Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 1

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowiez 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 1416/20

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Skład
Przewodniczący SWSA Małgorzata Łoboz SWSA Magda Froncisz SWSA Paweł Darmoń (spr.)
Rozpoznanie
na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 lutego 2021 r.
Sprawa
sprawy ze skargi Wojewody Małopolskiego na uchwałę Nr XVIII/363/2020 Rady Gminy Chełmiec z dnia 23 czerwca 2020 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Chełmiec IV" w Gminie Chełmiec - obejmującego tereny położone w miejscowości Krasne Potockie skargę

Sentencja

  1. oddala

Uzasadnienie

Wojewoda Małopolski złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę XVIII/363/2020 Rady Gminy Chełmiec z dnia 23 czerwca 2020 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Chełmiec IV" w gminie Chełmiec - obejmującego tereny położone w miejscowości K., wnosząc o:

  1. 1) stwierdzenie jej nieważności w części tj. w zakresie § 9 i § 16 ust. 3 pkt 4-5 części tekstowej planu
  2. 2) zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przewidzianych.

Wskazanej powyżej uchwale zarzucił istotne naruszenie prawa, w szczególności art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 293 z późn. zm.) – dalej jako "u.p.z.p." – poprzez brak określenia w zaskarżonym planie maksymalnej wysokości zabudowy dla wszystkich obiektów budowlanych niebędących budynkami, dopuszczonych w przeznaczeniu terenu zabudowy mieszkalno-usługowej, to jest dla obiektów małej architektury.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w ocenie Wojewody uchwała została podjęta z naruszeniem zasad sporządzania i zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W zaskarżonej uchwale w § 16 zawierającym ustalenia w zakresie kształtowania architektury i ładu przestrzennego brak jest wyznaczenia maksymalnej wysokości zabudowy dla wszystkich obiektów budowlanych niebędących budynkami.

Stosownie do zapisów art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jako obligatoryjny wskaźnik określa się maksymalną wysokość zabudowy.

Tymczasem w przedmiotowym planie brak jest określenia maksymalnej wysokości zabudowy dla niektórych obiektów budowlanych niebędących budynkami, dopuszczonych w przeznaczeniu terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN), to jest dla obiektów małej architektury oraz obiektów infrastruktury technicznej (§16 ust. 3 pkt 4-5 planu miejscowego w związku z § 9 części tekstowej zaskarżonego planu).

Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych Wojewoda wskazał, że zgodnie z wymogiem art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego oraz istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. W przedmiotowej sprawie doszło zdaniem strony skarżącej do naruszenia, w sposób istotny, zasad sporządzania zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co oznacza konieczność stwierdzenia nieważności uchwały.

Wszystko, co powyżej podniesiono, w ocenie strony skarżącej uzasadnia pogląd, iż uchwała Nr XVIII/363/2020 w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Chełmiec IV" w gminie Chełmiec - obejmującego tereny położone w miejscowości K., w zakresie dotyczącym jej części tekstowej tj § 9 i § 16 ust. 3 pkt 4-5, została uchwalona w sposób niezgodny z obowiązującym porządkiem prawnym.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Chełmiec wniósł o jej oddalenie. Wskazano, że zarzucany w skardze błąd dotyczy braku zdania w uchwale: "Wysokość pozostałych obiektów budowlanych niebędących budynkami nie może przekroczyć 9 m". Poinformowano, że Rada Gminy Chełmiec ponownie przystąpi do zmiany planu miejscowego i doda brakujące zdanie. W ten sposób, po uprawomocnieniu się nowej Uchwały zostaną uchylone zapisy budzące wątpliwości Wojewody Małopolskiego zostaną usunięte.

Podkreślono też, iż podczas procedury planistycznej Wojewoda Małopolski, jak również pozostałe urzędy nie wniosły uwag do projektu Uchwały Rady Gminy Chełmiec w określonym terminie.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje

Na wstępie należy wskazać, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.

Do dnia dzisiejszego stan epidemii nie został odwołany.

Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2).

Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3).

Na mocy art. 15zzs4 zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 21 stycznia 2021 r. (k – 20-21) niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

W myśl art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej zwanej p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Na wstępie trzeba zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 lutego 2021 r. Na tym samym posiedzeniu i w tym samym składzie rozpoznano także skargę Wojewody Małopolskiego na uchwałę Nr XVIII/359/2020 Rady Gminy Chełmiec z dnia 23 czerwca 2020 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Chełmiec II" w Gminie Chełmiec (sygn. akt II SA/Kr 1432/20), przy czym zarzuty wobec zaskarżonych uchwał w obu przypadkach były takie same. Wobec tego Sąd w niniejszej sprawie całkowicie podziela rozważania zawarte w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie sygn.. II SA/Kr 1432/20.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p:

  1. 2. W planie miejscowym określa się obowiązkowo:
  2. 6) zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy, jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, maksymalną wysokość zabudowy, minimalną liczbę miejsc do parkowania w tym miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową i sposób ich realizacji oraz linie zabudowy i gabaryty obiektów.

Dokonując wykładni tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 10 grudnia 2019 r. II OSK 242/18, LEX nr 2785847 wskazał: "Skoro plan miejscowy przewiduje realizację obiektów budowlanych, to obowiązkowo powinien on zawierać ustalenia przewidziane w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. Ustalanie wskaźnika maksymalnego ma chronić walory środowiska przyrodniczego lub zapewniać korzystne warunki użytkowania terenu o określonym przeznaczeniu, z kolei ustalenie wskaźnika minimalnego ma na celu racjonalne wykorzystanie działek pod zabudowę i optymalizację nakładów kosztów budowy infrastruktury technicznej i społecznej".

Z drugiej strony, zdarzają się też sytuacje, gdzie prezentowany pogląd nie jest tak bezwzględnie forsowany, o czym świadczy wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lutego 2020 r. II SA/Kr 1518/19, LEX nr 2814509: "Użycie w art. 15 ust. 2 u.p.z.p. zwrotu, że w planie miejscowym określa się obowiązkowo elementy w nim wymienione, nie oznacza niedopuszczalności w uzasadnionych przypadkach odstępstw od tej zasady".

Kwestionowane przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego brzmią:

"§ 9. Zasady kształtowania zabudowy.

  1. 1. Ustala się zasady kształtowania zabudowy dla terenów objętych planem:
  2. 1) wysokość budynków mieszkalnych nie może przekraczać 12,0 m.
  3. 2) maksymalna ilość kondygnacji nadziemnych - nie może przekraczać 2 kondygnacji. Dopuszcza się realizację drugiej kondygnacji jako poddasze użytkowe. Dopuszcza się realizację jednej kondygnacji podziemnej.
  4. 3) wysokość garaży, budynków gospodarczych nie może przekraczać 7,0 m.
  5. 4) wysokość wiat i altan nie może przekraczać 6 m.
  6. 5) dachy dwu- lub wielospadowe o kącie nachylenia głównych połaci w przedziale od 25 do 45 stopni z dopuszczalnymi przyczółkami i naczółkami,
  7. 6) dopuszcza się stosowanie dachów płaskich dla budynków gospodarczych i garaży,
  8. 7) dachy w ciemnych tonacjach kolorów brąz, czerwień, szarości,
  9. 8) kolorystyka ścian i podmurówki - biel, jasne odcienie kremu i beżu, naturalnego drewna. W przypadku deskowania ścian dopuszcza się stosowanie odcieni brązu,
  10. 9) dopuszcza się dobudowę do budynku mieszkalnego garaży i budynków gospodarczych i przekrycie ich dachami o spadku równym lub mniejszym od spadku dachu głównego,
  11. 2. Ustala się maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej:
  12. 1) maksymalny wskaźnik – 0,4;
  13. 2) minimalny wskaźnik– 0,01,
  14. 3. Ustala się minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej – 60%.
  15. 4. Powierzchnia zabudowy nie może przekroczyć 40% powierzchni działki budowlanej w terenach MN.
  16. 5. Na terenie objętym planem dopuszcza się remont, przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejących budynków z możliwością dostosowania formy dachu, wysokości budynku oraz kąta nachylenia połaci dachowych do parametrów budynku istniejącego.
  17. 6. W granicach terenów objętych planem obowiązuje zapewnienie niezbędnych miejsc postojowych w ilości nie mniejszej niż:
  18. 1) 1 miejsce postojowe na 1 mieszkanie w zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej.
  19. 2) miejsc przeznaczonych do parkowania pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową z uwagi na specyfikę terenów nie wyznacza się.
  20. 3) realizacja miejsc do parkowania: jako naziemne miejsca parkingowe, w garażu wolnostojącym lub wbudowanym."

"§ 16.

  1. 3. Ustala się dopuszczalne przeznaczenie terenu MN pod:
  2. 1) lokalizację garaży i budynków gospodarczych,
  3. 2) wiaty, altany,
  4. 3) nieoznaczone na rysunku planu drogi wewnętrzne, ciągi pieszo-jezdne, miejsca postojowe, ścieżki rowerowe,
  5. 4) obiekty małej architektury i zieleń urządzoną,
  6. 5) obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej."

