Uzasadnienie
Uchwałą Nr VII/48/2011 z dnia 25 maja 2011 r. Rada Miejska działając na podstawie art. 190 ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 3, art. 7 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2010 r. nr 176 poz. 1190) stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego J. B. wskutek braku prawa wybieralności w dniu wyborów.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę uchwałę wniósł J. B. Uchwale zarzucił niewłaściwe ustalenie przyczyny wygaśnięcia mandatu radnego przez błędną wykładnię art. 190 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Skarżący wskazał, że Sąd Rejonowy w dniu [...] r. wydał wyrok warunkowo umarzający wobec niego postępowanie karne na okres próby wynoszący [...]. Wyrok dotyczył przestępstwa określonego w art. [...] Kodeksu karnego. Sąd, wydając wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne, przychylił się do wniosku prokuratora Prokuratury Rejonowej o warunkowe umorzenie postępowania, a skarżący zgodził się na takie rozwiązanie pod wpływem perswazji prokuratora, który zapewnił go, że nie będzie osobą karaną, z tego też względu nie korzystał w postępowaniu karnym z pomocy prawnej. Już po wydaniu wyroku skarżący dowiedział się z opublikowanego w dzienniku "Rzeczpospolita" w dniu 28 lipca 2010 r., wyroku II SA/Wa 532/10, że osoba wobec której orzeczono warunkowe umorzenie postępowania karnego także nie może kandydować.
Dlatego też w dniu następnym, tj. [...] r. złożył w Sądzie Rejonowym wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia [...] r. oraz, nie czekając na rozpoznanie tego wniosku, w dniu [...] r. wniósł apelację od wyroku. Posiedzenie dotyczące rozpoznania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, Sąd wyznaczył na dzień [...] r., a więc już po wyborach. W sprawie apelacji Sąd Rejonowy wypowiedział się dopiero [...] r. informując skarżącego o odmowie przyjęcia apelacji jako wniesionej po terminie. Do tej chwili skarżący był przekonany, że wyrok wydany w jego sprawie nie uprawomocnił się. Jako osoba bez wykształcenia prawniczego nie zdawał sobie sprawy, że nie jest możliwe wniesienie apelacji od wyroku bez uprzedniego złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku na piśmie. W tej sytuacji skarżący uważa, że co najmniej do dnia [...] r. tj. do dnia oddalenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie, co zamknęło mu drogę do zaskarżenia wyroku z dnia [...] r., wyrok ten był jeszcze nieprawomocny i skarżący mógł w dobrej wierze kandydować w wyborach do Rady Gminy, jako osoba posiadająca prawo wybieralności. Dopiero zapadłe po tym terminie orzeczenie spowodowało, że wyrok uprawomocnił się z dniem [...]
W tej sytuacji skarżący uważa, że podstawą do podjęcia uchwały o wygaśnięciu jego mandatu może być co najwyżej utrata prawa wybieralności spowodowana orzeczeniem o warunkowym umorzeniu postępowania karnego, a nie brak prawa wybieralności w dniu wyborów.
Pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej.
Pełnomocnik Rady Miejskiej wskazał, że w dniu [...] r. organ uchwałodawczy Gminy otrzymał informację z Prokuratury Rejonowej , że wobec radnego J. B. wyrokiem z dnia [...] warunkowo umorzono postępowanie karne za czyn z art. [...] k.k. Prokurator nie określił, czy wyrok ten jest prawomocny. W związku z tym Przewodniczący Rady Gminy zwrócił się do Sądu Rejonowego o udzielenie informacji czy wyrok ten jest prawomocny. Sąd Rejonowy w piśmie z dnia [...] r. poinformował, że wyrok z dnia [...]r.
[...] jest prawomocny od dnia [...] r. Zgodnie z treścią art. 190 ust. 1 pkt 3 ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw wygaśniecie mandatu radnego następuje w przypadku utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów, zaś w myśl art. 7 ust. 2 pkt 2 tej ustawy prawa wybieralności nie mają osoby, wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne za czyn umyślny ścigany z oskarżenia publicznego. Przestępstwo, o którym mowa w art. [...] k.k. jest przestępstwem umyślnym, ściganym z oskarżenia publicznego. Na sesji w dniu [...] r. Rada Miejska nie podjęła uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego J. B. W związku z tym zwrócono się do Wojewody o podjecie działań przewidzianych prawem. W piśmie z dnia [...] r. organ nadzoru wezwał Radę Miejską do podjęcia uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego w terminie 30 dni od daty doręczenia tego pisma.
Wojewoda wskazał, że radny J. B. w dniu wyborów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, które odbyły się w dniu [...] r., nie posiadał prawa wybieralności. A następstwem braku prawa wybieralności jest wygaśniecie mandatu radnego. W dniu [...] r. Rada Miejska podjęła uchwałę Nr VII/48/1011 w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego J. B. Przed podjęciem tej uchwały Rada umożliwiła radnemu złożenie wyjaśnień, zgodnie z treścią art. 190 ust. 3 Ordynacji wyborczej.
Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu wniósł o zawieszenie postępowania i oświadczył, że w dniu [...] r. został złożony w Sądzie Okręgowym wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] r. o warunkowym umorzeniu postępowania karnego, a wzruszenie wyroku w sprawie karnej będzie mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej. Pełnomocnik skarżącego przedstawił do wglądu odpis wniosku o wznowienie postępowania karnego. Pełnomocnik wniósł o uwzględnienie skargi oraz o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Skarżący oświadczył, że popiera skargę, a dolegliwe dla niego skutki prawne nastąpiły ponieważ został mylnie poinformowany w toku postępowania karnego, że orzeczenie w sprawie karnej nie wpłynie na możliwość wykonywania mandatu radnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Przeprowadzone pod tym kątem badanie zaskarżonej uchwały doprowadziło do uznania przez Sąd, że skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem skargi jest uchwała Nr VII/48/2011 Rady Miejskiej w Drawnie z dnia 25 maja 2011 r. w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego J. B. wskutek braku prawa wybieralności w dniu wyborów. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2010 r. nr 176 poz. 1190 z późn. zm.) – dalej Ordynacja wyborcza, która obowiązywała w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały. Zgodnie z art.7 ust. 1 tej ustawy, prawo wybieralności (czynne prawo wyborcze) przysługuje osobie mającej prawo wybierania do danej rady.
Natomiast nie mają prawa wybieralności osoby wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego (art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy). W myśl art. 190 ust. 1 pkt 3 Ordynacji wyborczej wygaśniecie mandatu radnego następuje wskutek utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów. Wygaśnięcie mandatu radnego stwierdza rada w drodze uchwały najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu, umożliwiając przed podjęciem uchwały złożenie radnemu wyjaśnień (art. 190 ust. 2 i 3 Ordynacji wyborczej). Nie jest kwestią sporną, że wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] radny J. B. został uznany winnym popełnienia czynu określonego w art. [...] k.k. Jest to przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego.
Skarżący J. B. nie złożył w ustawowym terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku, a złożona przez niego apelacja nie została przyjęta do rozpoznania jako złożona po terminie. Z pisma Sądu Rejonowego z dnia [...] r. wynika, że wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne jest prawomocny od dnia [...] r. Zatem od tego dnia J. B. nie posiadał prawa wybieralności do Rady Miejskiej. Wybory w których skarżący uzyskał mandat radnego odbyły się w dniu [...] r. Zatem w dniu wyborów J. B. nie posiadał biernego prawa wyborczego do Rady Miejskiej. W tej sytuacji uchwała stwierdzająca wygaśniecie mandatu radnego z powodu braku prawa wybieralności w dniu wyborów jest zgodna z prawem.
Na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nie ma wpływu fakt złożenia przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania karnego. ponieważ zostało jednoznacznie ustalone, że w dniu wyborów J. B. nie posiadał prawa wybieralności do Rady Miejskiej, a zatem przy podejmowaniu uchwały nr VII/48/2011 z dnia 25 maja 2011r. nie naruszono prawa.
Stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270; zm. Dz. U z 2004 r. Nr 162 poz. 1692) w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala.
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji. Wynagrodzenie dla adwokata ustanowionego w ramach prawa pomocy przyznano na art. art. 250 tej ustawy.