Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 lutego 2011 r. sygn. akt j.w. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę S. P., E. S., J. B. i M. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych, tj. brak nadesłania we wskazanym terminie jej odpisu.
Postanowienie to zostało w dniu 5 marca 2012 r. doręczone pełnomocnikowi skarżących, który wnioskiem z dnia 12 marca 2012 r. zwrócił się o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
W uzasadnieniu tego wniosku wskazał, że do uchybienia terminu skutkującego odrzuceniem skargi doszło w wyniku mylnego oznaczenia adresata na przesyłce uzupełniającej te braki, która zamiast do WSA została skierowana do Wojewody [...]. Przesyłka z odpisem skargi została nadana przez pełnomocnika skarżących 30 stycznia 2012 r., a więc w terminie /wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało mu doręczone 23 stycznia 2012 r./, zaś do Sądu dotarła dopiero w dniu 20 lutego 2012 r. /faktycznie w tym dniu została nadana w urzędzie pocztowym, a do Sądu dotarła dzień później, tj. 21 lutego 2012 r./ w wyniku jej przekazania przez Kierownika Oddziału Zamiejscowego [...] Wydziału Nieruchomości Urzędu Wojewódzkiego [...].
Rozpatrując złożony wniosek Sąd zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - określanej dalej jako P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 tej ustawy).
Zachowując 7-dniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi (liczony od doręczenia postanowienia o jej odrzuceniu) oraz przy dokonanej czynności której dotyczy ten wniosek, w ocenie Sądu pełnomocnik skarżących nie uprawdopodobnił w nim jednak okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu temu terminowi.
Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (postanowienie NSA z dnia 9 czerwca 2011 r. I OZ 402/11).
Głównym wyeksponowanym przez pełnomocnika skarżących w uzasadnieniu wniosku argumentem mającym uzasadniać przywrócenie uchybionego terminu jest pozbawione uzasadnionej przyczyny opóźnione, tj. z naruszeniem art. 65 § 1 Kpa, przekazanie przez Wojewodę [...] mylnie skierowanego do niego, zamiast do WSA w Rzeszowie, odpisu skargi.
Nie kwestionując faktycznie zbyt długiego terminu /18 dni/ jak na przekazanie pisma przez Wojewodę do Sądu spowodowane wewnętrznym obiegiem dokumentów pomiędzy komórkami organizacyjnymi [...] Urzędu Wojewódzkiego /przy jego wpływie do Urzędu 2 lutego 2012 r., skutek przekazania nastąpił dopiero 20 lutego 2012 r.), to jednak nie miało to żadnego wpływu na zasadność odrzucenia skargi z powodu nienadesłania w terminie jej odpisu i nie uzasadnia również przywrócenia z tej przyczyny terminu do dokonania tej czynności.
Nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie – wobec błędnego zaadresowania przez pełnomocnika skarżących przesyłki zawierającej brakujący odpis skargi - dla zachowania tego terminu decydujące znaczenie miała data jej przekazania (nadania) przez Wojewodę [...] do Sądu. Aby odniosło to zamierzony skutek, przekazanie to powinno również nastąpić w terminie do uzupełnienia braków formalnych skargi (por. postanowienia NSA z dnia 12 stycznia 2009 r. II OSK 1918/08, z dnia 30 września 2011 r. II FSK 1768/11, z dnia 7 października 2010 r. II FSK 1418/10 oraz postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2008 r. III SA/Wa 788/08).
Wobec nadania przez pełnomocnika skarżących przesyłki zawierającej brakujący odpis skargi w urzędzie pocztowym w ostatnim dniu terminu, tj. 30 stycznia 2012 r., jej wpływ do Wojewody [...] musiał nastąpić i faktycznie nastąpił już po jego upływie. Mimo że zgodnie z ukształtowanym orzecznictwem sądowym nie jest uznawane za działanie zawinione przez stronę zwlekanie przez nią z dokonaniem czynności procesowej do ostatniego dnia terminu (m.in. postanowienie NSA z dnia 27 lipca 2010 r. II GZ 176/10), to brak winy w uchybieniu terminowi jest jednak oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (postanowienie NSA z dnia 13 lipca 2010 r. II FZ 334/10); tym bardziej dotyczy to fachowego pełnomocnika strony.
Błędne zaadresowanie korespondencji nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy i nie może stanowić okoliczności uzasadniającej przywrócenie terminu do dokonania czynności. Nieuwagi lub zaniedbania nie można bowiem kwalifikować jako braku winy (m.in. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2011 r. II FZ 71/11, z dnia 7 października 2010 r. II OZ 969/10, z dnia 14 lipca 2010 r. II GZ 160/10, z dnia 21 kwietnia 2011 r. II FZ 153/11 i z dnia 1 grudnia 2009 r. II FZ 432/09).
W rozpatrywanym przypadku przekazanie więc przez Wojewodę [...] przesłanego mu odpisu skargi ze stosunkowo znacznym upływem czasu niezbędnego dla dokonania takiej czynności (mającej czysto techniczny charakter), nie miało żadnego wpływu na prawidłowe i terminowe wywiązanie się pełnomocnika z ciążącej na nim czynności. Przesyłka zawierająca odpis skargi – mimo jej nadania przez pełnomocnika w terminie - fizycznie wpłynęła bowiem do Wojewody już po jego upływie. Nie miał on więc żadnych możliwości jej skutecznego nadania do Sądu w terminie, a tylko takie rozwiązanie nie powodowałoby negatywnych dla strony skarżącej konsekwencji. Podnoszona przez pełnomocnika skarżących okoliczność braku przekazania odpisu skargi bez nieuzasadnionej zwłoki – jako przesłanka uzasadniająca przywrócenie terminu - mogłoby mieć zatem znaczenie tylko wtedy, gdyby w terminie do uzupełnienia tego braku formalnego Wojewoda otrzymał przesyłkę i mając możliwość jej niezwłocznego przekazania, uczynił to ze znacznym opóźnieniem).
Tym samym za niezasadny należy uznać zarzut strony skarżącej, że niezależnie od powinności niezwłocznego przekazania pisma do organu właściwego (art. 65 § 1 Kpa), Wojewoda powinien o tym fakcie zawiadomić wnoszącego, czego z nieuzasadnionych przyczyn zaniechał.
W tej sytuacji uwzględnienie wniosku i przywrócenie terminu stanowiłoby faktyczne przerzucanie na Wojewodę odpowiedzialności za nadanie przez pełnomocnika przesyłki zawierającej odpis skargi na błędny adres w ostatnim dniu przewidzianego do tego terminu, a pośrednio także za długość okresu jej dostarczania przez pocztę. Takiego stanowiska Sąd nie może zaakceptować, co skutkuje odmową uwzględnienia złożonego wniosku.
W związku z powyższym na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji postanowienia.