Uzasadnienie
W.D. wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Uzasadniając wniosek podał, że od [...] r. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako poszukujący pracy, bez prawa do zasiłku. W tym czasie przepracował jeden rok na [...] etatu, jako nauczyciel zawodu w roku szkolnym [...] i w bieżącym roku jako [...] na statku. Nie stać go na przyjazd do [...] aby uczestniczyć w rozprawie przez Sądem.
Wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych czy też przedmiotów wartościowych o wartości powyżej [...] euro. Odnośnie uzyskiwanego dochodu skarżący podał, że z tytułu pracy sezonowej na [...] miesiące uzyskał dochód w wysokości [...] zł netto za miesiąc. Dodatkowo wskazał, że posiada zadłużenie u osoby prywatnej na kwotę [..] tys. zł, a z ostatniej wypłaty spłacił dług w wysokości [...] zł.
W ramach dodatkowego postępowania wyjaśniającego prowadzonego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako P.p.s.a. wnioskodawca został wezwany do przedłożenia w terminie 7 dni dowodów dotyczących sytuacji majątkowej i dochodów, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy tj:
- - zaświadczenia z powiatowego urzędu pracy o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej,
- - oświadczenia, czy aktualnie bądź w okresie ostatnich trzech miesięcy skarżący pracował, jeżeli tak to przedłożenie umowy o prace wraz z zaświadczeniem o wysokości wynagrodzenia uzyskanego z tego tytułu,
- - wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- - oświadczenia, czy aktualnie skarżący zamieszkuje w lokalu położonym w[...], jeżeli tak to przedłożenie rachunków potwierdzających wydatki ponoszone na utrzymanie tego mieszkania w okresie ostatnich trzech miesięcy, w przypadku innego miejsca zamieszkiwania wskazania tytułu uprawniającego do zamieszkiwania w nim np. umowa najmu oraz udokumentowanie wydatków ponoszonych z tego tytułu,
- - zaświadczenia z właściwej jednostki do spraw opieki społecznej, czy skarżący w ciągu ostatnich dwóch lat korzystał z pomocy społecznej,
- - odpisów bądź kserokopii zeznań dodatkowych z ostatnich dwóch lat kalendarzowych.
Skarżący na wezwanie nie odpowiedział.
W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 p.p.s.a., to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy.
W myśl art. 255 ww. ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Skarżący w złożonym wniosku podał, że od [...] r. jest zarejestrowany w PUP jako osoba poszukująca pracy i w okresie tym jedynie dwukrotnie podjął pracę jako[...]. Tymczasem w pismach kierowanych do organów administracji, skarżący podaje, że z uwagi na jego charakter pracy – marynarz, często przebywa poza miejscem zamieszkania. Dodatkowo nie wiadomo, gdzie skarżący zamieszkuje oraz jakie wydatki z tego tytułu ponosi.
Jak wskazano powyżej, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Oświadczenie skarżącego o sytuacji majątkowej i dochodach okazało się niewystarczające do oceny jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, a skarżący nie przedłożył żadnych dowodów pozwalających na ocenę tej sytuacji. Należy zatem uznać, że wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym czy częściowym.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.