Uzasadnienie
Pismem z dnia 18 lutego 2008 r. J. J.wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., podnosząc, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uchyla się od wydania decyzji dotyczącej usytuowania blaszanego garażu na terenie nieruchomości przy ul. A. [...] w odległości około 40 cm od ściany budynku strony przy ul. A.[...]. Skarżąca podniosła, iż usytuowanie przedmiotowego obiektu jest niezgodne z warunkami technicznymi określonymi w przepisach prawa i wpływa negatywnie na znajdujący się w granicy działek budynek strony, którego ściana została zalana, w następstwie czego powstał grzyb i pleśń, zagrażające zdrowiu. Wyjaśniła, iż w piśmie z dnia 11 grudnia 2007 r. skierowanym do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. wniosła zażalenie na bezczynność organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji, jednak pomimo upływu wyznaczonego przez WINB terminu do dnia 15 lutego 2008 r. na załatwienie sprawy, organ I instancji nie wydał rozstrzygnięcia.
Strona wniosła o zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. do doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, wydania decyzji o usunięciu garażu oraz wynagrodzenia szkód związanych z dotychczasowym niszczeniem jej własności.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyjaśnił, iż postanowieniem z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyznaczył mu dodatkowy termin załatwienia sprawy dotyczącej garażu blaszanego przeznaczonego do użytkowania w trakcie budowy, poprzez wydanie aktu administracyjnego do dnia 15 lutego 2008 r. Wywiązując się z powyższego w dniu [...] r. wydał decyzję umarzającą postępowanie w sprawie przedmiotowego obiektu, ponieważ organ ustalił, iż sporny obiekt służy do czasowego użytkowania w trakcie budowy, na jego posadowienie nie jest wymagane pozwolenie na budowę ani zgłoszenie właściwemu organowi, stąd postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji, a w wyniku jego rozpatrzenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. uchylił w całości decyzję z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Na rozprawie w dniu 20 marca 2009 r. skarżąca podtrzymała zarzuty skargi i oświadczyła, że garaż został usunięty, ale jej szkoda pozostała.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., zakres przedmiotowy skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4 ustawy, w myśl których skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia lub uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dotyczy to zatem sytuacji gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie administracji publicznej zachowań, o których stanowi art. 149 p.p.s.a. Stosownie bowiem do treści tego przepisu sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Wyjaśnić przy tym trzeba, że przy założeniu, iż skarga jest zasadna. Sąd w wyroku uwzględniającym skargę nie może określić, w jaki sposób powinna być rozpatrzona sprawa w postępowaniu administracyjnym, w której organ pozostaje w bezczynności, a więc nie może nakazywać organowi wydania decyzji, postanowienia lub podjęcia czynności określonej treści (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz pod red. Tadeusza Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 466).
Stosownie do treści art. 52 § 1 w/w ustawy, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich.
Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2), a także wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 i 4). W odniesieniu do skarg na bezczynność polegającą na niewydaniu w terminie decyzji skarżący obowiązany jest przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a, tzn. wnieść zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie.
Należy jednocześnie podkreślić, iż w odniesieniu do wszystkich kategorii skarg na bezczynność organów administracji publicznej nie znajdują zastosowania ograniczenia czasowe we wnoszeniu skargi, określone w art. 53 ustawy. Tak więc skargę na bezczynność można wnieść aż do czasu załatwienia przez właściwy organ sprawy przez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcia czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz pod red. Tadeusza Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 87-89).
Rozpatrując skargę na bezczynność Sąd ogranicza się więc do kontroli, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa i czy przed wniesieniem do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracji strona wyczerpała tryb, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a.
W niniejszej sprawie skarżąca wyczerpała tryb, o którym mowa w art. 37 §1 k.p.a., gdyż w piśmie z dnia 11 grudnia 2007 r. wniosła do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w odpowiedzi na które postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego "dodatkowy termin załatwienia sprawy poprzez wydanie aktu administracyjnego do dnia 15 lutego 2008 r."
Przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi, stwierdzić należy, iż przytoczone w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Wbrew stanowisku skarżącej Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Ł. nie można postawić skutecznie zarzutu, że pozostaje w bezczynności. Z akt sprawy wynika bowiem, iż w dniu [...] r., po ustaleniu, iż sporny budynek jest obiektem czasowym, posadowionym na czas realizacji budowy, dla którego nie jest wymagane pozwolenie na budowę ani zgłoszenie, wydał decyzję umarzającą postępowanie. Decyzję tę skarżąca odebrała w dniu 21 lutego 2008 r. (co wynika z treści odwołania od tej decyzji), zaś w dniu 19 lutego 2008 r. wniosła przedmiotową skargę.
Istotne jest jednak, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego do dnia 15 lutego 2008 r. wydał akt administracyjny w sprawie spornego budynku, oznacza to że nie pozostawał w bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi stosownie do uprawnień, jakie ma na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania, niewątpliwie zaś w dacie orzekania organ nie pozostawał w bezczynności.
Na marginesie wyjaśnić należy, iż przedmiotem kontroli Sądu nie była merytoryczna zasadność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., ani innych decyzji wydanych w toku dalszego postępowania administracyjnego. W tej sprawie Sąd oceniał jedynie czy organ, którego skarga dotyczy, rzeczywiście pozostaje w bezczynności. Nadto wbrew oczekiwaniom strony, Sąd nie jest uprawniony do rozstrzygania w przedmiocie szkód powstałych na nieruchomości strony.
Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o jej oddaleniu.