Uzasadnienie
Sygn. II SA/Rz 777/18
Uzasadnienie
W rozpoznawanej sprawie skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika adwokata argumentując, że nie posiada żadnego majątku, jest bardzo chory, nie posiada żadnego dochodu. Na leki wydaje miesięcznie 300-400 zł, co z uwagi na schorzenie jest koniecznością. Skarżący nie zadeklarował jakiegokolwiek majątku w postaci nieruchomości lub rzeczy ruchomych, podając że jest kawalerem, mieszka u siostry w użyczonym pokoju, do czerwca 2018 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 640 zł. obecnie został bez jakichkolwiek dochodów, na utrzymaniu siostry, która finansuje również zakup leków. Do wniosku załączono karty informacyjne leczenia szpitalnego.
Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje:
Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) – zwanej dalej P.p.s.a., obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika, m.in. adwokata i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskodawcę zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie całkowitym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i nie ma żadnych obiektywnych możliwości na zdobycie środków z przeznaczeniem na prowadzenie postępowania sądowego. Powołane we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie jakichkolwiek kosztów zachwieje sytuacją materialną i bytową strony w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W takim przypadku ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek.
Analiza wniosku PPF prowadzi do konkluzji, że skarżący spełnia przesłanki do zastosowania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Z wyjaśnień i informacji dotyczących leczenia szpitalnego wynika, że skarżący choruje, przeszedł operacje chirurgiczne i powikłania. Nie udokumentowano wysokości kosztów ponoszonych na ochronę zdrowia przez skarżącego, ale w takim stanie zdrowia musi ponosić regularne koszty leczenia. Mieszka jak deklaruje z siostrą, która użycza mu pokój, ona także ponosi koszty jego utrzymania, w tym zakupu leków, co stanowi istotny element wydatków skarżącego. W czerwcu 2018 r. bowiem upłynął okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych przez skarżącego, co tym samym sprawiło, że utracił na chwilę obecną źródło własnych dochodów. Dlatego powyższe zadecydowało o zwolnieniu skarżącego od kosztów sądowych w całości.
Natomiast należy przyjąć, że skarżący jest człowiekiem chwilowo nieczynnym zawodowo, co zostało podniesione w aktach sprawy, będzie poszukiwał zatrudnienia. Aktywne poszukiwanie pracy może niebawem zmienić jego sytuację ekonomiczną. Dodać należy, że w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest reguły, zgodnie z którą udział pełnomocnika w sprawie jest potrzebny już na etapie wnoszenia skargi (czynność wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie jest objęta tzw. "przymusem adwokackim"). W postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym przysługują gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57 a, który w sprawie nie znajduje zastosowania).
Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Jest uprawniony z urzędu uwzględnić inne zarzuty. Ponadto stronom działającym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego obecnym przy ogłoszeniu wyroku udziela wskazówek o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych (art. 140 § 1 P.p.s.a). Wreszcie skarżący może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy niejednokrotnie, szczególnie gdy zmieni się jego sytuacja życiowa i materialna
Podsumowując należy stwierdzić, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, w pozostałym zakresie jego wniosek należało oddalić.
W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.