Uzasadnienie
Dnia 31 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem o sygn. akt II SAB/Kr 34/07 odrzucił sprzeciw wniesiony przez P.B.
Dnia 4 maja 2011 r. zażalenie na to postanowienie wniósł skarżący. Ponieważ zażalenie to nie zostało podpisane, a jedynie znajduje się na nim facsimile podpisu ([...]), zarządzeniem z dnia [...] maja 2011 r. skarżący został wezwany do podpisania własnoręcznym podpisem wniesionego zażalenia w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. Wezwanie to odebrał P.B. w dniu 13 czerwca 2011 r.
Do dnia 7 lipca 2011 r. zażalenie nie zostało podpisane przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. oraz art. 198 P.p.s.a. i art. 193 P.p.s.a., każde zażalenie musi zawierać podpis strony albo podpis przedstawiciela ustawowego strony lub jej pełnomocnika.
Mając na uwadze powyższy brak formalny skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał składającego zażalenie do podpisania zażalenia pod rygorem jego odrzucenia. Wezwanie to nie zostało wykonane przez skarżącego i tym samym nie został przez P.B. uzupełniony brak formalny w postaci podpisania zażalenia.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stosowanym odpowiednio do zażaleń na podstawie art. 176 i 178 P.p.s.a. oraz art. 194 § 3 i art. 197 § 2 P.p.s.a., sąd administracyjny odrzuca zażalenie, jeżeli nie uzupełniono jego braków formalnych w wyznaczonym terminie, a takim brakiem jest w tej sprawie nie podpisanie zażalenia.
Należy również wyjaśnić, że podnoszony przez skarżącego art. 65 § 3 P.p.s.a. dotyczy tylko doręczania pism przez sąd administracyjny innym podmiotom, a nie – jak wskazuje na to skarżący – zawiera upoważnienie dla stron do dostarczania pism w drodze elektronicznej sądowi. Stąd powołany artykuł nie może stanowić skutecznej podstawy do powoływania się przez skarżącego jako uprawniający do doręczania w drodze elektronicznej zażalenia wraz z podpisem. Właśnie wprowadzenie takiej regulacji na zasadzie wyjątku wskazuje, że ustawodawca wiedział o pismach wnoszonych w drodze elektronicznej i skutkach jakie niesie zaopatrzenie ich w podpis elektroniczny. Wiedząc jednak, że takie możliwości istnieją, zdecydowano się tylko na "jednostronną" możliwość skorzystania z tej drogi, tzn. sąd może do innych podmiotów zwracać się w drodze elektronicznej, a nie na odwrót.
Skarżący błędnie dokonuje interpretacji przepisów, pomijając znaczenie lex specialis do lex generalis. Argumentacja skarżącego jest wewnętrznie niespójna. Z jednej strony skarżący podnosi, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie muszą zawierać żadnej wyraźnej podstawy prawnej, żeby dopuścić skutecznie wnoszenie pism zaopatrzonych bezpiecznym podpisem elektronicznym, a z drugiej strony powołuje się na wyraźne przepisy czy to w Kodeksie postępowania administracyjnego czy też w innych ustawach (np. w Kodeksie cywilnym), które to akty normatywne wprost dopuściły taki sposób skutecznego czy to wnoszenia pism czy składania oświadczeń woli. Gdyby ustawa o podpisie elektronicznym miała zastosowanie wprost do wszystkich aktów prawnych regulujących wnoszenie pism, zażaleń, itp. to wówczas niepotrzebnym byłyby zmiany w innych ustawach wprost wprowadzające taką możliwość.
Jedną z podstawowych zasad polskiego systemu prawnego jest zasada zakazu podwójnej (kolejnej) regulacji tego samego, co już zostało uregulowane. Tym samym niepotrzebne byłyby zmiany chociażby w K.p.a.
Dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Takie stanowisko zajmuje orzecznictwo sądów administracyjnych (np. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 lipca 2008 r., sygn. akt I OPP 25/08, opub. w ONSAiWSA 2009 r., nr 2, poz. 20; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w postanowieniu z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt III SA/Po 368/08, opub. w LEX nr 504593; Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1144/05, opub. w LEX nr 291823; Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I OZ 673/08, opub. w LEX nr 460225; czy też wydane w tej sprawie postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 314/10).
Wielokrotnie Sąd w tym składzie takie stanowisko zajmował, ale wobec braku podpisania środków zaskarżenia przez skarżącego, sam skarżący rezygnuje z oceny prawidłowości tego stanowiska przez Sąd II instancji.
Wobec nie umieszczenia na zażaleniu z dnia 4 maja 2011 r. własnoręcznego podpisu skarżącego, a w istocie nie umieszczeniu żadnego podpisu, pismo to należało uznać za obarczone brakiem formalnym.
W ocenie Sądu ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiera odrębne – od ustawy o podpisie elektronicznych i ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne - zasady opatrywania podpisami dokumentów kierowanych do sądów administracyjnych. Zażalenia (skargi) dla swojej skuteczności musza być podpisanie własnoręcznie (ręcznie).
W związku z powyższym należało, stosownie do treści art. 198, art. 197 § 2, art. 194 § 3 P.p.s.a. oraz art. 178 P.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., orzec jak w sentencji i zażalenie odrzucić.