Uzasadnienie
W dniu 17 maja 2013 r. Rada Gminy Kozielice podjęła uchwałę nr XIX/210/2013 w sprawie przyjęcia zmiany Statutu Związku Gmin Dolnej Odry.
Pismem z dnia 10 czerwca 2013 r. wniesionym do Rady Gminy Kozielice w tym samym dniu, C. T. skierował do Rady wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i jego interesu prawnego powyżej wskazaną uchwałą.
Uchwałą Nr XXI/229/13 z dnia 12 września 2013 r. wydaną na skutek wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia mieszkańca gminy C. T. Rada Gminy w Kozielicach odmówiła uchylenia uchwały nr XIX/210/2013 w sprawie przyjęcia zmiany Statutu Związku Gmin Dolnej Odry. Pismem z dnia 21 października 2013 r., wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Rady Gminy Kozielice w dniu 22 października 2013 r., C. T. zaskarżył uchwałę Rady Gminy Kozielice numer XIX/210/2013 w sprawie przyjęcia zmiany Statutu Związku Gmin Dolnej Odry.
W odpowiedzi na skargę z dnia 8 stycznia 2014 r. Rada Gminy Kozielice wniosła o odrzucenie, ewentualnie oddalenie ww. skargi.
W piśmie z dnia 12 lutego 2014 r. skarżący wniósł o zwolnienie go z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w tej sprawie.
Postanowieniem z dnia 28 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 29/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił C. T. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi.
Na skutek zażalenia skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OZ 371/14 uchylił zaskarżone postanowienie WSA w przedmiocie prawa pomocy.
W uzasadnieniu orzeczenia, Sąd II instancji wskazał, że odmowa przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi nie może pozbawić strony prawa do sądu zatem może być orzeczona tylko przy zachowaniu najwyższej staranności. Odmowa przyznania prawa pomocy z tej przyczyny może być orzeczona o ile strona nie złoży wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz kwestia niezachowania terminu jest jednoznaczna i wynika wprost z przepisu prawa. Natomiast w niniejszej sprawie skarżący w zażaleniu na postanowienie z dnia 28 lutego 2014 r. zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, który powinien zostać rozpoznany przez Sąd I instancji oraz podnosi kwestie nieznajomości sposobu liczenia terminu do wniesienia skargi. W tej sytuacji przyjąć należy, iż zaskarżone postanowienie odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność jest co najmniej przedwczesne.
Kwestia sposobu obliczenia terminu do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. wynika bowiem nie wprost z przepisu prawa, a wykładni przeprowadzonej przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 2 kwietnia 2007 r. II OPS 2/07 dostępnej na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl.
W dniu 5 czerwca 2014 r. C. T. złożył do akt wypełniony formularz wniosku o prawo pomocy, w którym oprócz zarzutów odnośnie skarżonej uchwały, podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z nim żona i dwoje dzieci. Dochód netto całej rodziny wynosi [...] zł miesięcznie, z czego wskutek egzekucji otrzymuje tylko kwotę [...] zł. Posiada dom o powierzchni [...] i nie posiada żadnego innego majątku i oszczędności. Do wniosku skarżący dołączył kopię wezwania do zapłaty na kwotę [...] zł wystawionego przez Wodociągi, kopie wezwania do zapłaty kwoty [...] zł wystawionego przez ENEA SA, dowód opłaty za zakwaterowanie córki w Zespole Szkół, zaświadczenie z kadr szkoły, ze córka M. T. jest uczennicą trzeciej klasy Technikum Żywienia i Gospodarstwa Domowego i jest zameldowana w internacie do 27 czerwca 2014 r., zaświadczenie z Uniwersytetu., że syn T. T. jest studentem studiów stacjonarnych na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, kopię podania o odroczenie płatności za internat córki za miesiąc kwiecień, decyzję o utracie przez M. T. prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 3 stycznia 2011 r., kopię zaświadczenia z Urzędu Skarbowego dot. M. T. o braku dochodu w roku 2013 r., decyzję o ustaleniu prawa do renty inwalidzkiej w wysokości [...] zł z informacją o potrącaniu kwoty [...] zł z tytułu egzekucji administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Przedmiotem rozpoznania Sądu, na skutek postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2014 r. stał się ponownie wniosek skarżącego o zwolnienie go od kosztów sądowych w postępowaniu sądowym wszczętym na skutek jego skargi na uchwałę nr XIX/210/2013 z dnia 17 maja 2013 r. w sprawie przyjęcia zmiany Statutu Związku Gmin Dolnej Odry.
W myśl art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przesłanką przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym jest sytuacja, w której strona skarżąca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na obecnym etapie koszty sądowe wynoszą [...] zł, tyle bowiem wynosi wpis sądowy od skargi.
Sąd - rozpoznając wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych
- - dokonał oceny jego sytuacji materialnej, życiowej, ekonomicznej oraz rodzinnej w oparciu o informacje wynikające z formularza wniosku o prawo pomocy PPF oraz w oparciu o przedłożone do akt dokumenty.
Jak wynika z akt skarżący utrzymuje czteroosobową rodzinę, w tym dwoje uczących się dzieci, z renty inwalidzkiej w wysokości [...] zł, z której dokonywane jest potrącenie kwoty [...] zł z tytułu egzekucji administracyjnej. Córka M. T. jest uczennicą trzeciej klasy Technikum Żywienia i Gospodarstwa Domowego i jest zameldowana w internacie do 27 czerwca 2014 r. Za pobyt w internacie skarżący uiszcza opłatę w wysokości ok. [...] zł. Syn T. T. jest studentem studiów stacjonarnych na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu. Żona skarżącego jest osobą bezrobotną, nie osiągnęła w roku poprzednim żadnego dochodu.
W ocenie Sądu, uzyskiwany dochód na rodzinę w zestawieniu z bieżącymi wydatkami na żywność, ubiór i inne podstawowe artykuły, uzasadnia stwierdzenie, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować dodatkowych funduszy na opłacenie sprawy sądowej.
Sąd wziął również pod uwagę również wiadome koszty utrzymania mieszkania, w tym przypadku domu o powierzchni [...].
Zdaniem Sądu, przedstawione przez skarżącego okoliczności, jego sytuacja rodzinna i ekonomiczna, w szczególności nie za wysoki dochód na rodzinę, przy oczywistych, niezbędnych do egzystencji wydatkach na utrzymanie, pozwalają na uznanie, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak na wstępie.