Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem z dnia 23 maja 2014 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia T.R. na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie w przedmiocie niezałatwienia w terminie wniosku T.R. z dnia 2 grudnia 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w formie usług opiekuńczych, uznało zażalenie za nieuzasadnione.
Skarżący T.R. złożył w dniu 21 lipca 2014 r. (data stempla pocztowego) wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego bądź adwokata z urzędu. We wniosku wskazał, że domaga się udzielenia prawa pomocy w związku z wydanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem z dnia 23 maja 2014 r., nr [...], przez ustanowienie pełnomocnika, który udzieli mu pomocy w sporządzeniu i wniesieniu skargi na postanowienie.
Postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SO/Op 58/14, ustanowiono dla skarżącego adwokata.
W dniu 11 września 2014 r. (data stempla pocztowego) Okręgowa Rada Adwokacka w Opolu przesłała do tut. Sądu kopię pisma z 3 września 2014 r., informujące o wyznaczeniu dla skarżącego adwokata z urzędu – M.K., który wykonuje zawód w Kancelarii Adwokackiej w [...].
Pełnomocnik T.R. w dniu 3 października 2014 r. złożył w imieniu skarżącego skargę na wyżej opisane rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, za pośrednictwem organu drugiej instancji.
Odpowiadając na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o odrzucenie skargi z uwagi na jej niedopuszczalność. Organ wyjaśnił, że w sprawie będącej przedmiotem skargi, uznając za nieuzasadnione zażalenie T.R. na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie w przedmiocie niezałatwienia w terminie jego wniosku z dnia 2 grudnia 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w formie usług opiekuńczych, wydał postanowienie, o którym mowa w art. 123 K.p.a. Jest to postanowienie incydentalne, nie rozstrzyga ono sprawy co do istoty, a także nie kończy postępowania w sprawie. Na postanowienie takie nie przysługuje zażalenie, co wynika z treści art. 141 § 1 w związku z art. 37 K.p.a. Strona nie ma więc uprawnień do podważenia tego postanowienia w trybie procesowym, o czym została pouczona w jego treści. Zatem, nie podlega ono zaskarżeniu do sądu administracyjnego, bowiem taki przedmiot nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje
Szczegółowy katalog spraw objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych określony został m.in. w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej alej P.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Bezsporne w sprawie jest, że zażalenie złożone do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu na bezczynność organu oparto o przepis art. 37 § 1 K.p.a. Stosownie do art. 37 § 2 K.p.a., właściwy do rozpatrzenia zażalenia organ albo uznaje je za uzasadnione i wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, albo uznaje zażalenie za nieuzasadnione. Zażalenie na bezczynność organu jest szczególnym środkiem zaskarżenia, odrębnym od przewidzianego w art. 141-144 K.p.a. Nie jest ono wnoszone jako środek zaskarżenia postanowienia, lecz służy jedynie zmotywowaniu organu do załatwienia sprawy w ustawowym terminie, zaś zakres czynności podejmowanych przez organ jest ściśle określony treścią art. 37 § 2 K.p.a. Rozpoznanie zażalenia nie następuje w formie decyzji administracyjnej, ale w drodze czynności nadzorczej, która - nawet jeśli zostanie ujęta w formie postanowienia - nie może być zaskarżona do sądu administracyjnego, ponieważ cyt. wyżej art. 3 § 2 P.p.s.a. nie wymienia tego rodzaju orzeczeń (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2164/14, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa. gov.pl). Słusznie zauważyło Kolegium, że na postanowienie takie nie przysługuje zażalenie, co wynika z treści art. 141 § 1 w związku z art. 37 K.p.a.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że sprawa objęta skargą nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, zatem przedmiotową skargę, jako niedopuszczalną należało odrzucić. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wskazane w pkt 1-5 tej regulacji.
W tej sytuacji brak było podstaw do rozpoznania wniosku pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na akt, który nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Inaczej mówiąc, skoro postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 23 maja 2014 r., wydane na podstawie art. 37 § 1 K.p.a., jest niezaskarżalne, o czym skarżący został pouczony w jego treści, to stwierdzić należy, że w sprawie nie istnieje termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, o jakim mowa w art. 53 § 1 P.p.s.a., który mógł zostać uchybiony, a następnie przywrócony. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest zatem bezprzedmiotowy, ponieważ niedopuszczalność rozpoznania skargi nie wynika z uchybienia terminu, który jest pochodną przysługiwania drogi sądowej, lecz z samego braku tejże drogi sądowej.
W świetle powyższego Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.