Uzasadnienie
K.B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Wojewody W. z dnia 18 lutego 2011 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia danych osobowych, wnosząc jednocześnie o zwolnienie z kosztów sądowych w kwocie 100 zł. Podał, że przebywa w domu pomocy społecznej i otrzymuje z MOPS w O. zasiłek stały w kwocie 444 zł, z czego 292,60 zł płaci za pobyt w DPS, a pozostałą kwotę wydatkuje na papierosy i inne potrzeby osobiste.
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2011 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie zwolnił skarżącego od wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł i odmówił zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie. Uwzględnił bowiem, że skarżący, przebywa w domu pomocy społecznej, gdzie ma zapewnione podstawowe potrzeby socjalno-bytowe. Pozostałe po opłaceniu pobytu w tym ośrodku środki pieniężne przeznacza na leki i inne wydatki na zaspokojenie potrzeb osobistych, w tym zakup papierosów, które nie mogą być uznane za koszty utrzymania koniecznego. Sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia zwolnienia go od kosztów sądowych w całości, lecz w części obejmującej wpis od skargi. Ze względu na konieczność zabezpieczenia przez skarżącego środków pieniężnych na leki, uiszczenie wpisu w kwocie 100 zł jednorazowo, przekraczałoby jego możliwości finansowe, ale dzięki zwolnieniu i czynionym od tego czasu oszczędnościom, będzie on w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie dalszych kosztów sądowych.
W złożonym sprzeciwie skarżący wniósł o zwolnienie z dalszych kosztów postępowania. Podał, że pozostała po opłaceniu kosztów pobytu w domu pomocy społecznej kwota wynosi 150 zł i nie jest wystarczająca na pokrycie wszystkich wydatków skarżącego, z tego powodu matka przesyła mu co miesiąc 150 zł na spłatę zadłużenia zaciąganego u współpensjonariuszy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Co do zasady w postępowaniu sądowym strona zobowiązana jest do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję wyjątkową i z tego powodu nie można z niej czynić powszechnie stosowanego środka pomocy. Przyznanie prawa pomocy winno być zatem stosowane tylko w przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia odstępstwo od generalnej reguły. W myśl bowiem z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając sytuację finansową skarżącego Sąd uznał, że zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada nieruchomości ani przedmiotów wartościowych, przebywa w domu pomocy społecznej, a jego dochodem jest renta socjalna w wysokości 444 zł. Skarżący podał też, że po opłaceniu kosztów pobytu w domu opieki społecznej pozostaje mu kwota 150 zł, ponadto od matki otrzymuje miesięcznie ok. 150 zł, które to środki przeznacza na bieżące wydatki (zakup leków, odzieży, kosmetyków, itp.).
W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego. W konsekwencji Sąd uznał, że zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.