Uzasadnienie
W dniu 7 lutego 2014 roku E. M. i W. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie robót budowlanych.
Prawomocnym postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 19 maja 2014 roku skarga E. M. została odrzucona.
W uzasadnieniu skargi skarżący W. M. wyjaśnił, że w dniu 6 listopada 2013 roku złożył w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego zawiadomienie o samowoli budowlanej, wnosząc o wszczęcie postępowania w tej sprawie i wydanie decyzji o rozbiórce. Pomimo upływu ustawowego terminu od dnia złożenia wniosku, organ nie wydał postanowienia o wszczęciu postępowania lub odmowie wszczęcia postępowania. Na początku grudnia 2013 r. skarżący otrzymał pismo od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stanowiące odpowiedź na jego pismo
- - zawiadomienie o samowoli budowlanej. Ponieważ w piśmie złożonym do organu 6 listopada 2013 r. skarżący wyraźnie wnosił o wszczęcie postępowania, w dniu 7 grudnia 2013 r. skarżący złożył zażalenie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na bezczynność organu, wnosząc o stwierdzenie niezałatwienia w terminie sprawy oraz wyjaśnienie przyczyn niezałatwienia sprawy w terminie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego - postanowieniem z dnia 8 stycznia 2014 r. - odmówił wyznaczenia terminu załatwienia sprawy. Natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 12 grudnia 2013 r. wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zdaniem skarżącego ww. postanowienie zostało wydane po ustawowym terminie i w konsekwencji złożonego zażalenia. Ponieważ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w swoim postanowieniu nie ustosunkował się merytorycznie do zażalenia, skarżący wniósł o stwierdzenie niezałatwienia sprawy w terminie oraz zarządzenie wyjaśnienia przyczyn, ustalenie i ukarania osób winnych niezałatwienia sprawy i niedopełnienia obowiązku wynikającego z art. 36 k.p.a.
Rozpoznając skargę W. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przede wszystkim stwierdzić należy, że skarga W. M. - określona jako skarga na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w istocie stanowi skargę na przewlekłe prowadzenie przez ten organ postępowania zakończonego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 grudnia 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a cyt. ustawy, a więc m.in. takich, które mogą zakończyć się decyzją administracyjną, postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie, a także na postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty.
Z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Z kolei z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ podejmuje działania na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - dalej jako k.p.a.), w wyniku których nie wydaje rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. Oznacza to prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, w którym organ wykonuje wiele czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonuje czynności pozorne. Powyższe oznacza więc, że zarzut przewlekłości postępowania powinien się pojawić wówczas, gdy organ, będąc zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w długotrwałej, nieuzasadnionej zwłoce. Skarga na przewlekłość postępowania ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu. Jednakże skorzystanie z tego środka jest niedopuszczalne wtedy, gdy przed wniesieniem skargi organ wydał akt.
Z nadesłanych do sprawy akt administracyjnych wynika, że po rozpoznaniu wniosku skarżącego złożonego do organu 6 listopada 2013 roku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 12 grudnia 2013 roku postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zażalenie na to postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oddalił postanowieniem z dnia 3 lutego 2014 roku.
Mając powyższe ustalenia na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że w chwili złożenia skargi do Sądu w dniu 7 lutego 2014 roku postępowania organu I instancji niewątpliwie nie można było uznać za przewlekłe. Wskazać bowiem należy, że w sprawie skargi na przewlekłość postępowania organu istota postępowania sądowego sprowadza się do ustalenia, czy w dniu wniesienia skargi organ dopuścił się przewlekłości, czy też podjął czynności, które zobowiązany był wykonać. Zgodnie z art. 149 ustawy
- - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy sąd administracyjny może jedynie zobowiązać organ administracji do wydania w określonym terminie aktu, nie może natomiast wskazać sposobu rozstrzygnięcia ani też nakładać sankcji na organ administracyjny z powodu stwierdzonej przewlekłości postępowania. Natomiast w sytuacji, kiedy żądana czynność została wykonana, nawet mimo uprzedniej zwłoki, to organ nie pozostaje w bezczynności. Przy czym nie ma wówczas znaczenia fakt, czy wydana decyzja, postanowienie lub inny akt są zgodne lub niezgodne z prawem. Istotne jest jedynie to, czy czynność owa została wykonana.
Reasumując, skoro przed wniesieniem skargi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 12 grudnia 2013 r. postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, stwierdzić należało, że postępowanie organu I instancji nie pozostawało w chwili wniesienia skargi w stanie przewlekłości. Co oczywiste, organ ten nie pozostawał również w bezczynności, ponieważ odnośnie wniosku skarżącego podjął rozstrzygnięcie w postaci ww. postanowienia. Zatem skarga W. M. wniesiona w dniu 7 lutego 2014 roku jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skargę odrzucić.
Zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego. Postanowienie w przedmiocie zwrotu wpisu może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Wobec tego, że skarżący uiścił należny wpisu od skargi, w wysokości 100 zł, wpis należało zwrócić.