Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2020 r. (znak: [...]), wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Architekta Miasta, orzeczono o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...], na dachu istniejącego budynku wielorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz zasilaniem w energię elektryczną, zlokalizowaną w [...], przy ul. [...][...], na terenie działki nr [...] ([...], obręb [...]). Uzasadniając tę decyzję organ wskazał, że M. P., działająca jako pełnomocnik firmy [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], wystąpiła z wnioskiem o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] o oznaczeniu [...] na dachu istniejącego budynku wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz zasilaniem w energię elektryczną, zlokalizowaną w [...], przy ul. [...][...], na terenie działki nr [...],[...], obręb [...].
Rozpatrując wniosek ustalono, że inwestycja lokalizowana jest na terenie nieobjętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z treści wniosku wynika, że stanowi ona realizację celów, o których mowa w art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wnioskowana działka w ewidencji gruntów i budynków oznaczona jest symbolem B, określającym tereny mieszkaniowe, na której posadowiony jest budynek mieszkalny wielorodzinny. W związku z tym teren wnioskowanej inwestycji nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. Dla planowanej inwestycji dokonano uzgodnień, o których mowa w art. 53 ust. 4 pkt 2, 9 i 13 u.p.z.p.
Ponadto, w odpowiedzi na pismo z dnia [...].03.2020 r. Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta stwierdził, że na gruncie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wykluczono przedmiotową inwestycję z kategorii przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Stwierdzono także, że planowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć, dla których konieczne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że ustalono, iż wniosek inwestora spełnia warunki określone w art. 52 ust. 2 u.p.z.p.
Odwołanie od decyzji w ustawowym terminie złożył Z. J. Jak wynika z jego treści, decyzja została zaskarżona w całości. Odwołujący się wskazał, że decyzja nie uwzględnia zasad opisanych w art. 7, 10, 77 k.p.a., bowiem nie zebrano w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, nie powołano biegłego na okoliczność oceny skutków także zdrowotnych funkcjonowania stacji dla okolicznych mieszkańców. Odwołujący się wskazał również, że o planowanej inwestycji nie poinformowano mieszkańców właścicieli sąsiednich nieruchomości, w postępowaniu powinny brać udział co najmniej Wspólnoty Mieszkaniowe ul. [...][...] i ul. [...][...]. Odwołujący się podniósł także, że brak jest stanowiska Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we [...], Urzędu Lotnictwa Cywilnego oraz Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we [...].
Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3, art. 28 oraz art. 127 § 1 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a.) w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. j. Dz.U. z 2020 r., poz. 532 ze zm.), art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz.U. z 2020 r., poz. 293 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od opisanej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] umorzyło postępowanie odwoławcze. Na uzasadnienie organ wskazał, że decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2020r. (znak: [...]), wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Architekta Miasta, orzeczono o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...], na dachu istniejącego budynku wielorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz zasilaniem w energię elektryczną, zlokalizowaną w [...], przy ul. [...][...], na terenie działki nr [...] ([...], obręb [...]).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekając uznało, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wskazał organ zgodnie z art. 50 ust. 1 u.p.z.p., inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Warunek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4, stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem art. 61 ust. 2a. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p., wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest możliwe w przypadku, gdy teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust.
1. Niezależnie od powyższego organ zwraca uwagę, że - jak wynika z art. 127 § 1 k.p.a. - od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Dalej organ wyjaśnia, że w myśl art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jak wynika z kolei z art. 21 ust. 1 u.w.l., zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali.
Mając powyższe na względzie kolegium stwierdziło, że wspólnota mieszkaniowa może, co do zasady, być stroną postępowania administracyjnego, jednak zdolność ta ograniczona jest do sfery prawnej z zakresu zadań wspólnoty, czyli spraw związanych z zarządzaniem nieruchomością wspólną (vide: wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2009r., sygn. akt: II OSK 146/09). Jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, bez wątpienia kwestie związane z warunkami zabudowy terenu na działkach sąsiadujących, nawet nie bezpośrednio, z nieruchomością wspólnoty mieszkaniowej, należą do jej zadań ustawowych. We wspólnotach, w których współwłaściciele są zobowiązani do wyboru zarządu wspólnoty, to zarząd - w stosunkach zewnętrznych odnoszących się do nieruchomości wspólnej - reprezentuje wspólnotę na zewnątrz, w tym również w postępowaniu administracyjnym (vide: wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2010r., sygn. akt: II OSK 729/09).
