Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 02 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Po 1016/15, referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pozostawił bez rozpoznania wniosek A. L. o przyznanie prawa pomocy.
Jak wyjaśniono w uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia, skarżąca A. L. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z opłaty za skargę na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej. Zarządzeniem z dnia 08 grudnia 2015 r. skarżąca została wezwana do uzupełniania w terminie 7 dni braków formalnych wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie wypełnionego i podpisanego urzędowego aktualnie obowiązującego formularza PPF pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Przesyłka zawierająca wezwanie i formularz PPF została przesłana skarżącej i osobiście przez nią odebrana w dniu 14 grudnia 2015 r. Termin do złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu upływał zatem 21 grudnia 2015 r. (poniedziałek). Wezwanie nie zostało wykonane i nie przedłożono formularza PPF.
W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, iż zgodnie z dyspozycją art. 252 §2 P.p.s.a. wniosek o prawo pomocy składa się na urzędowym formularzu PPF według ustalonego wzoru. Wniosek o przyznanie prawa pomocy ma bowiem sformalizowany charakter, a brak jego złożenia wymaganej formie, w zakreślonym terminie po wezwaniu do uzupełnienia jego braków formalnych, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 P.p.s.a.). Jak podkreślono, w niniejszej sprawie po wezwaniu skarżącej do uzupełniania braków formalnych, wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF nie został przedłożony, zatem wniosek o prawo pomocy należało pozostawić bez rozpoznania.
W terminowo wniesionym sprzeciwie A. L. wniosła o uwzględnienie uzupełnionego drugiego formularza, który został załączony do sprzeciwu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje
Stosownie do treści art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznając sprawę wypowiada się zatem o zasadności zaskarżonego sprzeciwem zarządzenia i dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu, a nie jak dotychczas rozpoznaje sprawę na nowo.
Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 P.p.s.a. (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W konsekwencji uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 P.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, co wynika wprost z treści uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Wydający je referendarz sądowy słusznie wskazał, że termin do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął bezskutecznie z dniem 21 grudnia 2015 r.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, że referendarz sądowy prawidłowo uznał, że wniosek o prawo pomocy, jako niezłożony na urzędowym formularzu, należy pozostawić bez rozpoznania.
Sąd podkreśla, że za wypełnienie obowiązku zakreślonego w piśmie Sądu z 08 grudnia 2015 r. nie można natomiast uznać przedłożenia przez skarżącą wypełnionego formularza PPF załączonego do sprzeciwu. Z formalnego punktu widzenia jest to bowiem nowy wniosek strony, złożony 12 lutego 2016 r., czyli już po upływie terminu na dokonanie czynności, do których skarżący został zobowiązany w tym piśmie. Z tego powodu zostanie rozpoznany odrębnym rozstrzygnięciem.
Z tych względów na mocy art. 260 § 1 i § 3 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
/-/ D. Rzyminiak - Owczarczak