Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. postanowieniem z dnia 26 stycznia 2015 r. sygn. akt [...] po rozpatrzeniu odwołania skarżącej – D.B., z dnia 26 stycznia 2012 r., w sprawie decyzji nakazującej wykonanie odcinka przyłącza kanalizacyjnego umożliwiającego odprowadzenie ścieków sanitarnych z budynku mieszkalno - handlowego do sieci kanalizacji sanitarnej w ulicy bez nazwy, stanowiącej łącznik ul. [...] w S. wydanej przez Burmistrza S. z dnia 21 listopada 2011 r. znak: [...] na podstawie art. 129 § 2 w związku z art. 123 Kodeksu postępowania administracyjnego;
stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. wpłynęło, za pośrednictwem organu I instancji odwołanie skarżącej, od decyzji z dnia 21 listopada 2011 r. znak: [...] wydanej przez Burmistrza S. nakazującej skarżącej, właścicielce nieruchomości położonej w S. ul [...] (działka ewidencyjna [...]) wykonanie odcinka przyłącza kanalizacyjnego umożliwiającego odprowadzenie ścieków sanitarnych z budynku mieszkalno - handlowego do sieci kanalizacji sanitarnej w ulicy bez nazwy, stanowiącej łącznik ul. [...] i ul. [...] w S. Decyzją z dnia 05.12.2012 r. znak [...] w N. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który stwierdził nieważność decyzji SKO w N. z uwagi na przekroczenie przez skarżącą terminu wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji.
Jak wynika z akt sprawy decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona skarżącej w dniu 12.12.2011 r. Doręczenie tej decyzji nastąpiło w trybie podwójnego awizowania przesyłki zawierającej wskazana decyzję. Ten tryb doręczania pism uregulowany został w art. 44 k.p.a.
Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji wynika, że przesyłka zawierająca tę decyzję, wobec niemożności jej doręczenia adresatowi lub jej pełnoletniemu domownikowi adresata została w dniu 28.11.2011 r. pozostawiona przez listonosza na okres 14 dni w Urzędzie Pocztowym S. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym zawierało jednocześnie informację o możliwości odbiór tej przesyłki w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia. Informacja ta umieszczona została w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Z pieczęci odciśniętej na pierwszej stronie koperty zawierającej decyzję organu I instancji oraz naniesionego tam zapisku listonosza wynika, że korespondencja ta była powtórnie awizowana w dniu 06.12.2011 r. Natomiast w dniu 14.12.2011 r. - przesyłka została zwrócona do nadawcy, ze względu na niepodjęcie jej w terminie przez adresata. Mając powyższe na uwadze Kolegium stwierdziło, że poczta przechowywała sporna przesyłkę przez okres 14 dni, licząc od dnia zawiadomienia o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym (pierwszego awizowania), dokonując jednocześnie po upływie 7 dni drugiego awizowania tej przesyłki.
Zdaniem Kolegium, procedura postępowania poczty ze sporną przesyłka była prawidłowa, bowiem miała oparcie w treści powołanego wyżej art. 44 kpa. Kolegium uznało, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącej w dniu 12.12. 2011 r. (tj. 14 dni od pierwszego zawiadomienia). Jak bowiem stanowi powołany już wyżej art. 44 par. 4 kpa., doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w par. 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Należy przy tym zauważyć, że w aktach organu I instancji - karta oznaczona nr 2- znajduje się pismo tego organu z dnia 31.12.2011 kierowane do skarżącej, a informujące, że pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki zawierającej decyzję z dnia 21.11.2011 r. i nie odebrania jej przez adresata - organ ponownie przesyła własną decyzję z dnia 21.11.2011 r. Tak ponownie przesłana skarżącej decyzja została odebrana osobiście przez skarżącą w dniu 12.01.2012r. Odwołanie od decyzji zostało wniesione do Organu I instancji w dniu 26.01.2012 r.