Natomiast członek wspólnoty mieszkaniowej, jeżeli wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, może wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której co do zasady występuje wspólnota (por. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt: II OSK 729/09). Błędem byłoby ponadto automatyczne utożsamianie interesu prawnego wspólnoty mieszkaniowej z interesem prawnym poszczególnych właścicieli lokali mieszkalnych (zob. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2010r., sygn. akt: II OSK 729/09). Wspólnota mieszkaniowa (poprzez zarząd) działa bowiem wyłącznie w stosunkach zewnętrznych odnoszących się do nieruchomości wspólnej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy stwierdza, że odwołujący się nie jest stroną w niniejszym postępowaniu. Z akt sprawy bowiem w żaden sposób nie wynika, że posiada własny, indywidualny interes prawny w niniejszym postępowaniu. Fakt, iż jest właścicielem lokalu nr [...] położonego przy ulicy [...][...] w [...], nie oznacza automatycznie, że posiada własny, indywidualny interes prawny w tym postępowaniu i w związku z tym posiada status strony w niniejszym postępowaniu. Status strony w niniejszym postępowaniu przysługuje Wspólnocie Mieszkaniowej. Niemniej jednak z akt sprawy nie wynika, aby odwołujący się działał w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, a nie we własnym imieniu. Stąd też uznać należy, że nie jest stroną w niniejszym postępowaniu. W ślad za tym stwierdzić należy, że nie był uprawniony do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie.
Skoro zatem odwołanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a., to uznać należy, że jest ono bezprzedmiotowe (vide: R. Hauser, M. Wierzbowski (red), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 6, Warszawa 2020). To z kolei prowadzi do wniosku, że postępowanie w sprawie powinno zakończyć się wydaniem decyzji o jego umorzeniu (vide: uchwala NSA z dnia 5 lipca 1999r., sygn. akt: OPS 16/98).
Mając powyższe na uwadze, Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekło jak w sentencji.
Skargę na ostateczną decyzję w sprawie złożył Z. J. W skardze podniósł, że na podstawie art.50 § 1, art.52 § 1, art. 53 § 1, art.54 § 1, oraz art. 57 § 1 pkt. 1 i 2 Ustawy Prawo o Postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi, zaskarża w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].07.2020 (doręczoną [...].07.2020), w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego z powodu odmówienia skarżącemu przymiotu strony w postępowaniu. Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 ppsa, zaskarżonej w całości decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania które mogło mieć istotny wpływ na wynik tej sprawy, tj. art. 105 § 1 kpa poprzez jego zastosowanie i umorzenie postępowania administracyjnego na skutek błędnego uznania, że nie było podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy ze względu na to, że skarżący nie miał w toczącym postępowaniu drugiej instancji przymiotu strony; naruszenie przepisów postępowania które mogło mieć istotny wpływ na wynik tej sprawy, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 kpa poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych, istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy; naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego zastosowanie przez organ drugiej instancji i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, w sytuacji gdy istniały podstawy zastosowania art. 138 § 2 kpa tj. uchylenia decyzji w całości i przekazania do ponownego rozpoznania, gdyż została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Na podstawie art. 145 § 1 litera "a" i "c" ppsa skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w całości, oraz na podstawie art. 135 tej ustawy o uchylenie decyzji pierwszej instancji. Skarżący wniósł także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ drugiej instancji dopuścili się wielu nieprawidłowości wskazanych w zarzutach niniejszej skargi, a mianowicie: organ pierwszej instancji uznał odwołującego się za stronę w postępowaniu i brał on czynny udział działając w imieniu własnym i 116 mieszkańców którzy złożyli protest w sprawie instalacji stacji bazowej telefonii komórkowej, która narusza interes prawny właścicieli nieruchomości zlokalizowanych w obszarze oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej - Ustawa o Planowaniu i Zagospodarowaniu Przestrzennym art. 6 ust.
2. Jak już wcześniej podnosiłem. Organy nie uzyskały wymaganych opinii: Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we [...] delegatura w [...]; Urzędu Lotnictwa Cywilnego w [...]; Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we [...]; opinii biegłego w dziedzinie wpływu promieniowania na zdrowie mieszkańców; Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w zakresie oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej na środowisko. Instalacja stacji bazowej telefonii komórkowej nie powinna być zaliczona do inwestycji celu publicznego. Instalacja już taka istnieje, podstawowe potrzeby mieszkańców w zakresie łączności są zaspokojone. W tej sytuacji jest inwestycją komercyjną - co powinien wyjaśnić organ pierwszej instancji, a zbadać organ drugiej instancji. Skarżący dodaje, że lokal którego jest właścicielem wraz z gruntem znajduje się około 40 m od planowanej inwestycji. Reasumując, zdaniem skarżącego wykazał on, że powinienem być traktowany jako strona i jego prawa jako właściciela zostały naruszone w kilku punktach które wymieniłem.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie zarządzenia nr 31 Prezesa WSA we Wrocławiu w zw. z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).