O ile więc w § 9 zaskarżonej uchwały określono wysokość budynków jednorodzinnych (dopuszczalnych w tym terenie na mocy § 16 ust. 2 planu miejscowego), a także garaży i budynków gospodarczych (wymienionych w § 16 ust. 3 pkt 1) oraz wiat i altan (wskazanych w § 16 ust. 3 pkt 2), to nie wskazano wysokości obiektów małej architektury oraz obiektów infrastruktury technicznej, których realizację w tym terenie dopuszcza § 16 ust. 3 pkt 4 i 5 miejscowego planu. Wojewoda w skardze zajmuje stanowisko, że określenie użyte w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. "maksymalna wysokość zabudowy" dotyczy również innych obiektów niż budynki tj. obiektów małej architektury oraz obiektów infrastruktury technicznej. W braku określenia maksymalnej wysokości tych obiektów Wojewoda upatruje naruszenia zasad sporządzenia planu, prowadzącego do konieczności stwierdzenia nieważności całego § 9, a także § 16 ust. 3 pkt 4 i 5.

Odnośnie poglądu przedstawionego w skardze, że art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w pojęciu maksymalnej powierzchni zabudowy ujmuje także wysokość obiektów małej architektury, należy zauważyć, że w judykaturze występują także poglądy przeciwne (np. wyrok WSA w Opolu z dnia 10 marca 2020 r. II SA/Op 4/20, LEX nr 2957050). Jednakże nawet gdyby podzielić pogląd wyrażony przez Wojewodę, w ocenie Sądu nie doszło w tej konkretnej sprawie do naruszenia art. 28 u.p.z.p. Przepis ten wymaga bowiem, aby naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego miało charakter istotny. Najczęstszą definicję owej "istotności" występującą w judykaturze prezentuje wyrok NSA z dnia 3 października 2019 r. II OSK 27/18, LEX nr 2778670: " W świetle art. 28 ust. 1 u.p.z.p. nie każde naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego lub trybu jego sporządzania skutkuje stwierdzeniem nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części.

Naruszenie takie musi zostać ocenione jako istotne, czyli takie, które prowadzi w konsekwencji do sytuacji, gdy przyjęte ustalenia planistyczne są jednoznacznie odmienne od tych, które zostałyby podjęte, gdyby nie naruszono zasad lub trybu sporządzania planu miejscowego". Kolejna wypowiedź orzecznicza tyczy już wprost art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p: "W przypadku odstąpienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego od określenia któregokolwiek z elementów wymienionych w art. 15 ust. 2 u.p.z.p. na organie planistycznym spoczywa obowiązek wykazania zbędności danej regulacji, np. w uzasadnieniu uchwały. Niemniej jednak brak któregokolwiek z wymaganych ustaleń - w tym ustaleń, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., jeżeli miał istotny wpływ na treść planu miejscowego, może stanowić naruszenie art. 28 u.p.z.p. skutkujące stwierdzeniem jego nieważności, gdyż prowadzić może do zaburzenia ładu przestrzennego na całym terenie objętym planem bądź też wręcz do jego niewykonalności" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 lutego 2020 r. II SA/Kr 1481/19, LEX nr 2846466, podobnie WSA w Krakowie w wyroku wyrok z dnia 19 września 2019 r. II SA/Kr 711/19, LEX nr 2724476)

W kontrolowanej uchwale, o ile by przyjąć naruszenie zasad z uwagi na niezamieszczenie maksymalnej wysokości obiektów małej architektury przy przyjęciu, że wymaga tego art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., to zdecydowanie nie ma tutaj mowy o istotnym naruszeniu. Poniżej Sąd wyjaśni kolejno przyczyny takiej oceny.

Pierwsza kwestia dotyczy celowości umieszczenia w planie tego parametru.

Zaskarżony plan dotyczy zmiany planu wcześniejszego w zakresie części działki ewidencyjnej nr [...] położonej w obrębie K., własności prywatnej, na tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MN). Jako przeznaczenie dopuszczalne przewidziano m.in. obiekty małej architektury oraz obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej – zgodnie z cytowanym wyżej § 16 ust. 3 planu miejscowego. Zmiana planu obejmuje obszar 0,3000 ha, ma regularny kształt zbliżony do prostokąta, jest to obszar niezabudowany, a najbliższe budynki występują na sąsiednich działkach.

Trzeba w tym miejscu zaznaczyć, że sytuacja tzw. punktowej zmiany planu w Gminie Chełmiec występuje w ostatnim czasie na szerszą skalę, co widać na tle spraw związanych z takim sposobem procedowania planów miejscowych, dotyczących tej gminy. Sąd wyrażał już w innych sprawach i dalej wyraża stanowisko jednoznacznie krytyczne wobec praktyki zastępowania szerszej perspektywy i skali planowania – uwzględnianiem punktowo indywidualnych interesów.

Mając zatem na uwadze skalę zmiany, czyli ograniczenie zapisów planu do jednej prywatnej działki, trzeba podkreślić, że omawiany brak nie ma w istocie znaczenia. Na terenie zabudowy mieszkalno – usługowej na jednej działce praktycznie można zrealizować z tych wymienionych w art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego takie obiekty jak piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki, ławki, wodotryski, figury, itp. Wysokość tych obiektów jest z natury rzeczy niewielka, co wynika z ich kategorii.

Warto także zauważyć, że w wyniku zmiany art. 30 ustawy Prawo budowalne dokonanej z dniem 19 września 2020 r. obiekty małej architektury w żadnym zakresie nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia. W konsekwencji postawienie obiektów małej architektury na działkach objętych planem nie będzie w ogóle reglamentowane przez prawo budowlane.

Mając zatem na uwadze względy utylitarne, brak określenia maksymalnej wysokości obiektów małej architektury w warunkach omawianego Planu nie stanowi o istotnym naruszeniu zasad jego sporządzania.

Po drugie: należy dalej zauważyć, że niespójne z celem skargi, zmierzającej do unieważnienia częściowego zapisów planu, jest żądanie stwierdzenia nieważności całego § 9 przewidującego zasady kształtowania zabudowy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że unieważnienie uchwały w tej części pozbawiłoby ją istotnego, w zasadzie najistotniejszego elementu, uniemożliwiając racjonalne wykorzystanie zgodnie z założonym przeznaczeniem (zabudowa mieszkaniowa, zabudowa usługowa). Gdyby uznać zasadność skargi, to w istocie należałoby unieważnić całą uchwałę. Na gruncie konstrukcji wywodzonej z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. orzecznictwo wskazuje, że wadliwe zapisy, które dezintegrują postanowienia całego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (i tylko takie) skutkować winny stwierdzeniem nieważności uchwały przyjmującej ten plan w całości. Stąd w sposób szczególnie wnikliwy należało rozważyć, czy rzeczywiście doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzania planu.

Kolejnym aspektem sprawy jest kwestia art. 37a u.p.z.p., który to przepis został wprowadzony do porządku prawnego przed uchwaleniem kontrolowanego planu. Przepis ten brzmi następująco:

  1. 1. Rada gminy może ustalić w formie uchwały zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane.
  2. 2. W odniesieniu do szyldów w uchwale, o której mowa w ust. 1, określa się zasady i warunki ich sytuowania, gabaryty oraz liczbę szyldów, które mogą być umieszczone na danej nieruchomości przez podmiot prowadzący na niej działalność.
  3. 3. W uchwale, o której mowa w ust. 1, rada gminy może ustalić zakaz sytuowania ogrodzeń oraz tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, z wyłączeniem szyldów.
  4. 4. Uchwała, o której mowa w ust. 1, jest aktem prawa miejscowego.
  5. 5. Uchwała, o której mowa w ust. 1, dotyczy całego obszaru gminy, z wyłączeniem terenów zamkniętych ustalonych przez inne organy niż ministra właściwego do spraw transportu.
  6. 6. Uchwała, o której mowa w ust. 1, może przewidywać różne regulacje dla różnych obszarów gminy określając w sposób jednoznaczny granice tych obszarów.
  7. 7. W przypadku, o którym mowa w ust. 6, uchwała, o której mowa w ust. 1, może zawierać załącznik graficzny wraz z opisem, jednoznacznie określającym ich granice.
  8. 8. Uchwała, o której mowa w ust. 1, w zakresie dotyczącym ogrodzeń, nie ma zastosowania do ogrodzeń autostrad i dróg ekspresowych oraz ogrodzeń linii kolejowych.
  9. 9. Uchwała, o której mowa w ust. 1, określa warunki i termin dostosowania istniejących w dniu jej wejścia w życie obiektów małej architektury, ogrodzeń oraz tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów, zasad i warunków w niej określonych, nie krótszy niż 12 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały.

