Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2004r. wydaną na podstawie art. 48 ust.1 w związku z art. 49 ust 3 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. nr 98, poz. 1071 z 2000r.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał W.K. dokonanie rozbiórki samowolnie budowanych dwóch suszarni drewna na działce nr geod. 879/2 w m. B. W motywach decyzji wskazano, iż w czasie dokonanych oględzin na powyższej działce z udziałem stron stwierdzono, że inwestor W.K. prowadzi budowę dwóch suszarni drewna (budynki przemysłowe - kat. XVIII) bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...].10.2003 r. wstrzymano prowadzenie robót budowlanych i zobowiązano inwestora do przedłożenia w terminie do 28.11.2003 r. niezbędnych dokumentów wypełniających dyspozycję art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, celem legalizowania samowoli budowlanej.
W wyznaczonym terminie inwestor działający przez pełnomocnika przedłożył zestaw dokumentów, który po sprawdzeniu okazał się nie wystarczający. Zgodnie zatem z art. 49 ust. 3 w/w ustawy organ wydał postanowienie z dnia 8.12.2003 r. nakładając na inwestora obowiązek uzupełnienia materiału dokumentacyjnego w terminie do 31. 01.2004 r., a następnie zmienił ten termin do dnia 31.05.2004 r. na wniosek inwestora (postanowienie z dnia [...].02.2004 r.).
Przedłożony materiał dokumentacyjny przez inwestora w dniu 3.06.2004 r., a więc 3 dni po wyznaczonym terminie, nie spełnia wymogów nakazanych postanowieniem z dnia 8.12.2003 r. Inwestor przedłożył 4 egzemplarze PB branży architektonicznej i konstrukcyjnej uzgodnionej z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń ppoż. oraz 4 egzemplarze branży elektrycznej.
Dokumentacja ta jest niekompletna i nie spełnia wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. Nr 120, poz. 1133), a w szczególności:
- - brak branży instalacyjnej urządzenia grzewcze i technologiczne (§ 11 ust. 2 pkt 7,8 oraz § 12 ust. 1 pkt 4 i 5a w/w rozporządzenia),
- - branża elektryczna - brak warunków zasilania z Rejonu Energetycznego na wymianę kabla od stacji trafo do budynku administracyjnego oraz na wykonanie nowego przyłącza od budynku administracyjnego do budynków suszarni. Ponadto projektant nie zapewnił sprawdzenia PB - art. 20 ust. 2 ustawy Prawo budowlane,
- - przedłożona dokumentacja nie została uzgodniona w Zespole Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Starostwa Powiatowego.
Ponadto inwestor nie dostarczył oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r., w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę (Dz. U. Nr 120, poz. 1127) - do czego był wzywany postanowieniem.
Od decyzji powyższej odwołanie złożył W.K. zarzucając PINB naruszenie przepisów art. 48 ust. 5 oraz art. 49 ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. Nr 207, poz. 2016 z 2003 r. z późn.zm.), wnosił o uchylenie decyzji. Ponadto zdaniem skarżącego w sprawie zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji na podstawie art. 132 k.p.a.
W uzasadnieniu odwołania strona przytacza przepis art. 48 ust. 5 powołanego wyżej Prawa w brzmieniu nieobowiązującym od 31 maja 2004r.
W ocenie skarżącego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, stwierdziwszy fakt, iż przedłożona przez inwestora dokumentacja posiada braki, winien wezwać do jej uzupełnienia stosownie do przepisu art. 49 ust.
- 3. Jednocześnie wraz z odwołaniem skarżący złożył oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane na urzędowym formularzu.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]sierpnia 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przytoczył następujące ustalenia i wnioski:
W przypadku ustalenia przez organ nadzoru budowlanego, że inwestor realizuje roboty budowlane bez wymaganego art. 28 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę, przeprowadza postępowanie na podstawie art. 48 w/w prawa, w celu zalegalizowania obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub już wybudowanego. Tryb postępowania organu nadzoru budowlanego został szczegółowo przez ustawodawcę określony.
I tak po zbadaniu, że obiekt spełnia wymogi wymienione w art. 48 ust. 2, postanowieniem wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 wstrzymuje się prowadzenie robót budowlanych, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie określonych w punktach 1 i 2 dokumentów. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie w/w obowiązków organ nakazuje rozbiórkę (art. 48 ust. 4).
Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (art. 48 ust. 5).
Artykuł 49 ust. 1 stanowi, iż przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót organ bada:
- 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
- 3) wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
W przypadku stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ nadzoru budowlanego nakłada postanowieniem obowiązek (art. 49 ust. 3) usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę, o której mowa art. 48 ust. 1.
Analiza akt sprawy wskazuje, iż PINB przeprowadził postępowanie zgodnie z opisanym trybem.
Postanowieniem z dnia 20 października 2003r. wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego wstrzymano prowadzenie robót przy samowolnej rozbudowie tartaku, polegającej na budowie dwóch suszami drewna o wym. j.w. oraz nakazano przedłożyć, w terminie do 28 listopada 2003r., określone w sentencji postanowienia dokumenty.
Po przedłożeniu przez zobowiązanego dokumentacji oraz po jej zbadaniu, postanowieniem dnia 8 grudnia 2003 r., wydanym na podstawie art. 49 ust. 3, zobowiązano inwestora do uzupełnienia złożonej dokumentacji o wyszczególnione w sentencji braki, w terminie do 31 stycznia 2004r..
W związku z prośbą W.K. o przedłużenie w/w terminu, PINB zmienił własne postanowienie w trybie art. 154 k.p.a. Mimo przesunięcia terminu uzupełnienia dokumentacji na dzień 31 maja 2004r. inwestor nie wywiązał się z obowiązku, bowiem dostarczana dokumentacja (z uchybieniem 3 dniowym) w dalszym ciągu nie spełniała wymogów określonych ustawą Prawo budowlane.
W.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe rozstrzygniecie i podnosząc zarzut naruszenia przepisów art. 48 ust. 5 (w poprzednim brzmieniu) oraz art. 49 ust.1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że stosownie do przepisu art. 48 ust.5 Pr. bud. inwestor składa wniosek o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona, po spełnieniu obowiązków określonych w art. 48 ust. 3 ustawy.
Inwestor do chwili wydania decyzji nakazującej rozbiórkę suszarni wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego nie złożył, a więc decyzja o nakazie rozbiórki została wydana przedwcześnie, z naruszeniem przepisu art. 49 ust. 3 Pr.bud.
Inwestor był na etapie kompletowania dokumentów koniecznych do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, skoro stwierdził, że dokumentacja projektowa posiada braki, winien był wezwać inwestora do jej uzupełnienia stosownie do przepisu art. 49 ust. 3 ustawy. Tymczasem nie można uznać, że organ spełnił ten wymóg, gdyż postanowienie z dnia 8.12.2003r. nakazywało dostarczyć dokumentację projektową, jako że złożona przez inwestora została uznana za inwentaryzację powykonawczą. Dopiero po złożeniu dokumentacji projektowej, co nastąpiło w dniu 3.06.2004r. (opóźnienie wynikło ze zmiany siedziby PINB, o czym strona nie została poinformowana) otwarta została droga do wydania postanowienia o ewentualnym uzupełnieniu dokumentacji projektowej.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podkreślono, iż uzasadnieniem nakazania rozbiórki przedmiotowych obiektów był fakt, że inwestor nie wywiązał się z obowiązku dostarczenia dokumentacji. Dostarczona z opóźnieniem 3 dniowym w dalszym ciągu nie spełniała wymogów określonych ustawą – - Prawo budowlane.
Zaznaczono przy tym, że oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane pełnomocnik skarżącego złożył dopiero wraz z odwołaniem od decyzji pierwszoinstancyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie niniejszej bezspornym jest, że skarżący prowadził na działce Nr 879/2 w B. budowę dwóch suszarni drewna bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Zgodnie z przepisami art. 48 i 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) organ I instancji podjął stosowne czynności zmierzające do legalizacji popełnionej samowoli. Jednakże, jak wynika z akt sprawy, inwestor nie wykonał należycie nałożonych na niego w tym celu obowiązków, co uzasadniało nakazanie rozbiórki przedmiotowych obiektów na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 powołanej ustawy.
Wbrew wywodom skargi postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003r. wydane było właśnie w trybie art. 49 ust. 3 Pr. bud. i nakładało na inwestora obowiązek uzupełnienia materiału dokumentacyjnego dotyczącego przedmiotowej budowy w szczegółowo określonym zakresie, co było następstwem niekompletności złożonego przez W. K. projektu budowlanego, braku części wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, jak też złożonego we właściwej formie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Te obowiązki były z kolei przedmiotem wcześniejszego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2003r. wydanego na podstawie art. 48 ust. 3 Pr. bud.
Odpowiedź na skargę trafnie podnosi, że art. 48 ust. 5 Pr. bud. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888) stanowi, iż " Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3 traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona".
Powyższa nowelizacja weszła w życie z dniem 31 maja 2004r. Powołany przepis obowiązywał zatem w dacie wydania zaskarżonej decyzji jak też decyzji organu I instancji i miał zastosowanie w niniejszej sprawie. Stosownie bowiem do art. 2 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r., jej przepisy stosuje się do spraw wszczętych a nie zakończonych przed dniem wejścia jej w życie (z zastrzeżeniem ust. 2-4 nie mających w niniejszej sprawie zastosowania).
Argumentacja skargi oparta na poprzednim brzmieniu art. 48 ust. 5 ("Inwestor, po spełnieniu obowiązków, o których mowa w ust. 3, występuje z wnioskiem o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona") oraz stwierdzeniu, że inwestor do chwili wydania decyzji o nakazie rozbiórki suszarni wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego nie złożył, a więc decyzja nakazująca rozbiórkę została wydana przedwcześnie, jest nie do przyjęcia. Prowadziłaby ona bowiem do wniosku, że tylko od woli inwestora zależałoby, czy i kiedy sprawa popełnionej samowoli zostanie zakończona, jeżeli tylko w sensie formalnym wypełni obowiązki nałożone na niego na podstawie art. 48 ust. 3 Pr. bud., choćby przedstawiona przezeń dokumentacja była wadliwa, a projekt budowlany niekompletny i nie posiadający wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń.
Nie składając wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych inwestor skutecznie uniemożliwiałby likwidację skutków popełnionej samowoli, co byłoby sprzeczne z celami ustawy.
Skarżący jest zresztą niekonsekwentny w swoich wywodach, skoro w innym zdaniu uzasadnienia skargi zarzuca, że jeśli Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził braki dokumentacji projektowej, to winien był wezwać inwestora do jej uzupełnienia stosownie do przepisu art. 49 ust. 3 ustawy. Trzeba wszakże zauważyć, iż przepis ten ma zastosowanie w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na wznowienie robot budowlanych. Decyzja w tym przedmiocie przy poprzednim brzmieniu art. 48 ust. 5 mogła być zaś wydana tylko na wniosek inwestora. W.K. twierdzi natomiast, że wniosku takiego nie składał.
Zdaniem Sądu nakaz rozbiórki przedmiotowych obiektów byłby zasadny także niezależnie od nowelizacji art. 48 ust.
5. Przepis ten w brzmieniu poprzednim należało bowiem interpretować w ten sposób, że z chwilą przedstawienia dokumentów wymaganych postanowieniem wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 inwestor miał obowiązek niezwłocznego wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i ewentualnie pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.
Jeżeli tego nie czynił, a przedstawiona dokumentacja posiadała braki (tak jak w sprawie niniejszej), to wprawdzie organ nie mógł wówczas nałożyć obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości na podstawie art. 49 ust. 3 Pr. bud., jednakże winien nakazać rozbiórkę na podstawie art. 48 ust.1 w zw. z ust. 4 Pr. bud.
W konsekwencji należy stwierdzić, że także na gruncie poprzedniego unormowania nakaz rozbiórki spornych suszarni byłby zasadny, aczkolwiek na częściowo innej podstawie prawnej.
Z przedstawionych wyżej względów należało uznać, ze zaskarżona decyzja nie narusza prawa, wobec czego skarga na nią podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270).