Wojewódzki sąd administracyjny zważył:
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne powołane są do sprawowania wymiaru sprawiedliwości w zakresie kontroli działalności ad-ministracji publicznej, a kontrola ta w świetle § 2 tego artykułu jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Sąd sprawuje tę kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych do niego orzeczeń. Dalej można wskazać, że wedle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o po-stępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. – dalej u.p.p.s.a) sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związanym za-rzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W kontrolowanym po-stępowaniu istotne dalej jest, że takim kryteriom kontroli poddana jest decyzja organu drugiej instancji umarzająca postępowanie przed tym organem, wobec uznania, że nie pochodzi ono od podmiotu, któremu przysługuje przymiot strony postępowania.
Badając sprawę w tym zakresie, zdaniem sądu, skargę należało uznać za nieuzasadnioną. W ocenie sądu w tym składzie zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W świetle przedmiotu postępowania prawidłowo organ odwoławczy uznał, że skarżącym nie przysługiwał status strony w postępowaniu, zakończonym decyzją organu I instancji, wydaną dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej [...] o oznaczeniu [...] na dachu istniejącego budynku wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz zasilaniem w energię elektryczną, zlokalizowaną w [...], przy ul. [...], na terenie działki nr [...],[...], obręb [...]. Zdaniem sądu prawidłowo kolegium uznało, że w prowadzonym postępowaniu przymiot strony posiada wspólnota mieszkaniowa [...][...] w [...], a ani w toku kontrolowanego postępowania, ani w skardze Z. J. nie wskazał, aby posiadał w postępowaniu swój indywidualny, odrębny od wspólnoty interes prawny, a tylko w takim przypadku mógłby obok wspólnoty mieszkaniowej jego nieruchomości występować w postępowaniu jako strona.
Trafnie SKO uznało, że wniesienie odwołania przez podmiot, niebędący stroną, skutkuje umorzeniem postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Przymiot strony w postępowaniu o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, czy też innej decyzji lokalizacyjnej, definiuje art. 28 kpa. W myśl tego unormowania stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Jest poza sporem, że skarżący jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku wielorodzinnym, położonym w [...], przy ul. [...][...]. Reprezentacja wspólnoty mieszkaniowej należy więc do wybranego zarządu. Jedynie w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne dotyczy indywidulanego interesu prawnego właściciela danego lokalu, osobie tej przysługuje status strony w postępowaniu przed organami administracji publicznej. Dla wykazania takiego interesu prawnego niezbędne jest wykazanie przez właściciela lokalu, że doszło do negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość lokalową w taki sposób, że każe to odróżnić jego sytuację od wszystkich innych właścicieli lokali (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 122/17, LEX nr 2689992). Tymczasem, w niniejszej sprawie brak podstaw do przyjęcia, aby decyzja organu I instancji dotyczyła indywidualnego interesu prawnego skarżącego.
Można jeszcze dodać, że przymiot strony w postępowaniu administracyjnym nie wynika też z art. 25 ust. 1 ustawy o własności lokali. Przepis ten reguluje prawa właściciela lokalu w kwestionowaniu uchwały w drodze powództwa przeciwko wspólnocie do sądu powszechnego Przedmiotem kontroli sądowej, w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym, nie mogła też być decyzja organu I instancji.
Na koniec można jeszcze dodać, że w wyroku z dnia 24 czerwca 2010 r., II OSK 1827/09, LEX nr 597397 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "zasadą jest występowanie w sprawie wspólnot mieszkaniowych reprezentowanych przez swój organ, obok których mogą wystąpić jednak też właściciele poszczególnych lokali, w przypadku wykazania przez te osoby okoliczności uzasadniających przyjęcie, iż mają oni przymiot strony i to niezależnie od występujących w ich imieniu wspólnot. Zarzut jednak pominięcia jako strony postępowania określonych osób może skutecznie podnosić tylko osoba, której prawo do uczestniczenia w postępowaniu przed sądem zostało ograniczone, a nie inny podmiot, który uważa, że udział tej osoby jest korzystny dla jego interesów
Z tych wszystkich względów, nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy.