Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej: "SKO", "Kolegium", "organ odwoławczy") z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: "Starosta", "organ I instancji") z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia M.H. (dalej: "skarżący") uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdu.
W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej: "k.p.a.").
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: w dniu 11 maja 2021 r. Starosta wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, działając w oparciu o prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...] II Wydział Karny sygn. akt [...] z dnia [...] marca 2021 r. uznający, skarżącego za winnego popełnienia przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy podczas przeprowadzania badań technicznych oraz wniosek z dnia 27 kwietnia 2021 r. z Prokuratury Rejonowej w [...] o wszczęcie w tej sprawie postępowania.
Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., działając na podstawie art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2021r. poz. 450 z późń. zm.; dalej: "u.p.r.d."), organ I instancji orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnieniu diagnosty nr [...] do wykonywania badań technicznych pojazdów. Decyzja została doręczona w dniu 22 czerwca 2021 r. zawodowemu pełnomocnikowi reprezentującemu skarżącego w sprawie.
W dniu 7 lipca 2021 r. do Starostwa wpłynęło odwołanie od powyższej decyzji, wniesione przez pełnomocnika skarżącego, w którym zarzucił w szczególności naruszenie przepisu art. 84 ust. 3 u.p.r.d. poprzez cofniecie uprawnień bez przeprowadzenia kontroli, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 1 ustawy.
W wyniku rozpoznania wniesionego odwołania, SKO opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. utrzymało decyzję Starosty w mocy. Kolegium wyjaśniło, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy nie było potrzeby dalszego prowadzenia postępowania dowodowego, ponieważ zgodnie z orzecznictwem administracyjnym sposób ujawienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 u.p.r.d. nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie, a zatem wystarczające w tym względzie były ustalenia dokonane przez sąd karny, które są jednoznaczne i nie zostały zakwestionowane. SKO zaznaczyło również, że kwestia cofnięcia uprawnień diagnoście nie pozostaje w sferze uznaniowości organu. Organ zobligowany jest do wydania decyzji o cofnięciu tych uprawnień w razie ustalenia, że w sprawie zaistniały okoliczności, o których mowa w ww. przepisie.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący – reprezentowany w dalszym ciągu przez zawodowego pełnomocnika, adwokata J.J. – wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 84 ust. 3 u.p.r.d. w zakresie tożsamym ze wskazanym uprzednio w odwołaniu oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6, 7, 7a, 8, 75, 77, 78 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie procedury w zakresie rozważenia materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez skarżącego, w szczególności nieuwzględnienie wniosku o przesłuchanie świadków, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego i prawnego sprawy, brak pełnego i wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień diagnosty, nadto poprzez wydanie decyzji przy rażącym naruszaniu zasady pogłębiania zaufania obywatela do władzy publicznej, w szczególności bez rozważenia i uwzględnienia okoliczności podmiotowych i przedmiotowych sprawy korzystnych dla diagnosty oraz wobec braku dokonania ustaleń co do stopnia proporcjonalności odpowiedzialności diagnosty w kontekście charakteru i skutków ewentualnie naruszenia przez niego przepisów procedury badania, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o cofnięciu uprawnień diagnosty.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia 28 stycznia 2022 r., w związku z wezwaniem Sądu, Starosta wyjaśnił, że odwołanie od wydanej przez ten organ decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. zostało złożone bezpośrednio w Kancelarii Ogólnej Starostwa w dniu 7 lipca 2021 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził naruszenie przepisów skutkujące jej uchyleniem.
Podstawą powyższego było rozpoznanie przez organ II instancji odwołania wniesionego z uchybieniem terminu.
Z akt administracyjnych, jak również wyjaśnień organu I instancji złożonych na wezwanie Sądu wynika, że odwołanie od decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2021 r., nr [...] zostało złożone bezpośrednio w organie I instancji w dniu 7 lipca 2021 r. Decyzja organu została natomiast doręczona pełnomocnikowi w dniu 22 czerwca 2021 r. (dowód: ZPO decyzji - akta administracyjne, k.118).
Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a.: odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin do wniesienia odwołania upływał zatem w dniu 6 lipca 2021 r., który przypadał we wtorek, a więc w zwykły dzień.
Zatem złożone w dniu 7 lipca 2021 r. odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, co obligowało organ II instancji do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania – art. 134 k.p.a.
W świetle powyższego rozpoznania sprawy merytorycznie stanowiło naruszenie wyżej powołanych przepisów.
Sąd zwraca w związku z powyższym uwagę na konieczność zastosowania w sprawie art. 15 zzzzzn² ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r., poz. 2095). Zgodnie z tym przepisem: w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
- 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
- 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
- 3) przedawnienia,
- 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
- 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
- 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
- - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.
- 2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
- 3. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Ponadto Sąd zwraca również uwagę na inne uchybienie organu II instancji, a mianowicie dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed organem II instancji pełnomocnika, który nie został do tego upoważniony. Znajdujące się w aktach pełnomocnictwo upoważniało pełnomocnika do zastępowania skarżącego przed Sądem Apelacyjnym, Okręgowym i Rejonowym, Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w [...], Prokuraturą Okręgową i Rejonową Urzędem Wojewódzkim – Miejskim i Gminnym, Komornikiem, Starostą Powiatowym w [...]. Zakres tego umocowania nie obejmował zatem postępowania przed Kolegium. Sąd uznaje za dopuszczalne wniesienie odwołania przez pełnomocnika upoważnionego do działania w imieniu skarżącego przed organem I instancji, natomiast po przekazaniu tego odwołania organowi II instancji, pełnomocnik nie był już umocowany do działania w imieniu skarżącego.
Skoro wniesienie odwołania następuje za pośrednictwem organu I instancji, to do dokonania tej czynności wystarczające jest posiadanie upoważnienia do działania w imieniu strony przed tym organem. Dopóki odwołanie nie zostanie przekazane organowi odwoławczemu pełnomocnik może podejmować wszystkie czynności związane z wniesieniem tego środka odwoławczego w oparciu o upoważnienie do działania przed organem I instancji. Upoważnienie to nie będzie uprawniało pełnomocnika do podejmowania czynności w związku z wniesieniem odwołania dopiero po przekazaniu środka odwoławczego organowi odwoławczemu. (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2020 r. II OSK 3836/19).
Mając to wszystko na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 2 i 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 § 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. 2015 r., poz. 1800)