Uzasadnienie
Minister Finansów, pismem z [...] lutego 2016 r. nr [...] wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty odpowiadającej kosztom związanym z przekształceniem (anonimizacją) informacji publicznej, tj. kwoty w wysokości [...] zł – w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania.
Pismem z dnia [...] marca 2016 r. skarżący złożył do Ministra Finansów wezwanie do usunięcia naruszenia prawa poprzez zaprzestanie bezpodstawnego żądania zapłaty ww. kwoty.
Minister Rozwoju i Finansów, upomnieniem z [...] listopada 2016 r. nr [...] wezwał skarżącego do uiszczenia ww. opłaty wraz z odsetkami za zwłokę – w terminie 7dni od dnia doręczenia upomnienia.
W dniu [...] listopada 2016 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na akt Ministra Finansów z [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za udostępnienie informacji publicznej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi skarżący wskazał, że w dniu 22 listopada 2016 r. dowiedział się o tym, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie zostało uwzględnione przez organ. A zatem od 22 listopada 2016 r. ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, a termin siedmiu dni do wniesienia przedmiotowego wniosku upływa 29 listopada 2016 r.
W odpowiedzi na skargę, Minister Rozwoju i Finansów wniósł o odmówienie przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." skargę na uchwałę organu samorządu terytorialnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
Skarżący wezwanie do usunięcia naruszenia prawa złożył do Ministra Finansów w dniu [...] marca 2016 r. (data wpływu do organu [...] marca 2016 r.). W terminie 60 dni, organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Za odpowiedź nie można bowiem uznać upomnienia Ministra Finansów z [...] listopada 2016 r. nr [...]. Termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w niniejszej sprawie upłynął więc z dniem 9 maja 2016 r. Powyższe oznacza, że skarga wniesiona w dniu 29 listopada 2016 r. jest skargą spóźnioną.
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 ww. ustawy), w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2), równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4).
W niniejszej sprawie skarżący oświadczył, iż powziął wiadomość o uchybieniu terminu do wniesienia skargi w dniu 22 listopada 2016 r. W dniu 29 listopada 2016 r. wniósł skargę do sądu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, co oznacza, iż wniosek został złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny niedochowania terminu oraz dokonano czynności, której terminowi uchybiono.
Analizując treść wniosku o przywrócenie terminu skarżącego Sąd uznał, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił, aby niedokonanie czynności procesowej złożenia skargi do Sądu w terminie nastąpiło bez jego winy.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (por. wyrok NSA oz. w Katowicach z dnia 20 maja 1998r. sygn. akt I SA/Ka 1718/96, postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 295/05, dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też stwierdzić należy, że o braku winy można mówić w sytuacji, gdy dana przeszkoda w dokonaniu czynności, skonfrontowana z obiektywnymi miernikami staranności, prowadzi do wniosku, iż zobowiązany do dokonania określonej czynności postępowania nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu do jej dokonania, nawet przy użyciu największego możliwego w danych warunkach wysiłku.
Innymi słowy, jeżeli przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, to zaniechanie stosownych działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, świadczy o niemożności stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu.
W przedmiotowej sprawie wnioskodawca wskazał, iż przede wszystkim okolicznością która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia skargi był brak udzielenia odpowiedzi przez organ, na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (pismo z [...] marca 2016 r.), który jednocześnie nie podjął żadnych działań zmierzających do egzekucji żądanej kwoty.
Osoba zamierzająca poddać kontroli sądowej akt w postaci wezwania do opłaty za udostępnienie informacji publicznej musi liczyć się z koniecznością zachowania określonych prawem wymogów, w tym terminów jego zaskarżenia. Brak udzielenia odpowiedzi przez organ, na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie usprawiedliwia opóźnienia skarżącego we wniesieniu skargi do Sądu. W niniejszej sprawie skarżący miał wiedzę, że warunkiem dopuszczalności skargi na przedmiotowe wezwanie organu jest skierowanie do organu wezwania o usunięcie naruszenia prawa, co też uczynił.
Ponadto skarżący był pouczony o terminie do wniesienia skargi do sądu, a zatem posiadał w tym zakresie pełną wiedzę. Stąd też oczekiwanie na zajęcie stanowiska przez Ministra Rozwoju i Finansów w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, której to odpowiedzi w istocie organ nie udzielił, nie może stanowić okoliczności uzasadniającej brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie skarżącemu terminu do wniesienia skargi na ww. akt (wezwanie). Z tych względów na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.