Uzasadnienie
II SA/Łd 895/08
Uzasadnienie
J.C. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego, występując jednocześnie o przyznanie prawa pomocy.
Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach J.C. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem L. Skarżąca wraz z małżonkiem osiągają dochody z tytułu emerytury w łącznej wysokości 2.900 złotych. Skarżąca posiada mieszkanie o powierzchni 38 m kw. oraz jest współwłaścicielem budynku mieszkalnego. Strona nie zadeklarowała posiadania innych składników majątku, wartościowych ruchomości, a także oszczędności ani papierów wartościowych. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż ponosi znaczne wydatki na leczenie.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Zatem strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Analiza złożonego przez skarżącą oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach daje podstawy do twierdzenia, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie w części.
W pierwszej kolejności warto wskazać, iż skarżąca deklaruje posiadanie majątku oraz osiąganie wraz z mężem regularnych dochodów, których wysokość kształtuje się na poziomie 2900 złotych (netto). Tym samym nie sposób uznać, że strona nie posiada jakichkolwiek środków na udział w postępowaniu sądowym i została spełniona przesłanka przyznania prawa pomocy w całości. Nie można jednak nie uwzględnić, podniesionej we wniosku okoliczności, iż skarżąca ponosi wydatki związane z leczeniem i zakupem lekarstw. Za zasadne uznano zatem przyznanie prawa pomocy w części - w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W ocenie Referendarza sądowego, zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych stanowi realizację (zabezpieczenie) prawa do sądu i możliwość dochodzenia swych praw przed sądem administracyjnym. Natomiast, odnośnie do pozostałego zakresu żądania strony, tj. wniosku o ustanowienie adwokata, należy uznać, iż wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż odmowa ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie umniejsza możliwości strony obrony jej interesów przed sądem i uzyskania pozytywnego dla siebie rozstrzygnięcia, jako że sąd administracyjny nie jest związany – zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu i może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
LF