Na tle powyższych przepisów rodzi się pytanie o to, czy Rada gminy w ogóle może ustalać obecnie kwestie związane z obiektami małej architektury (wskazane w art. 37a ust. 1 u.p.z.p.) w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

W orzecznictwie podkreśla się, że co do zasady, rada gminy nie utraciła kompetencji do określania zasad i warunków sytuowania takich obiektów, tablic i urządzeń reklamowych, jednakże według nowej regulacji, winna to uczynić w odrębnej niż plan miejscowy uchwale stanowiącej akt prawa miejscowego (tak wyrok WSA w Lublinie z dnia 4 marca 2019 r. II SA/Lu 56/19, LEX nr 2647396).

Wyjaśniając kwestię omawianej nowelizacji ustawy u.p.z.p., zauważyć trzeba, że mocą ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu (Dz. U. z 2015 r. poz. 774 - dalej ustawa krajobrazowa), z dniem 11 września 2015 r.:

  1. - w art. 15 ust. 3 u.p.z.p. uchylono pkt 9, który stanowił, że w planie miejscowym określa się w zależności od potrzeb "zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane";
  2. - do art. 15 ust. 2 u.p.z.p., po pkt 3, dodano pkt 3a, zgodnie z którym w planie miejscowym określa się obowiązkowo "zasady kształtowania krajobrazu".

Ustawa krajobrazowa zawiera w odnośnym zakresie również przepisy przejściowe - art. 12 ust. 1-3 - w następującym brzmieniu: "1. Miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy zachowują moc.

2. Regulacje miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w dniu wejścia w życie ustawy i przyjętych na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 9 ustawy zmienianej w art. 7, w brzmieniu dotychczasowym, obowiązują do dnia wejścia w życie uchwały, o której mowa w art. 37a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 7, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

3. Do projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu, nieuchwalonych przez radę gminy do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe."

Z cytowanych przepisów art. 12 ust. 1 i 2 ustawy krajobrazowej jasno wynika, że wejście w życie tej ustawy nie wpływało na obowiązywanie uprzednio uchwalonych planów miejscowych, a ewentualne wejście w życie nowej uchwały reklamowej powoduje jedynie uchylenie tych regulacji ww. planów miejscowych, które zostały przyjęte na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 9 u.p.z.p. Ponadto art. 12 ust. 3 ustawy krajobrazowej przesądza, że w przypadku postępowań planistycznych będących w toku w dniu wejścia w życie ustawy krajobrazowej stosuje się przepisy dotychczasowe. Wnioskując a contrario, do planów miejscowych, do których sporządzenia lub zmiany przystąpiono po 11 września 2015 r., mają zastosowanie przepisy wprowadzone ustawą krajobrazową (tak też A. Fogel (w:) Ustawa krajobrazowa, pod red. A. Fogel, Warszawa 2016, uw. 1 do art. 12).

Ponadto w doktrynie wskazuje się, że ponieważ ustalenia art. 15 ust. 3 pkt 9 u.p.z.p. mają charakter fakultatywny, to w sytuacji określonej w art. 12 ust. 3 ustawy krajobrazowej od gminy zależy, czy regulacje w tym zakresie wprowadzi w planie miejscowym, czy też przystąpi do sporządzania uchwały reklamowej zgodnie z art. 37a u.p.z.p. (tak A. Fogel (w:) Ustawa krajobrazowa, pod red. A. Fogel, Warszawa 2016, uw. 1 do art. 12). Godzi się podkreślić, że taki wybór miejsca regulacji - m.p.z.p. albo uchwała reklamowa - nie istnieje w przypadkach nieobjętych zakresem art. 12 ust. 3 ustawy krajobrazowej, a więc gdy procedura planistyczna (sporządzenie lub zmiana planu miejscowego) została zainicjowana już po wejściu w życie tej ustawy (por. tak WSA w Poznaniu z dnia 20 listopada 2019 r. IV SA/Po 488/19, LEX nr 2745363, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 21 maja 2019 r. II SA/Bd 1447/18, LEX nr 2678858, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 maja 2020 r. II SA/Go 84/20, LEX nr 3017646).

Jeśli więc uchwała o przystąpieniu do zmiany planu w niniejszej sprawie pochodzi z daty 30 września 2019r., jest oczywistym, że nastąpiło to po wejściu w życie ustawy krajobrazowej. Zatem, gdyby przyjąć powyższe zapatrywania, gabaryty obiektów małej architektury, takie jak wysokość, nie powinny być określane w planie miejscowym, ale ewentualnie w odrębnej uchwale wydanej dla terenu całej gminy w oparciu o art. 37 a ust. 1 u.p.z.p. Jest to kolejny, istotny argument wskazujący na brak trafności skargi, gdyż z tego punktu widzenia nie powinno się umieszczać tego typu zapisów w planie.

Z powyższych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.