Organ podkreślił, iż ponowne (drugie) doręczenie decyzji adresatowi nie wywarło żadnego skutku pranego (procesowego) - jaki Kodeks postępowania administracyjnego wiąże z doręczeniem decyzji stronie. W sytuacji bowiem prawidłowego doręczenia decyzji organu I instancji w trybie podwójnego awizowania zastosowanie znalazł w sprawie cytowany już wyżej przepis art. 44 par. 4 kpa. Ponowne doręczenie decyzji nie otworzyło stronie nowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza S. z dnia 21.11.2011 r. Pozostawało ono bez znaczenia dla terminu do wniesienia dowołania. Porównując zatem dzień skutecznego doręczenia skarżącej (12.12.2011 r.) z dniem wniesienia odwołania (26.01.2012r.), Kolegium stwierdziło, iż zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, o jakim stanowi przepis art. 129 § 2 k.p.a.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższe postanowienie wniosła skarżąca. Skarżąca podniosła, iż nie otrzymała żadnego zawiadomienia z poczty i dopiero 29 kwietnia 2013 r. otrzymała decyzje SKO, a cały czas przebywała w domu. Skarga do WSA została sporządzona przez skarżącą osobiście. W sześciostronicowej odręcznie napisanej skardze, skarżąca drobiazgowo opisała dotychczasowy stan i sposób korzystania z szamba w celu wykazania, że nie jest konieczne z jej strony podłączenie się do kanalizacji miejskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).
Skarga nie została uwzględniona, gdyż zawarte w niej zarzuty nie znajdują uzasadnienia w obowiązującym stanie prawnym a kontrolowane postanowienie jest zgodne z powszechnie obowiązującym prawem.
Zgodnie z art. 129 Kodeksu postepowania administracyjnego (dalej k.p.a.):
§ 1. Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję.
§ 2. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
§ 3. Przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania.
W myśl art. 44 k.p.a. § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
- 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
- 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
§ 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
§ 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
§ 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Na podstawie art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Odnosząc wskazane przepisy do kontrolowanej sprawy należy zacząć od tego, że wynik sprawy ze skargi skarżącej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. został przesądzony treścią prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 1137/13.
We wskazanym prawomocnym wyroku WSA w Krakowie - po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi D.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 5 grudnia 2012 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania przyłącza - stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji; a także określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. W uzasadnieniu swojego stanowiska WSA w Krakowie w przywołanym wyroku wskazał, że "W pierwszej kolejności podkreślić należy, że warunkiem skuteczności rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji jest wniesienie go przez stronę postępowania w ustawowo określonym terminie. Zgodnie z art. 129 par. 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
Wskazać przy tym należy, że uchybienie ustawowemu terminowi do wniesienia odwołania, powoduje jego bezskuteczność, czego następstwem jest ostateczność decyzji wydanej przez organ I instancji. Zadaniem organu odwoławczego, do którego wpłynęło odwołanie jest zbadanie i wyjaśnienie w postępowaniu wstępnym kwestii, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się jednocześnie, że rozpatrzenie odwołania, wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa, w rozumieniu art. 156 par. 1 pkt 2 K.p.a. Oznacza to bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, tj. decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (por. np. Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 1998 r. sygn. akt OPS 11/98; LexPolonica nr 333583 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2008 r. sygn. akt I OSK 1454/2007; LexPolonica nr 2057438)".
WSA w Krakowie w prawomocnym wyroku stwierdził dalej, co następuje: "Jak wynika z akt sprawy, decyzja organu I instancji - Burmistrza S. z dnia 21.11.2011 r. została skutecznie doręczona skarżącej D.B. w dniu 12.12.2011 r. Doręczenie tej decyzji nastąpiło w trybie podwójnego awizowania przesyłki zawierającej wskazaną decyzję. Ten tryb doręczania pism uregulowany został w art. 44 K.p.a. Zgodnie z przepisem art. 44 par. l pkt l K.p.a. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania wskazanej decyzji), w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 K.p.a. - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, przechowuje ona pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce.
Nadto par. 2 tego przepisu stanowi, że zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, (...), bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Z kolei par. 3 art. 44 stanowi, że w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w par. 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Par. 4 cytowanego przepisu mówi natomiast, że doręczenie w opisanym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w par. l, a pismo pozostawia się w aktach sprawy".
WSA w Krakowie w ww. prawomocnym wyroku stwierdził następnie, że "Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji wynika, że przesyłka zawierająca tę decyzję, wobec niemożności jej doręczenia adresatowi lub jego pełnoletniemu domownikowi adresata, została w dniu 28.11.2011 r. pozostawiona przez listonosza na okres 14 dni w Urzędzie Pocztowym S. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym zawierało jednocześnie informację o możliwością odbioru tej przesyłki w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia. Informacja ta umieszczona została w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Z pieczęci odciśniętej na pierwszej stronie koperty zawierającej decyzję organu I instancji oraz naniesionego tam zapisku listonosza wynika, że korespondencja ta była powtórnie awizowana w dniu 6.12.2011 r. Natomiast w dniu 14.12.2011 r. - przesyłka została zwrócona do nadawcy, ze względu na niepodjęcie jej w terminie przez adresata.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że poczta przechowywała sporną przesyłkę przez okres 14 dni, licząc od dnia zawiadomienia o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym (I-go awizowania), dokonując jednocześnie po upływnie 7 dni, Il-go awizowania tej przesyłki. Należy więc stwierdzić, że procedura postępowania poczty ze sporną przesyłką była prawidłowa, bowiem miała oparcie w treści powołanego wyżej art. 44 K.p.a. Zatem uznać trzeba, że decyzja organu I instancji została doręczona D.B., w dniu w dniu 12.12.2011 r. (tj. 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia). Jak bowiem stanowi powołany już wyżej art. 44 par. 4 K.p.a., doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w par. 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Należy przy tym zauważyć, że w aktach organu I instancji - karta oznaczona nr "2" – znajduje się pismo tego organu z dnia 31.12.2011 r., kierowane do D.B., a informujące że pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki zawierającej decyzję z dnia 21.11.2011 r. i nieodebrania jej przez adresata - organ ponownie przesyła własną decyzję z dnia 21.11.2011 r. Tak ponownie przesłana skarżącej decyzja, została odebrana osobiście przez D.B. w dniu 12.01.2012 r. Odwołanie od decyzji wniesione zostało do organu I instancji w dniu 26.01.2012 r. Podkreślić jednak należy, że ponowne (drugie) doręczenie decyzji adresatowi nie wywarło żadnego skutku prawnego (procesowego) - jaki Kodeks postępowania administracyjnego wiąże z doręczeniem decyzji stronie. W sytuacji bowiem prawidłowego doręczenia decyzji organu I instancji w trybie podwójnego awizowania, zastosowanie znalazł w sprawie cytowany już wyżej przepis art. 44 par. 4 K.p.a. Ponowne doręczenie decyzji nie otworzyło stronie nowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza S. z dnia 21.11.2011 r. Pozostawało ono bez znaczenia dla biegu terminu do wniesienia odwołania.
Porównując zatem dzień skutecznego doręczenia decyzji D.B. (12.12.2011 r.) z dniem wniesienia odwołania (26.01.2012 r.), stwierdzić należy, iż zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, o jakim stanowi przepis art. 129 par. 2 K.p.a".
Należy tez wskazać, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie".
W tej sytuacji, obecnie kontrolujący ze skargi D.B. sprawę zakończoną postanowieniem SKO w N. - skład rozpoznający WSA w Krakowie stwierdza, że organ II instancji wydając kwestionowane postanowienie zachował się zgodnie z oceną zawartą w zacytowanym powyżej wyroku WSA w Krakowie z dnia 10 grudnia 2013 r.
Jak to zbadał skład obecnie kontrolujący zakwestionowane postanowienie SKO w N. - ww. wyrok Sądu jest wiążący, gdyż nie zmienił się stan prawny, ani faktyczny w sposób dezaktualizujący stanowisko WSA w Krakowie wyrażone w przywołanym wyroku. A zatem w kontrolowanej sprawie organ II instancji miał wręcz obowiązek prawny wydać postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze powyższe ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji, czyli oddalił skargę.