Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. A. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] grudnia 2012 r., którą została utrzymana w mocy decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2012 r. znak [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W dniu 4 września 2013 r. (data prezentaty Biura Podawczego WSA w Poznaniu) skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2012 r. znak [...] w związku z powzięciem informacji, że mają zostać rozpoczęte za kilka dni prace budowlane na sąsiedniej względem jej działki posesji przy ul. [...] w P. [na podstawie tej decyzji]. Podnosiła, że ma zamiar wniesienia skargi kasacyjnej, a w razie uwzględnienia jej skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoczęcie robót budowlanych może spowodować trudne do odwrócenia bądź nieodwracalne skutki finansowe, jak i skutki faktyczne dla obydwu stron.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z przyjętej wykładni przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest w trakcie postępowania w pierwszej instancji, ale również na etapie postępowania kasacyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007/4/77 oraz orzecznictwo powołane w komentarzu pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2013, komentarz do art. 61, źródło: Legalis). Niemniej jednak dopuszczalność rozpoznania takiego wniosku na etapie postępowania kasacyjnego nie uprawnia sądu pierwszej instancji do jego rozpoznawania.
Należy podkreślić, że wojewódzki sąd administracyjny może rozpoznać wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jedynie do czasu wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Po wniesieniu skargi kasacyjnej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może być rozpoznany jedynie przez Naczelny Sąd Administracyjny, który jest sądem właściwym do prowadzenia postępowania kasacyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OZ 667/132).
Wniosek skarżącej z dnia 4 września 2013 r. został złożony po wydaniu przez tutejszy Sąd wyroku oddalającego skargę w dniu 25 lipca 2013 r., które to rozstrzygnięcie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w pierwszej instancji. W konsekwencji stwierdzić należy, że skierowany do sądu pierwszej instancji po wydaniu przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w tej instancji, a przed zapowiadanym wniesieniem skargi kasacyjnej, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest niedopuszczalny i jako taki podlega oddaleniu.
Na marginesie Sąd zauważa, że to inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi lub skargi kasacyjnej. Inwestor wprawdzie ma prawo rozpocząć roboty budowlane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak prowadzenie takich prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, bowiem ewentualny obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, gdyby zaistniała taka konieczność, będzie obciążał właśnie inwestora (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 22 lutego 2008 r. sygn. akt II OZ 131/08, 24 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 1140/10 – dostępne w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym stanie rzecz Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
/-/ Wiesława Batorowicz