Uzasadnienie
W niniejszej sprawie skarżący E. M. R. i L. R., złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazali, że powadzą wspólnie gospodarstwo domowe i na ich utrzymaniu pozostaje małoletni syn. Źródłem utrzymania rodziny są dochody osiągane z tytułu wynagrodzenia za pracę E. M. R. w kwocie około 5000 zł miesięcznie oraz renty L. R. w wysokości 680 zł miesięcznie. Łącznie zatem dochody 3 – osobowej rodziny wynoszą około 5680 zł. Z oświadczenia skarżących, znajdującego się w aktach sprawy wynika także, iż posiadają oni dom w K. o pow. 120 m2 oraz nieruchomość gruntową o pow. 11 arów. Wnioskodawcy nie wykazują faktu posiadania cennych ruchomości ani oszczędności. Dodają natomiast, iż są właścicielami samochodu osobowego o wartości około 15 000 zł.
Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2011r. referendarz sądowy oddalił wniosek. Skarżący złożyli w terminie sprzeciw, wskazując, że ponoszenie kosztów związanych ze sprawą powoduje uszczerbek w ich domowym budżecie. Wskazali, na fakt utrzymania dziecka w wieku szkolnym, a także podkreślili, iż postępowanie inwestora sprawia, iż skarżący muszą się bronić – a co za tym idzie ponosić niezamierzone koszty..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wnioskodawcy wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wniosek podlega oddaleniu, gdyż wnioskodawcy nie wykazali tej przesłanki.
Wnioskodawcy wskazali na stały miesięczny dochód w kwocie około 5680 zł na 3 osoby. Ponadto skarżący nie wykazali faktu ponoszenia nadzwyczajnych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem. Nie bez znaczenia dla oceny wydatków oraz całościowej sytuacji materialnej skarżących jest fakt posiadania majątku nieruchomego w K. w postaci domu o powierzchni 120 m² i działki o pow. 11 arów.
W tym kontekście, zwłaszcza stały miesięczny dochód skarżących nie pozwala na stwierdzenie, że skarżący nie są w stanie ponieść kosztów sądowych. Podnieść przy tym trzeba, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko do osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej (ubóstwie) – osób osiągających znikome czy nieregularne i niskie dochody. Co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, gdyż koszty te są rodzajem daniny publicznej. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Odnosząc się do zarzutów wskazanych w sprzeciwie należy wskazać, że instytucja prawa pomocy ma główny cel w ochronie przed uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu dla wnioskodawcy i rodziny, a nie jak wskazują wnioskodawcy w ochronie przed "pogorszeniem standardu funkcjonowania".
W powyższej sytuacji zwolnienie skarżących od ponoszenia kosztów sądowych, oznaczałoby dodatkowe bezzasadne przerzucenie ciężaru kosztów sądowych na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli, jako podatników.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.