Uzasadnienie
S.L. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z [...] kwietnia 2020 r. (nr [...]) w zakresie dotyczącym zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej.
Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że w dniu [...] stycznia 2020 r. Dowódca [...] Brygady Wsparcia Dowodzenia Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych skierował S.L. na badania kontrolne do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...], w celu ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej.
Rejonowa Wojskowa Komisja w [...] w orzeczeniu z [...] marca 2020 r. (nr [...]) rozpoznała u skarżącego:
- 1) niedomykalność zastawki militarnej oraz śladową zastawki trójdzielnej serca bez istotnego znaczenia hemodynamicznego - które to schorzenie zakwalifikowała jako zastawkowe wady serca bez powikłań i istotnych zaburzeń hemodynamicznych nieupośledzające sprawności ustroju (§ 38 pkt 9 wykazu chorób i ułomności, stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, Dz.U. z 2015 r. poz. 761 z zm.);
- 2) niewielki wodniak jądra prawego (§ 51 pkt 3 wykazu - wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub torbiele najądrza nieupośledzające czynności narządu),
- 3) refleksowe zapalenie błony śluzowej przełyku w przebiegu przepukliny roztworu przełykowego przepony, które to schorzenie zakwalifikowała pod § 40 pkt 2 (choroby przełyku nieznacznie upośledzające sprawność ustroju) i § 46 pkt 3 wykazu (przepukliny przeponowe nieupośledzające sprawności ustroju),
- 4) obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich (§ 21 pkt 1 wykazu);
i stwierdziła, że S.L. jest zdolny do zawodowej służby wojskowej, rozpoznane schorzenia nie pozostają w związku ze służbą wojskową (warunki i właściwości służby nie miały wpływu na jego powstanie lub ujawnienie się) oraz nie ma podstaw do zaliczenia badanego do żadnej grupy inwalidztwa.
W uzasadnieniu orzeczenia organ podał, że orzeczenie zostało wydane na podstawie dokumentacji diagnostyczno-lekarskiej oraz wyników badań specjalistycznych oraz że stwierdzone rozpoznania nie stanowią przeciwskazania do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
S.L. złożył odwołanie od tego orzeczenia, w którym nie zakwestionował rozpoznanych schorzeń ale zarzucił Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] nieuzasadnione przyjęcie, że refleksowe zapalenie błony śluzowej przełyku w przebiegu przepukliny roztworu przełykowego przepony (pkt 3 rozpoznania) oraz obustronne upośledzenie słuchu (pkt 4 rozpoznania), nie pozostają w związku ze służbą wojskową. W uzasadnieniu stwierdził, że choroby te są dla niego bardzo uciążliwe. Ubytek słuchu sprawia mu dyskomfort psychiczny oraz przeszkadza w codziennym funkcjonowaniu i z tej przyczyny powinien zostać uznany za inwalidę.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...], po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, orzeczeniem z [...] kwietnia 2020 r. wydanym na podstawie 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 5 ust. 1, ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 173) oraz § 7 pkt 1 i § 23 pkt 1, pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, uchyliła zaskarżone orzeczenie i wydała własne. Centralna Komisja rozpoznała u skarżącego schorzenia i ułomności te same co organ I instancji (niedomykalność zastawki militarnej oraz śladową zastawki trójdzielnej serca bez istotnego znaczenia hemodynamicznego, niewielki wodniak jądra prawego, refleksowe zapalenie błony śluzowej przełyku w przebiegu przepukliny roztworu przełykowego przepony, obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich) i tam samo je zakwalifikowała (§ 38 pkt 9, § 51 pkt 3, § 40 pkt 2, § 46 pkt 3 i § 21 pkt 1 wykazu chorób i ułomności) oraz stwierdziła, że jest zdolny do zawodowej służby wojskowej.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska podzieliła także stanowisko Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej co do tego, że niedomykalność zastawki militarnej oraz śladowa zastawki trójdzielnej serca bez istotnego znaczenia hemodynamicznego, niewielki wodniak jądra prawego, refleksowe zapalenie błony śluzowej przełyku w przebiegu przepukliny roztworu przełykowego przepony, nie pozostają w związku ze służbą wojskową, natomiast stwierdziła, że obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich pozostaje w związku ze służbą wojskową. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska nie zaliczyła skarżącego do żadnej grupy inwalidztwa i uznała, że S.L. jest zdolny do pracy.
W uzasadnieniu orzeczenia Centralna Wojskowa Komisja Lekarska podała m.in., że obustronne upośledzenie słuchu zostało stwierdzone w badaniu audiometrycznym z [...] lutego 2020 r., natomiast refluksowe zapalenie błony śluzowej przełyku zostało rozpoznane na podstawie wyniku badania endoskopowego z [...] stycznia 2020 r. oraz wyjaśniła dlaczego uznała, że obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich ma związek ze służbą wojskową.
S.L. w skardze z 14 maja 2020 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z [...] kwietnia 2020 r. (nr [...]) w zakresie dotyczącym zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej, zarzucił, że zostało wydane z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący podniósł, że zaskarżone orzeczenie "nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego i faktycznego" i stwierdził, że "w żadnym wypadku nie może odpowiadać za błędy komisji lekarskiej, a w chwili obecnej takie właśnie niekorzystne konsekwencje poniósł". S.L. wniósł o jego uchylenie oraz uchylenie orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z [...] marca 2020 r. oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że sąd administracyjny rozpoznający sprawę ze skargi na orzeczenie komisji lekarskiej o zaliczeniu skarżącego do określonej kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, nie jest uprawniony do oceny i kwestionowania dokonanego przez komisję rozpoznania stanu zdrowia, prowadzącego do ustalenia kategorii zdolności (niezdolności) do służby wojskowej. Sąd ocenia natomiast, czy postępowanie zmierzające do ustalenia stanu zdrowia skarżącego zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy pod względem formalnym (czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z przepisami prawa) oraz czy rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii.
