Uzasadnienie
Pismem z dnia 17 lipca 2024 r. B. W. i K. W. (dalej: skarżący) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lipca 2024 r. (nr 769/2024) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 21 sierpnia 2024 r. wezwano skarżących do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi.
Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została skutecznie doręczona skarżącym w dniu 2 września 2024 r. (zgodnie ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru – k. 14 i 15 akt sądowych).
W zakreślonym terminie skarżący złożyli wniosek o prawo pomocy.
Postanowienie z dnia 4 listopada 2024 r. (sygn. akt II SPP/Wr 70/24) starszy referendarz sądowy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy.
Wobec uprawomocnienia się powyższego postanowienia starszego referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 4 grudnia 2024 r., ponownie wezwano skarżących do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwanie zostało odebrane przez skarżących w dniu 6 grudnia 2024 r. (zgodnie ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru – k. 21 i 22 akt sądowych).
W dniu 11 grudnia 2024 r. (data wpływu do Sądu) skarżący złożyli kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie uiszczając wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Stosownie do art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania.
W myśl zaś art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W sytuacji, gdy od skargi nie został uiszczony wpis, strona wnosząca ten środek zaskarżenia powinna na wezwanie sądu w terminie siedmiu dni uiścić wskazaną kwotę. Zaniedbanie tego obowiązku skutkuje obligatoryjnym odrzuceniem skargi, o czym stanowi art. 220 § 3 p.p.s.a.
W realiach niniejszej sprawy, Sąd wezwał skarżących do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wobec skutecznego doręczenia dokonanego w dniu 6 grudnia 2024 r. (zgodnie ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru – k. 21 i 22 akt sądowych), termin na uiszczenie ww. wpisu upłynął z dniem 13 grudnia 2024 r. (piątek). Czynności wskazane w wezwaniu, pomimo pouczenia o rygorze odrzucenia skargi, nie zostały jednak wykonane w terminie, jednakże skarżący złożyli kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy.
W świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu, jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W takim przypadku, po zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób niekorzystny dla skarżących, są oni wzywani do uiszczenia wpisu sądowego. Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wywołuje już jednak skutków suspensywnych (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I FZ 159/09; 24 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 444/10; 28 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1003/10; 26 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 66/15; 4 marca 2022 r., sygn. akt I FZ 282/21). W tej sytuacji bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany, jeżeli strona po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.
Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza bowiem obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu, od którego nie zwalnia nawet ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 22 listopada 2024 r., sygn. akt I GZ 370/24; 15 listopada 2024 r., sygn. akt I GZ 360/24; 8 maja 2007 r., sygn. akt II FSK 649/06; 3 lutego 2009 r., sygn. akt I OZ 53/09; 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FZ 252/09; 7 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 2274/10; 30 stycznia 2017 r., sygn. akt I FZ 422/16).
W tym stanie rzeczy, skoro skarżący pomimo skutecznego doręczenia 6 grudnia 2024 r. drugiego z wezwań nie uiścili prawem wymaganego wpisu od skargi, Sąd na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.