Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 21 grudnia 2017 r.
We wniosku wnioskodawca oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trójką pełnoletnich dzieci – córkami M. i M. S. oraz synem M. S..
Ich wspólny miesięczny dochód wynosi – 11.800 zł i składa się na niego świadczenie rentowe skarżącego w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie za pracę córki M. w wysokości około [...] zł miesięcznie.
Wysokości miesięcznego dochodu uzyskiwanego przez córkę M. i syna M. skarżący nie podaje.
Według oświadczenia w skład posiadanego majątku wchodzi 5/8 cz. domu o pow. 200 m2, 5/8 cz. gospodarstwa rolnego o pow. 7 ha, kamienica czynszowa o pow. 2000 m2, 5/8 cz. w dwóch pojazdach mechanicznych – [...].
Na uzasadnienie wniosku wnioskodawca podał, iż nie posiada środków na pokrycie wpisu od skargi.
Wnioskodawca określił też wysokość miesięcznych zobowiązań i stałych wydatków na kwotę 5.000zł. W żaden sposób jednak nie sprecyzował jakie wydatki konieczne obejmuje przedstawiona kwota, i z jakich środków pieniężnych są one pokrywane. Nie dołączył też do wniosku żadnych dokumentów potwierdzających wydatkowaną kwotę
Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Zatem wniosek wnioskodawcy należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy zakresie częściowym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych (por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85).
Oceniając sytuację materialną i życiową wnioskodawcy bierze się pod uwagę również sposób w jaki wnioskodawca gospodarował swoim majątkiem do chwili złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niewątpliwe i ta okoliczność wpływa, i kształtuje obecną sytuację materialną wnioskodawcy.
W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń wnioskodawcy dotyczących stanu majątkowego i rodzinnego, referendarz sądowy uznał, iż nie zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W opinii orzekającego wnioskodawca dysponuje środkami pieniężnym wystarczającymi na pokrycie kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] zł (co stanowi wpis sądowy od złożonej skargi). Wnioskodawca w żaden sposób nie uwiarygodnił, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
Wykazany we wniosku dochód ([...] zł) pozwala bez jakiegokolwiek uszczerbku dla utrzymanie koniecznego skarżącego i jego rodziny na pokrycie kosztów sądowych. Wnioskodawca jest też współwłaścicielem majątku znacznych rozmiarów, który też przynosi wymierny miesięczny dochód, w żaden sposób nie wykazany przez wnioskodawcę.
Biorąc pod uwagę jego sytuację materialną – wykazany majątek, miesięczny dochód, byłoby całkowicie nieuzasadnione i niemoralne przerzucanie ciężaru ponoszenia kosztów postępowania sądowego w jakimkolwiek zakresie na współobywateli.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).