Z przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika, że orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza lub innej osoby do jednej z kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej, właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej (art. 5 ust. 7 ustawy).
Zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, przy orzekaniu o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej i zaliczeniu do jednej z kategorii zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej, wojskowe komisje lekarskie uwzględniają wykaz chorób i ułomności stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia. Wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie dokumentów dołączonych do skierowania na badania, m. in. historii chorób leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego, karty badań profilaktycznych i okresowych, informacji zawartej w pisemnym oświadczeniu żołnierza, po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich (§ § 17 pkt 1 i § 18 pkt 1 rozporządzenia). Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, według § 23 pkt 2 rozporządzenia, rozpoznając odwołanie orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
W razie potrzeby Centralna Wojskowa Komisja Lekarska może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dokumentów (§ 23 ust. 2 rozporządzenia).
Sąd, odnosząc te ogóle rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdza, że badanie stanu zdrowia skarżącego było prowadzone w sposób prawidłowy, orzeczenia wydane zostały na podstawie badań lekarskich skarżącego, w tym badań specjalistycznych oraz dokumentacji medycznej. Rozpoznane u skarżącego przez komisje lekarskie obu instancji choroby, znajdują dostateczne potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii zdolności do służby wojskowej.
W aktach sprawy znajdują się: wynik badania echokardiograficznego skarżącego oraz konsultacji kardiologicznej (wskazujące na śladową falę zwrotną zastawki trójdzielnej serca oraz zawierający normę frakcji wyrzutowej serca), opis konsultacji chirurgicznej z [...] lutego 2020 r., potwierdzający występowanie u badanego niewielkiego wodniaka jądra prawego, karta badania endoskopowego z [...] stycznia 2020 r. w której podano, że skarżący cierpi na refluksowe zapalenie błony śluzowej żołądka, przepuklinę rozworu przełykowego przepony, wreszcie wynik badania audiometrycznego z [...] lutego 2020 r. i karta badania profilaktycznego skarżącego z [...] sierpnia 2019 r. w której stwierdzono u S.L. obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich. To zaś oznacza, że rozpoznanie stanu chorobowego (ułomności) znajduje potwierdzenie w badaniach stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii zdolności do służby wojskowej.
Trzeba zauważyć, że S.L. w odwołaniu od orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (która w uzasadnieniu stwierdziła, że "orzeczenie opracowano na podstawie dokumentacji diagnostyczno-leczniczej oraz aktualnych badań specjalistycznych"), nie sformułował jakichkolwiek zarzutów dotyczących rozpoznania (stwierdzonych chorób) i przyznanej kategorii zdolności do służby (kategoria Z- zdolny do służby wojskowej). Odwołujący się podniósł natomiast, że refluksowe zapalenie błony śluzowej przełyku oraz obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich są dla niego uciążliwe i że jego zdaniem, wbrew stanowisku organu I instancji, choroby te pozostają w związku ze służbą (właściwościami i warunkami służby).
Z tego powodu odwołanie się przez Centralną Wojskową Komisję Lekarską jedynie do wyników badania audiometrycznego i endoskopowego, wskazujących na refleksowe zapalenie żołądka i obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich (i to w kontekście ustalenia związku chorób ze służbą) i niewyjaśnienie na podstawie jakich badań rozpoznała u skarżącego poszczególne z chorób wymienionych w orzeczeniu (których istnienia odwołujący się nie kwestionował), nie stanowi naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwłaszcza że, jak już powiedziano, rozpoznania te znajdują potwierdzenie w znajdujących się w aktach sprawy wynikach badań, stanowiących podstawę orzeczenia o przyznaniu kategorii zdolności do służby wojskowej.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 922/12 wywiódł, że samo naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. polegające na lakoniczności, niedostateczności uzasadnienia, co do zasady nie stanowi podstawy do zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., jeżeli tylko został prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy. Ustalony w sprawie stan faktyczny musi znaleźć odzwierciedlenie w aktach, nie może zaś opierać się na domniemaniu sądu co do rzeczywistego stanu sprawy. O takim "domniemaniu sądu" nie może być mowy w niniejszej sprawie.
Należy jeszcze raz podkreślić, ze skarżący w odwołaniu nie zakwestionował zarówno stwierdzonych chorób jak i ich kwalifikacji (zdolności do służby).
W tej sytuacji należy przyjąć, że stan faktyczny w sprawie został prawidłowo ustalony, to zaś powoduje, że uchybienie przepisowi art. 107 § 3 k.p.a. polegające na lakonicznym i niewyczerpującym uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia nie dawało podstawy do zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i uchylenia zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreśla, że do oceny orzeczenia komisji lekarskiej w zakresie ustalenia związku stanu zdrowia badanego ze służbą (właściwościami służby) czy inwalidztwa właściwy jest sąd pracy i ubezpieczeń społecznych w postępowaniach o świadczenia przysługujące z tego tytułu (odszkodowania, renty, emerytury).
Z tych wszystkich powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że skarga S.L. jest nieuzasadniona. Sąd kontrolując zaskarżone orzeczenie w zakresie wykraczającym poza granice wyznaczone zarzutami skargi (art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), stwierdził, że nie ma podstaw do jego uchylenia lub orzeczenia o jego nieważności, które Wojewódzki Sąd Administracyjny byłby zobowiązany uwzględnić z urzędu. Zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej są prawidłowe pod względem formalnym - zostały wydane przez trzech lekarzy, a więc zgodnie z § 22 ust. 1 i § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 powołanej ustawy procesowej, orzekł jak w sentencji.