Uzasadnienie
Decyzją z dnia 15.11.1999r, wydaną na podstawie art.48 ustawy z dnia 7.07.1994r Prawo budowlane / Dz.U. Nr 89 poz.414 z późn.zm./ oraz art.104 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. nakazał M.B. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanej drewnianej dobudowy do drewnianej wiaty na sprzęt rolniczy, usytuowanej na posesji nr [...] w R. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że na podstawie przeprowadzonych oględzin stwierdzono wykonanie obiektu dobudowanego trzema ścianami o wymiarach w rzucie 3,10 x 6,45 wypełnionego deskami. Wysokość obiektu w miejscu przylegania do budynku wiaty wynosi 2,20 m, natomiast przy okapie 1,75m. Konstrukcja dachu jest drewniana, pokryta płytami eternitu falistego, wsparta na słupach drewnianych.
Inwestor oświadczył, że dobudowę realizował etapami. W roku 1993 powstała niezabudowana konstrukcja przykryta dachem. Następnie w 1997r wymieniono pokrycie zadaszenia z papy na płyty eternitu oraz wypełniono ścianki deskami. M.B. oświadczył, że roboty budowlane wykonano bez pozwolenia na budowę i zgłoszenia.
Ponieważ za zakończenie budowy uważa się moment cyklu budowlanego w którym stan robót pozwala na wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, uznać należy, że roboty zakończono w 1997r, co powoduje konieczność zastosowania przepisów prawa budowlanego z 1994r.
Biorąc pod uwagę, że obiekt został wybudowany bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia oraz datę ukończenia prac budowlanych i dyspozycję art.48 ustawy Prawo budowlane, stanowiącego, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, orzeczono jak w sentencji decyzji.
W odwołaniu inwestor zarzucił, że decyzja jest dla niego krzywdząca. Podał, że w 1990r, przed rozpoczęciem prac dokonał pracownikowi Gminy W. ustnego zgłoszenia.
Prace polegały na wykonaniu dobudowy szopki o szerokości 2,80 m, długości 6,45m i średniej wysokości 2,20m, o konstrukcji drewnianej szkieletowej ustawionej na 3 punktowych fundamentach betonowych pod 3 słupki drewniane, o dachu jednospadowym, krytym papą. W 1997r, bez zmiany konstrukcji przykrył dobudowę płytami azbestowymi i osłonił konstrukcję szkieletową deskami. Zarzucił, że art.28 pkt 1 prawa budowlanego dopuszcza budowę budynków do 35 m kw. i rozpiętości konstrukcji do 4,80m w ramach uzupełniania zabudowy zagrodowej, a nadto, że art.49 sankcjonuje wybudowanie szopki, ponieważ od chwili jej użytkowania minęło więcej niż 5 lat.
Decyzją z dnia 11 stycznia 2000r znak: [...], wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po rozpatrzeniu odwołania M.B., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia skazał, że stanowisko organu I instancji jest prawidłowe.
Podniósł, że protokołu oględzin inwestor złożył oświadczenie, ze budowę realizował etapami: w 1993r powstała konstrukcja wiaty, w 1997r obito ściany deskami.
J.R. oświadczył do tego protokołu, że budowę rozpoczęto jesienią w 1997r a zakończono w maju 1999r.
Świadek M.P. zeznał, że obiekt zrealizowano w 1999r, S.J., że w 1998r w listopadzie dobudowę stanowił szkielet i dach i dobudowa nie była opierzona deskami.
H.C. zeznał, że drewniany garaż dobudowano w marcu!999r, a M.P., że drewniany garaż dobudowano w maju 1999r. Na rozprawie administracyjnej w dniu [...] 10.1999r M.B. i J.R. podtrzymali swe wcześniejsze oświadczenia.
Natomiast przesłuchana w charakterze świadka T.R. zeznała, że dobudowa była wykonana w listopadzie 1997r.
Świadek D.B. zeznała, że w 1990r pod wiatą M.B. przetrzymywała drewno do budowy swojej altany i wówczas dobudowę stanowiły słupy i zadaszenie.
Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, oświadczenie inwestora i fakt, że na przedmiotową budo we inwestor nie przedłożył pozwolenia ani zgłoszenia, organ administracji obowiązany był wypełnić dyspozycję art.48 ustawy i orzec rozbiórkę obiektu.
W ustosunkowaniu się do zarzutów odwołania, organ stwierdził, że zgodnie z treścią art.29 prawa budowlanego budowa budynków gospodarczych o rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m związanych z produkcją rolną i uzupełniających istniejącą zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej nie wymaga pozwolenia na budowę, ale wymagała zgłoszenia na podstawie art.30 ust. l pkt l prawa budowlanego.
Z kolei przepis art.49 prawa budowlanego odnosi się do budowy prowadzonej pod rządami prawa budowlanego z 1994r, a zatem upływ pięcioletniego terminu może być liczony najwcześniej od dnia wejścia w życie tej ustawy tj. 1.01.1995r. Oznacza to, że przepis art.49 może stać się podstawą orzeczenia dopiero po dniu 1.01.2000r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję M.B. zarzucił, że decyzja opiera się na zeznaniach świadków związanych z sąsiadem J.R., że nie wzięto pod uwagę zeznań jego świadka, który podał, że już w 1990r korzystał z szopki. Zarzucił, że w decyzji błędnie podano, że konstrukcja powstała w 1993r, a wykonana została w 1990r.
W odpowiedzi na skargę strona przecina wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosuj ą środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art.134 ustawy/.
Podstawą prawną wydania decyzji o nakazaniu rozbiórki samowolnie wykonanego obiektu budowlanego był przepis art.48 prawa budowlanego z 1994r.
Stanowił on, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Z kolei przepis art.103 prawa budowlanego stanowił, że przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy - Prawo budowlane z 1994 r. tj. przed l stycznia 1995 r. lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, za zakończenie budowy obiektu w sensie techniczno-budowlanym może być uznany taki stan obiektu, który pozwala na jego przekazanie do normalnej przynajmniej w części eksploatacji i użytkowania.
Wobec powyższego, podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miało ustalenie, kiedy budowa przedmiotowej szopy została zakończona. Gdyby bowiem organ ustalił, że budowa spornego obiektu została zakończona przed dniem 1.01.1995r, w sprawie nie znalazłby zastosowania przepis art.48 prawa budowlanego z 1994r, ale przepisy dotychczasowe, czyli ustawy Prawo budowlane z 1974r.
Organy obydwu instancji nie ustaliły stanu faktycznego sprawy, a w szczególności daty rozpoczęcia i zakończenia przedmiotowej budowy. I tak, uzasadnienie decyzji organu I instancji w ogóle nie zawiera ustalenia stanu faktycznego odnośnie daty rozpoczęcia i zakończenia przedmiotowej dobudowy.
Nie zawiera również oceny zeznań przesłuchanych w sprawie świadków, ograniczając się jedynie do zacytowania oświadczenia złożonego przez inwestora do protokołu oględzin.
Organ pominął przy tym treść drugiego oświadczenia inwestora, złożonego w piśmie z dnia [...].09.1999r, a pozostającego w sprzeczności z pierwszym oświadczeniem.
Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego również nie zawiera ustalenia daty wykonania dobudowy. Organ zacytował jedynie złożone w sprawie zeznania i oświadczenia, w ogóle nie dokonując ich oceny.
Protokół oględzin nie zawiera szkicu.
Zważywszy, że przedmiotem oględzin w dniu [...].06.1999r była "drewniana dobudowa do budynku wiaty", z zawiadomienia z dnia [...].05.1999r wynika, że przedmiotem oględzin w dniu [...].06.1999r będą "szopy drewniane o łącznej powierzchni 120 m kw, a z załącznika do skargi obrazującego zabudowę działki nr [...] w R. wynika, że znajduje się na niej kilka obiektów gospodarczych, nie wiadomo o jaką dobudowę chodzi w sprawie.
Tym bardziej, że na opisanym wyżej załączniku skargi, zaznaczona dobudowa znajduje się od strony południowej budynku szopogarażu, a nie od strony zachodniej jak opisano w protokole oględzin i uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego.
Również niezwykle lakoniczne zeznania świadków przesłuchanych w sprawie, określające jedynie datę dobudowy, nie pozwalają na zidentyfikowanie przedmiotu sporu.
Protokół przesłuchania świadka D.B. zawiera poprawkę w określeniu roku budowy /prawdopodobnie datę 1990r poprawiono na 1993r/, która, sprzecznie z przepisem art.71 kpa, nie została omówiona
Stanowi to o naruszeniu art.7, 77, 80 i 107 kpa.
Powyższe uchybienia uniemożliwiają dokonanie sądowi pozytywnej weryfikacji zaskarżonej decyzji.
Brak ustalenia przez organ stanu faktycznego sprawy i oceny przeprowadzonych dowodów powoduje niemożność dokonania przez sąd analizy zgodności decyzji z prawem materialnym.
Dopiero bowiem ustalenie daty zakończenia budowy implikować będzie zastosowanie przepisów prawa budowlanego z 1994r, bądź przepisów dotychczasowych.
Z tego samego powodu przedwczesne jest ustosunkowanie się do zarzutu naruszenia przez organ przepisu art.49 prawa budowlanego z 1994r.
Zauważyć jedynie należy, że jeżeli w sprawie okaże się, że budowa przedmiotowego obiektu została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414) i będą miały zastosowanie przepisy dotychczasowe, przepisu art. 49 ust. 1 tej ustawy nie stosuje się / uchwała 7 sędziów NSA z dnia 10.06.1996 r OPS 3/96 ONSA 1997/1/2/.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd uznał, że w niniejszej sprawie przesłanka ta zachodzi.
Pominięcie bowiem w uzasadnieniu decyzji ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy i oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 kpa, przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu.
Wobec powyższego, na podstawie powołanego wcześniej przepisu i art. 135 ustawy orzeczono jak w punkcie I wyroku.
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II wyroku oparto na przepisie art. 152 ustawy.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy.