etapie postępowania reprezentuje także interesy prawne skarżącego, przy czy skarżący w myśl zasady pogłębiania zaufania do administracji powinien być poinformowany o okolicznościach, kiedy, w jakiej sytuacji także właściciele lokali mieszkalnych mogą brać udział w charakterze strony postępowania administracyjnego niezależnie od tego, że w sprawie działa wspólnota.
W związku z tym, Sąd nie mógł utrzymać w mocy tych postanowień i uznać je za zgodne w prawem, gdyż ich uzasadnienie narusza art. 6, art. 107 § 3, art. 7, art., 77, art. 61a k.p.a. w stopniu mającym znaczenie dla rozstrzyganej sprawy, co się przejawia tym, że uzasadnienia kontrolowanych postanowień nawiązywały do okoliczności nie związanych wprost z sentencją tych postanowień właściwą dla nich przesłanką i wypowiadają się o nich w taki sposób, że mogłyby czynić pozór ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii bycia przez skarżącego stroną już prowadzonego postępowania głównego/naprawczego - w tych postanowieniach, co wychodzi poza zakres sentencji tych postanowień a zatem i sprawy nimi rozstrzyganych.
Przedmiotem postępowania administracyjnego w kontrolowanej sprawie jest, co wynika wprost z sentencji kontrolowanych postanowień zasadność odmowy wszczęcia, na wniosek skarżącego S. B., przez właściwe organy postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R. w W..
Wskazać należy, iż PINB w W. prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie budowy budynków mieszkalnych w W. przy ul. R. sygn. akt [...]. Stroną przedmiotowego postępowania jest Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości ul. R. w W.. Powyższe postępowanie jest prowadzone na podstawie art. 50 - 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (Dz. U. 2013.1409). Wypowiedzi podnoszące, że zdaniem organu I i II instancji Wspólnota reprezentuje również skarżącego i zarazem, że w związku z tym nie może być on stroną tego postępowania - znajdowały się poza zakresem wyrzeczenia. Organy nie wsparły się wprost prowadzonym już postępowaniem naprawczym i zagrożeniem zasady ne bis in idem (por. art. 156 § 1pkt 3 k.p.a.), ale zarazem przedwcześnie i w nieprawidłowej formie wypowiadały się wiążąco, że skarżący nie może być stroną tego postępowania.
Należy odróżnić prostą konstatację, że ktoś na danym etapie jakiegoś postępowania administarcyjnego nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., ale jego interesy prawne są reprezentowane przez Wspólnotę, od autorytatywnego stwierdzenia, że ktoś nie może być stroną postępowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 16 lipca 2015 r. znak [...] nr [...] utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego w sprawie rozbiórki budynku mieszkalnego - wielorodzinnego przy ul. R. w W..
W uzasadnieniu WINB podniósł, iż organ I instancji wskazał, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony w prowadzonym w stosunku do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. R. w W. postępowaniu naprawczym sygn. akt [...].
Następnie WINB szeroko uzasadnił dlaczego w jego ocenie nie przysługuje skarżącemu przymiot strony w postępowaniu naprawczym.
Sąd wskazuje, iż skarżący napisał w piśmie z dnia 4 września 2014r., iż wnosi o wszczęcie postępowania celem wydania, ewentualnie wydanie w ramach postępowania znak [...], decyzji nakazującej rozbiórkę inwestycji zrealizowanej w oparciu o nieważne pozwolenie na budowę – decyzję starosty [...] z dnia 28 maja 2008 r. nr [...].
PINB wyłączył powyższe pismo z akt sprawy [...] i postanowieniem z dnia 14 października 2014 r. sygn. akt [...] odmówił wszczęcia postępowania.
Wobec powyższego wskazać należy, iż uzasadnienie postanowienia organu zarówno i jak i II instancji, wbrew ich sentencjom, odnosi się do przede wszystkim kwestii nie spełniania przez skarżącego przesłanek strony postępowania w postępowaniu znak [...] tj. postępowaniu naprawczym, podczas gdy skarżący żądał wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki.
Uzasadnienie wydanego postanowienia powinno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Organ musi, więc zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, w tym w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. W uzasadnieniu poza składnikami expressis verbis wskazanymi w art. 107 § 3 k.p.a. organ winien nadto szczegółowo odnieść się do argumentów podnoszonych w zażaleniu. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie czyni zadość powyższym zasadom.
Brak spójności między sentencją kontrolowanych postanowień a ich uzasadnieniem, m.in. wskutek błędnego przyjęcia przesłanki uzasadniającej odmowę wszczęcia postępowania, świadczy że przy podejmowaniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy naruszył przepisy o postępowaniu, a to art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 77, art. 107 § 3, art. 61a k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływy na wynik sprawy.
Sąd stwierdza, iż organ prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki przedmiotowej nieruchomości, gdyż obecnie toczy się odnośnie przedmiotowych budynków postępowanie naprawcze w trybie art. 50 - 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (Dz. U. 2013.1409). Przesłanką odmowy wszczęcia jest jednak "inna uzasadniona przyczyna" o której stanowi art. 61a k.p.a. Problemem nie rozstrzygniętym jest jednak, gdyż znajduje się to poza zakresem kontrolowanej sprawy, czy skarżący jest stroną postępowania naprawczego. Fakt jego istnienia umożliwia skarżącemu podjęcie starań o uzyskanie tego statusu, ale tak jak to Sąd sygnalizował, te kwestie rozstrzyga właściwy organ w ramach postępowania prowadzanego na podstawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego.
Należy przy tym wskazać, że na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, zgodnie z regulacją z art. 135 p.p.s.a., że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy.