Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] II 2004 r., nr [...], na podstawie art. 30 ust. 5 oraz ust. 6 ustawy z dnia 7 VII 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 kpa. Prezydent Miasta P. zgłosił sprzeciw wobec zamiaru wykonania robót budowlanych przez firmę A S.A., polegających na zamontowaniu nośników reklamowych przy ul. [...] w P. Organ wskazał, że zgłoszenie dotyczyło posadowienia tymczasowego obiektu budowlanego składającego się z nośnika reklam, tj. słupa stalowego o wysokości 7,16 m, osadzonego na fundamencie o rozmiarach 3m x 1,40m x 0,60 m, z dwoma tablicami reklamowymi o wymiarach 5,26m x 2,58 m, który jest obiektem o znacznej wysokości narażony na parcie wiatru, usytuowanym w niewielkiej odległości od krawędzi jezdni, mogącym kolidować z istniejącym uzbrojeniem terenu. Zdaniem Prezydenta obiekt taki wymaga ustalenia szczegółowych warunków posadowienia i uzyskania pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Ponadto, z uwagi na brak ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, konieczne jest uzyskanie dla inwestycji decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W odwołaniu od powyższej decyzji zakwestionowano jako nieuzasadniony pogląd Prezydenta, jakoby planowany obiekt był obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy Prawo budowlane i wskazano, że obiekt budowlany będący wolnostojącym nośnikiem reklamy nietrwale związany z gruntem winien być traktowany jako obiekt małej architektury, a w związku z tym, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane konieczne jest jedynie dokonanie przez inwestora zgłoszenia wykonania takiego obiektu właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej. Zdaniem Odwołującej się o takim charakterze planowanej inwestycji świadczy jednoznacznie jej opis techniczny dołączony do zgłoszenia. W odwołaniu wskazano ponadto, że organ nie był uprawniony do zgłoszenia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w związku z naruszeniem przez inwestycję ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż na terenie Miasta P. plan taki aktualnie nie obowiązuje.
Zdaniem Spółki bezzasadne jest też twierdzenie, jakoby w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego automatycznie należało uzyskać dla zgłoszenia decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie bowiem z art. 59 ust. 1 w związku z art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym roboty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę są wyłączone z obowiązku uzyskania na nie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu.
Decyzją z dnia [...] IV 2004 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podtrzymując poglądy wyrażone przez organ I instancji, a w szczególności kwalifikację obiektu jako tymczasowego obiektu budowlanego. Wojewoda wskazał, że klasyfikacja taka zgodna jest z poglądem wyrażonym w wyroku NSA OZ w Poznaniu z dnia 27 X 1998 r., sygn. akt II SA/Po 1523/97.
W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik Skarżącej radca prawny M.P. powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu, a nadto zarzucił organowi II instancji naruszenie art. 107 § 1 i 3, art. 10, art. 77 § 1 i art. 81 kpa., poprzez brak wskazania wyczerpującej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, rażąco pobieżne rozpatrzenie zarzutów zawartych w odwołaniu oraz brak merytorycznego uzasadnienia stanowiska zajętego przez organ w kwestii odpowiedniej kwalifikacji rodzaju inwestycji. Naruszenie art. 81 kpa. Skarżąca podniosła z tego powodu, że organ nie umożliwił jej wypowiedzenia się co do dowodów, na których oparto rozstrzygnięcie. W skardze wskazano również, że w postępowaniu przed organem pierwszej instancji nie wezwano strony do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane planowana inwestycja, z uwagi na sposób położenia fundamentu, powinna być uznana za tymczasowy obiekt budowlany. Organ II instancji podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę takich obiektów nie jest wymagane wyłącznie wówczas, gdy są one przeznaczone do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy. Skoro jednak strona nie określiła w zgłoszeniu, że zachodzą powyższe okoliczności procedury tej nie zastosowano. W odpowiedzi na skargę Wojewoda stwierdził również, że zamierzenie inwestycyjne nie może być uznane za "instalowanie tablic i urządzeń reklamowych" w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 cytowanej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest zasadna. Sąd stwierdza, że zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] II 2004 r., nr [...] naruszono art. 7, 11, 107 § 1 i § 3 kpa., a uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dnia [...] I 2004 r. A S.A. zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na zamontowaniu nietrwale związanej z gruntem konstrukcji dla 2 nośników reklamowych o wymiarach 2,50m na 5,20m w P. przy ul. [...]. Zgłaszając swój sprzeciw z dnia [...] II 2004 r. Prezydent Miasta P. wskazał, że zgłoszenie dotyczy "posadowienia tymczasowego obiektu budowlanego", który zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 VII 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) wymaga ustalenia szczegółowych warunków posadowienia i uzyskania pozwolenia na budowę, a ponadto – z uwagi na brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – należy na budowę takiego obiektu uzyskać decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Należy jednak zauważyć, że organ w żaden sposób nie uzasadnił swego kluczowego stanowiska dotyczącego zakwalifikowania budowli jako tymczasowego obiektu budowlanego. To zasadnicze uchybienie, podniesione zresztą w odwołaniu, nie zostało jednak najwyraźniej dostrzeżone w postępowaniu przed organem II instancji, skoro Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ograniczył się do stwierdzenia, że klasyfikacja obiektu dokonana przez organ I instancji była prawidłowa oraz do zacytowania fragmentu z wyroku NSA OZ w Poznaniu z dnia 27 X 1998 r., sygn. akt II SA/Po 1523/97. Tymczasem właściwa klasyfikacja obiektu jest kluczowym dla sprawy zagadnieniem, które powinno być rozstrzygnięte w oparciu o wnikliwą analizę projektu budowlanego i innych zgromadzonych w sprawie dowodów. Dopiero bowiem określenie, czy chodzi o tymczasowy obiekt budowlany czy też – jak twierdzi Skarżąca – o obiekt małej architektury, pozwala na rozstrzygnięcie, czy na realizację takiego zamierzenia konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę (a także decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu) czy też wystarczy dokonanie przez inwestora zgłoszenia.
Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane budowa tymczasowego obiektu budowlanego wymaga – o ile nie zachodzą przesłanki określone w art. 29 ust. 1 pkt 12 cytowanej ustawy - uzyskania pozwolenia na budowę, a w konsekwencji, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 ze zm.), także uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z kolei ustalenie, że w sprawie chodzi o obiekt małej architektury w rozumieniu art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane przesądza, że jego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, lecz zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 4 cytowanej ustawy – zgłoszenia właściwemu organowi.
Jednocześnie z uwagi na dyspozycję art. 50 ust. 2 i art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym roboty budowlane podjęte w celu realizacji takiego zamierzenia nie wymagałyby ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ powinien był zatem na podstawie szczegółowej analizy materiału dowodowego uzasadnić, czy postępowanie dotyczyło obiektu małej architektury (art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane), budowli (art. 3 pkt 3 cytowanej ustawy) czy też może faktycznie tymczasowego obiektu budowlanego (art. 3 pkt 5 ustawy). Na podstawie materiałów przekazanych sądowi wydaje się, że kluczową kwestią pozwalającą ocenić charakter obiektu jest sposób jego związania z gruntem (czy jest ono trwałe czy też nie), a także czy można uznać, że zamierzona inwestycja jest "niewielkim obiektem" w rozumieniu art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane.
Jednocześnie Sąd zauważa, że w postępowaniu naruszono także inne przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10 § 1 i art. 81, jako że strona nie została poinformowana o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzeniem się co do niego.
Wobec powyższego, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.
/-/ W. Batorowicz /-/ A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska