Uzasadnienie
Pismem z dnia 3 marca 2022 roku, które wpłynęło do Gminy M. w dniu 9 marca 2022 roku, skarżący A. G. zwrócił się do Wójta Gminy M. z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie "przebiegu realizacji zadania opieki nad bezdomnymi zwierzętami przez gminę M. w okresie trwania umowy gminy M. w tym zakresie z Fundacją [...] oraz spraw z tym związanych także w okresie po rozwiązaniu umowy z wymienioną fundacją".
Skarżący wniósł o:
"1/ Podanie daty i sposobu (porozumienie stron, wypowiedzenie ze wskazaniem przez którą ze stron) rozwiązania umowy pomiędzy Gminą M. a "Fundacją [...]"'. Proszę o załączenie kopii dokumentu wypowiedzenia/ rozwiązania umowy.
2/ Podanie kwoty którą wypłaciła gmina M. jako ostatnią płatność wypłaconą "Fundacji [...]" na utrzymanie zwierząt z gminy M. oraz podanie daty tej wypłaty. Proszę o załączenie kopii ostatniej opłaconej faktury na utrzymanie zwierząt pod opieka Fundacji" [...] 3/ Podanie ile zwierząt: psów/ kotów znajdowało się w powierzeniu przez Gminę M. pod opiekę Fundacji [...]" według ostatniej faktury wystawionej Gminie M. przez Fundację "[...]". Proszę o załączenie kopii wymienionej faktury.
4/ Podanie informacji czy gmina M. zapłaciła ostatnią wystawioną przez Fundację "[...]" fakturę na utrzymanie wskazanych w fakturze zwierząt.
5/ Podanie w stosunku do ilu psów z powierzonych przez gminę M. pod opiekę Fundacji "[...]" osoby działające z ramienia K. zgłosiły, że psy te zostały zabrane Fundacji ze schroniska w K. przez K..
6/ Podanie czy gmina M. wystąpiła do Fundacji "[...]" o zwrot zwierząt pochodzących z terenu Gminy M. w dacie lub bezpośrednio po rozwiązaniu umowy z Fundacją. Jeśli tak proszę o załączenie kopii pisma z takim żądaniem z dowodem doręczenia.
7/ Wskazanie dokumentów stanowiących podstawę identyfikacji przez osoby z K. psów jako zabranych przez wymienione stowarzyszenie ze schroniska Fundacji "[...]" w K., na podstawie których gmina M. zakwestionowała, iż te psy znajdowały się pod opieką Fundacji "[...]" po dacie 05 czerwca 2012 roku. Proszę o załączenie kopii tych dokumentów.
8/ Udzielenie informacji w jakiej dacie urzędnicy gminy M. przeprowadzili kontrolę ilości i stanu psów z terenu gminy M. w prowadzonym przez Fundację "[...]" schronisku w K. oraz czy mieli uwagi co do warunków utrzymania zwierząt. Proszę o załączenie kopii protokołu z tej kontroli.
9/ Proszę o informację z powołaniem się na jakie okoliczności i dokumenty Wójt Gminy M. odmówił pokrycia kosztów utrzymania psów zidentyfikowanych przez pracowników KTOZ w miesiącu maju 2013 r jako pochodzących z terenu gminy M., a znajdujących się w maju 2013 r. w ośrodkach Fundacji "[...]" w miejscowościach: Z. oraz W. B.. Proszę wymienić dokumenty których wiarygodność jako podstawy identyfikacji psów Wójt kwestionował, a także załączenie pisma/ pism z odmową Wójta gminy M. pokrycia kosztów utrzymania w/w zwierząt oraz kopii dokumentów których wiarygodność jako podstawy identyfikacji zwierząt, jako pochodzących z ternu gminy M. Wójt zakwestionował."
Ponadto skarżący zaznaczył, że nie realizuje swoich prywatnych celów, lecz działa jako wolontariusz stowarzyszenia zbierającego informacje o wydatkowaniu środków publicznych na cele związane z realizacją zapisów o bezdomności zwierząt w Polsce.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt pismem z dnia 23 marca 2022 roku (odebranym przez skarżącego w dniu 5 kwietnia 2022 roku) na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 5 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (t.j. z 2020 roku, poz. 2176 ze zm.) – dalej jako "u.d.i.p." powiadomił skarżącego o terminie załatwienia wniosku wyznaczonym na dzień 9 maja 2022 roku i wskazał, że powodem wyznaczenia nowego terminu jest "konieczność dokonania dogłębnej analizy, czy wnioskowane informacje stanowią informację publiczną, a jeżeli tak to czy mogą być udostępnione, czy też zachodzą przesłanki ograniczające dostęp do żądanych informacji publicznych np. ze względu na prywatność lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych".
W aktach sprawy ponadto znajduje się pismo z dnia 9 maja 2022 roku, w którym Wójt Gminy M., odpowiadając na wniosek skarżącego z dnia 3 marca 2022 roku poinformował, że odpowiedź w zakresie żądanej informacji została przekazana skarżącemu pismem znak: SA.1431.31.2021 z dnia 24 czerwca 2021 roku. W piśmie tym wskazano, że "niniejsza informacja zostanie przekazana w sposób i na adres wskazany we wniosku" (k. 6 a.a). W aktach nie znajduje się jednak żaden dokument, z którego wynikałoby, że pismo to zostało wysłane do skarżącego, akta sprawy – jak wynika z informacji na wewnętrznej stronie okładki – liczą 6 ponumerowanych stron.
Następnie pismem z dnia 12 maja 2022 roku skarżący złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy M. w zakresie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia 3 marca 2022 roku.
Skarżący wskazał, że wystąpił do Wójta Gminy M. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, z późn. zm.) o udostępnienie-informacji odnośnie przebiegu realizacji zadania opieki nad bezdomnymi zwierzętami przez gminę M. w okresie trwania umowy gminy M. w tym zakresie z Fundacją [...] oraz spraw z tym związanych także w okresie po rozwiązaniu umowy z wymienioną fundacją. Pismem z dnia 23 marca 2022 r. Wójt Gminy M. wyznaczył przedłużony termin udzielenia odpowiedzi na wniosek z błędnie podana datą wniosku jako z dnia" 9 maja 2022 r." - który to nowy termin wskazał na dzień 9 maja 2022 r.
Skarżący wskazał ponadto, że do dnia 12 maja 2022 r. nie otrzymał informacji, o którą zwrócił się do organu.
Skarżący podniósł także, iż nie było faktycznego uzasadnienia dla przedłużenia terminu na udzielenie informacji publicznej, ponieważ informacja dotyczy zadania ustawowego gminy, realizowanego za pieniądze publiczne, a więc jawne i publicznie dostępne są wszelkie dokumenty faktury dokumentujące środki wydatkowane na utrzymanie wyłapanych z terenu gminy M. zwierząt, protokoły wskazujące na ilość objętych taką opieką zwierząt, protokoły kontroli schroniska przez urzędników gminy, umowy z podmiotami świadczącymi opiekę nad zwierzętami z terenu gminu oraz wszelkie dokumenty wykazujące ciągłość faktycznego realizowania zadania zapewnienia zwierzętom z terenu gminy opieki, a w przypadku wypowiedzenia umowy podmiotowi sprawującemu opiekę, w szczególności zabezpieczenie przez gminę zwierząt pozostających na dzień wypowiedzenia umowy pod opieką podmiotu z którym rozmowę rozwiązano. zapewnienie ciągłości tej opieki, poprzez odebranie zwierząt spod opieki podmiotu, z którym umowę rozwiązano i przekazanie pod opiekę podmiotu z którym gmina zawarła kolejną umowę oraz zapewnianie środków finansowych na wyżywienie i, opiekę nad zwierzętami do daty protokolarnego przekazania zwierząt pomiędzy podmiotem któremu wypowiedziano umowę, a podmiotem z którym nową umowę zawarto.
Skarżący zaznaczył również, że analogicznie jawne i publicznie dostępne są wszelkie dokumenty skutkujące zaniechaniem lub odmową finansowania wyżywienia i opieki nad zwierzętami. Jawne są także dane osób zawarte w tych dokumentach, gdyż zarówno przedstawiciele Urzędu Gminy M., jak też przedstawiciele Fundacji "[...]", a także pracownicy K. występowali nie jako osoby prywatne w wymienionych kwestiach, ale oficjalnie działając z ramienia czy to Urzędu Gminy, czy Fundacji "[...]", czy też działali oficjalnie z ramienia K. w obszarze objętym zadaniem ustawowym, realizowanym za pieniądze publiczne przez gminę, a oficjalne działania pracowników K. wykonywane z ramienia tej organizacji i z powołaniem się na działanie w ramach tej organizacji w sposób istotny zaważyły na wykonywaniu ustawowego zadania opieki nad zwierzętami przez Gminę M..
Ponadto dodał, że informacja, o którą się zwraca nie wymaga przetwarzania (robienia zestawień, obliczeń itp.), lecz dotyczy podania informacji zawartych w dokumentach, to jest dat, ilości i kwot, a także prostej informacji czy Gmina M. wypłaciła czy też nie wypłaciła we wskazanych przypadkach środków na utrzymanie zwierząt, a jeśli nie wypłaciła środków na utrzymanie zwierząt - to na jakiej podstawie oraz czy Gmina M. po rozwiązaniu umowy z Fundacją "[...]" wystąpiła, czy też nie wystąpiła o zwrot przez Fundację wcześniej powierzonych jej przez Gminę zwierząt.
W skardze zaznaczono, że podobnie jako mające istotny wpływ na realizacje przez Gminę M. zadania ustawowego zapewnienia zwierzętom opieki - podlegają informacji publicznej dokumenty, które Gmina M. udostępniła K. na podstawie których pracownicy K. dokonywali "rozpoznania" zwierząt. Owo "rozpoznanie" w przypadku gdy miało uzasadnić zaprzestanie przekazywania przez Gminę M. środków Fundacji "[...]" na utrzymanie powierzonych fundacji przez Gminę M. zwierząt, Wójt Gminy M. uznał za wiarygodne, natomiast gdy "rozpoznanie" psów przez K. na podstawie dokumentów dostarczonych przez gminę miało skutkować obowiązkiem pokrycia przez Gminę M. kosztów utrzymania psów Gminie N. oraz Gminie Z. po rozpoznaniu tych zwierząt przez pracowników K. w ośrodkach w W. i Ośrodku w Z. jako wyłapanych z terenu Gminy M., wówczas Wójt Gminy M. uznał to "rozpoznanie" za niewiarygodne. Dotarcie do ewentualnych różnic w dokumentach skutkujących tak diametralnie rożną oceną wiarygodności dokonanej na ich podstawie identyfikacji zwierząt przez pracowników K., co przełożyło się na odmowę Wójta Gminy K. przekazania środków na utrzymanie zwierząt zarówno Fundacji "[...]", jak i Gminie G. i Gminie N. - jest całkowicie zasadne dla pełnej wiedzy społecznej o standardach realizacji zadania opieki nad zwierzętami przez Gminę M..
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy M. wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej i przedwczesnej, względnie o jej oddalenie jako nieuzasadnionej.
W uzasadnieniu Wójt wskazał, że Organ w piśmie z dnia 23 marca 2022 r. znak SA.1431.25.2022, poinformował Wnioskodawcę iż przedłuża termin odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej do dnia 9 maja 2022 r. w oparciu o dyspozycję art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U 2022 poz.902 z pożn. Zm.) wedle którego jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Podniesiono przy tym, że organ rozpoznając wniosek strony, musi przeanalizować czy wnioskowane informacje mogą być udzielone, czy też zachodzą przesłanki ograniczające dostęp do żądanych informacji publicznych, np. ze względu na prywatność lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych, bądź czy w odpowiedzi na wnioskowaną informację mogą znajdować się dane osobowe osób prywatnych, wówczas takie informacje podlegają ograniczeniu. W związku z powyższym – jak wskazano w odpowiedzi na skargę – Wójt wysłał wnioskodawcy odpowiedź na wniosek o informację publiczną pismem z dnia 9 maja 2022 r.
Odnosząc się do zarzutu "iż brak było faktycznego uzasadnienia dla przedłużenia terminu na udzielenie informacji publiczne" wskazano, że wystąpiły przesłanki uzasadniające przedłużenie terminu odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej, które wskazany zostały w piśmie znak: SA.1431.25.2022 z dnia 23 marca 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje.
Zgodnie z art. 119 pkt 4) w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej jako: "p.p.s.a.") sprawa niniejsza ze skargi na bezczynność została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8) p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a). W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd kontroluje jedynie, czy w sprawie zaistniał stan bezczynności, tzn. czy organ podjął określone czynności i załatwił sprawę na danym etapie postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
- 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
- 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
- 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wedle § 1b art. 149 p.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).
Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 p.p.s.a.
Skarga w przedmiotowej sprawie okazała się zasadna.
Skarżący domagał się udostępnienia wnioskowanej informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania u.d.i.p. oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.
Dla rozstrzygnięcia sprawy ze skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej niezbędne jest uprzednie przesądzenie, że żądana informacja stanowi informację publiczną i że adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia takiej informacji. Jakkolwiek kwestie te nie były w zasadzie sporne w sprawie, to należy wskazać, że stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. tylko informacja publiczna w rozumieniu u.d.i.p. podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie. Natomiast informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).
Stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.
Z treści art. 4 ust. 1-5 tej ustawy, a zwłaszcza z użytego w jego konstrukcji sformułowania "w szczególności" wynika, że dokonane przez ustawodawcę wyliczenie podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej nie ma charakteru wyczerpującego. W powyższej regulacji elementem decydującym o tym, że określony podmiot ma obowiązek udostępnienia informacji publicznej jest to, czy wykonuje on zadania publiczne. Wskazane przepisy nie wykluczają przy tym istnienia innych podmiotów nienależących do żadnej z kategorii tam wymienionych, które z uwagi na to, że wykonują określone zadania publiczne, pozostają zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej, o ile ją posiadają. Struktura organizacyjna i własnościowa takich podmiotów nie ma decydującego znaczenia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt I OSK 45/14)
Na gruncie przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, iż Wójt Gminy M. jako organ jednostki samorządu terytorialnego w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1) u.d.i.p. mieści się w zakresie podmiotowym stosowania tej ustawy, w związku z czym zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Skarżący we wniosku z dnia zwrócił się do Wójta Gminy M. z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie "przebiegu realizacji zadania opieki nad bezdomnymi zwierzętami", a więc związanych z realizacją przez Gminę zadań nałożonych ustawą o ochronie zwierząt.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt (t.j. Dz. U. z 2022 roku, poz. 572) zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin.
Wypełniając ten obowiązek, zgodnie z art. 11a ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt, rada gminy określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt, który obejmuje w szczególności:
- 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt;
- 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie;
- 3) odławianie bezdomnych zwierząt;
- 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt;
- 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt;
- 6) usypianie ślepych miotów;
- 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich;
- 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt (art. 11a ust. 2 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 11a ust. 4 i 5 zdanie drugie tej samej ustawy, realizacja zadań, o których mowa w ust. 2 pkt 3-6, może zostać powierzona podmiotowi prowadzącemu schronisko dla zwierząt. Koszty realizacji tego programu ponosi gmina.
Natomiast stosownie do zapisów art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu. Przepis art. 6 u.d.i.p. wymienia zaś kategorie informacji publicznej, które na mocy prawa podlegają udostępnieniu. Wyliczenie to ma jedynie charakter przykładowy co prowadzi do wniosku, że - co do zasady - wszystko co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., stanowi informację publiczną.
Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, wśród których znalazła się m.in. informacja o trybie działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit.b) u.d.i.p.).
W świetle powyższych regulacji, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej. Definiuje się ją jako każdą wiadomość dotyczącą sfery faktów, wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Podkreśla się, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile odnosi się do faktów i danych (por. uchwała NSA z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 8/13).
Zatem nie może być wątpliwości, że sposób realizacji wyżej wymienionych zadań, jako finansowanych ze środków publicznych, jest objęty zakresem informacji publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 3), art. 6 ust. 1 pkt 5) lit. c) u.d.i.p.). Gmina jest zatem jednym (choć nie jedynym) z podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej dotyczących realizacji zadań wynikających z ustawy o ochronie zwierząt, w szczególności informacji dotyczących funkcjonowania schroniska dla zwierząt w takim zakresie, w jakim realizacja zadań opisanych w art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt została temu schronisku powierzona (por. uzasadnienie do wyroku WSA w Krakowie z dnia 9 lutego 2021 roku, sygn. II SAB/Kr 193/20)
Z powyższego wynika, że wnioskowana przez skarżącego informacja, stanowi informację publiczną. Dla uznania za informację publiczną nie ma przy tym znaczenia fakt, że gmina swoje zadania wykonuje za pośrednictwem podmiotu trzeciego, na gruncie niniejszej sprawy, za pomocą "Fundacji [...]".
Rozpoznając wniosek o udostępnienie informacji publicznej, stosownie do art. 13 ust. 1 i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. organ jest obowiązany do rozpoznania tego wniosku i podjęcia we właściwym terminie, stosownej, przewidzianej ustawą czynności, względnie do odmowy jej udostępnienia lub umorzenia postępowania.
Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Zgodnie z art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, co do zasady nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w powyższym terminie określonym, podmiot obowiązany do jej udostępnienia, powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
W przedmiotowej sprawie Wójt powiadomił w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Wskazał przy tym, że powodem opóźnienia jest konieczność zweryfikowania czy wnioskowane informacje mogą być udzielone, czy też zachodzą przesłanki ograniczające dostęp do żądanych informacji publicznych, np. ze względu na prywatność lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych, bądź czy w odpowiedzi na wnioskowana informację mogą znajdować się dane osobowe osób prywatnych, wówczas takie informacje podlegają ograniczeniu.
Skarżący zarzuca, że nie było faktycznego uzasadnienia dla przedłużenia terminu na udzielenie informacji publicznej, ponieważ informacja dotyczy zadania ustawowego gminy, realizowanego za pieniądze publiczne. Zatem jawne i publicznie dostępne są wszelkie dokumenty, faktury dokumentujące środki wydatkowane na utrzymanie wyłapanych z terenu gminy M. zwierząt, podobnie jak protokoły wskazujące na ilość objętych taką opieką zwierząt, protokoły kontroli schroniska przez urzędników gminy, umowy z podmiotami świadczącymi opiekę nad zwierzętami z terenu gminu oraz wszelkie dokumenty wykazujące ciągłość faktycznego realizowania zadania zapewnienia zwierzętom z terenu gminy opieki.
W ocenie Sądu stanowisko skarżącego nie jest uzasadnione. Ustawodawca nie wskazuje, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne w świetle postanowień art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Nie oznacza to oczywiście, że podmiot udostępniający informację publiczną może w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej (por. uzasadnienia do wyroków NSA: z dnia 14 grudnia 2017 roku, sygn. I OSK 1250/17, z dnia 24 listopada 2021 roku, sygn. III OSK 4230/21).
W tej sprawie Wójt wskazał na bezpośrednie powody, które dotyczą udostępnienia tej konkretnej informacji publicznej. Sam fakt, że informacja dotyczy zadania ustawowego gminy, realizowanego za pieniądze publiczne i "publicznie dostępne są wszelkie dokumenty faktury dokumentujące środki wydatkowane na utrzymanie wyłapanych z terenu gminy M. zwierząt" nie oznacza jeszcze, że Wójt nie jest obowiązany do zweryfikowania, czy wszystkie dane znajdujące się w tych dokumentach powinny podlegać udostępnieniu. Trzeba zaznaczyć, że zgodnie z art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych i istnienie ewentualnych ograniczeń w udostępnieniu informacji spoczywa na podmiocie udostępniającym. O tym które informacje mogą być udostępnione, a które nie mogą być udostępnione, powinien, w odniesieniu do okoliczności danej sprawy zadecydować, podmiot obowiązany do udostępnienia informacji.
O ile powołane przez Wójta powody dotyczyły udostępnienia konkretnej wnioskowanej informacji publicznej, co mogło uzasadniać wyznaczenie terminu w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., to jednak złożony przez skarżącego wniosek nie został załatwiony, ani w podstawowym terminie 14, ani też w określonym terminie nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, który to termin upływał w dniu 9 maja 2022 roku.
Znajdujące się natomiast w aktach sprawy pismo z dnia 9 maja 2022 roku (k. 6 a.a.) nie zostało przy tym doręczone skarżącemu. W aktach brak jest bowiem jakiegokolwiek dokumentu, z którego wynikałoby, że pismo to zostało wysłane do skarżącego. Numeracja kart akt administracyjnych organu obejmuje również zwrotne potwierdzenia odbioru, a ponadto jak wynika z zapisu na drugiej stronie okładki akt, kompletne akta sprawy liczą 6 stron, co oznacza, że w kompletnych aktach nie ma potwierdzenia wysłania pisma, a zatem należy przyjąć, że w istocie pismo to nie zostało wysłane do skarżącego.
Niezależnie jednak, od niewysłania tego pisma do skarżącego, trzeba zwrócić uwagę, że pismo Wójta z dnia 9 maja 2022 roku, nawet gdyby zostało wysłane, to i tak nie stanowiłoby o załatwieniu wniosku. Rozpoznanie wniosku o udzielenie informacji publicznej, zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w u.d.i.p., następuje albo w formie czynności materialno-technicznej (w przypadku udzielenia informacji publicznej oraz w przypadku zawiadomienia o niedopuszczalności zastosowania trybu wnioskowego udostępnienia informacji publicznej), albo w formie decyzji (w przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej). Wniosek może być rozpoznany w ten jeszcze sposób, że organ kieruje do skarżącego pismo, z którego wynika, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej, co na gruncie niniejszej sprawy nie występuje. Nie jest natomiast dopuszczalne załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej w ten sposób, że podmiot obowiązany do jej udzielenia, kieruje do wnioskodawcy pismo, że informacja została już udzielona.
Bezczynność na gruncie dostępu do informacji publicznej ma miejsce wówczas, kiedy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej i jest skierowany do adresata zobowiązanego do jej udzielenia. Nieudzielenie informacji publicznej i niepowiadomienie, w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. o przyczynach opóźnień i terminie w jakim informacja zostanie udostępniona oznacza bezczynność podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 14 października 2021 roku, sygn. III OSK 3448/21).
Powyższe prowadzi do wniosku, że Wójt zarówno w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania pozostaje w bezczynności. Nie udzielił bowiem wnioskowanej informacji, ani też nie odmówił w drodze decyzji jej wydania w terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 jak i art. 13 ust. 3 u.d.i.p.
W związku z tym Sąd zobowiązał Wójta do wydania w terminie 14 dni aktu lub dokonania czynności w przedmiocie złożonego wniosku skarżącego.
Ponadto w ocenie Sądu, bezczynność, której dopuścił się organ miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dla uznania naruszenia prawa jako rażącego konieczne jest ustalenie, że bezczynność posiada pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy. Oznacza to, że orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się usprawiedliwić w żaden sposób. Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w ustawie przepisów o terminach załatwienia sprawy, jednak naruszenie to musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12).
Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Organ nie podjął żadnej czynności, która miała na celu załatwienie wniosku, poza wyznaczeniem nowego terminu załatwienia sprawy, którego zresztą i tak nie dotrzymał, oraz wytworzenia pisma z dnia 9 maja 2022 roku, z którego wynika, że wnioskowana informacja została udzielona skarżącemu ponad 6 miesięcy przed złożeniem wniosku. Jednakże nawet i to pismo nie zostało doręczone skarżącemu. W odpowiedzi na skargę, organ wskazał, że prowadził czynności mające na celu ustalenie czy nie zachodzą przesłanki ograniczające dostęp do żądanych informacji publicznych ze względu na prywatność lub ochronę informacji niejawnych. Z akt sprawy jednak nie wynika, aby organ podjął jakiekolwiek czynności, w szczególności akta nie zawierają analiz, które miał w wyznaczonym terminie przeprowadzić organ. Wszystkie powyższe okoliczności oraz fakt, że do dnia wydania wyroku wniosek skarżącego nie został załatwiony uzasadnia stwierdzenie, że bezczynność organu w udzieleniu informacji publicznej była rażąca.
Z wymienionych przyczyn, na zasadzie art. 149 § 1 pkt 3) oraz § 1a p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
O kosztach orzeczono jak w punkcie III wyroku, na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 100 zł składa się uiszczony wpis od skargi.