Uzasadnienie
W dniu [...] wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zatytułowane "Pozew". Z treści pisma wynika, że E. R. domaga się od Burmistrza Gminy S. wykupienia dwóch działek, określonych na mapie geodezyjnej Gminy S. w obrębie [...] jako nr [...] o pow. 9879 m2 oraz [...] o powierzchni 11168 m2 (KW nr [...]), wobec uniemożliwienia ich pierwotnego użytkowania poprzez rozdzielenie całej nieruchomości rolnej bez możliwości dojazdu, w związku z przymusowym wywłaszczeniem części tej nieruchomości pod budowę autostrady A-2. Wniosła też o obciążenie kosztami postępowania strony przeciwnej.
Zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2012 r. wskazane wyżej pismo zostało przekazane Burmistrzowi Miasta Gminy S. celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przekazania jej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi – zgodnie z art. 54 § 1-3 p.p.s.a..
W piśmie z dnia 2 maja 2012 r. przekazującym do Sądu skargę E. R. wraz z załącznikami, Burmistrz Miasta Gminy S. poinformował, że przedmiotowa sprawa nie ma charakteru administracyjnej, a roszczenie autorki "Pozwu" ma charakter cywilnoprawny i wobec tego właściwy w sprawie jest sąd powszechny. Wskazał dodatkowo, że od daty wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S., tj. od dnia [...], który zmienił sposób korzystania z nieruchomości E. R., upłynęło 5 lat i ewentualne roszczenie przysługujące właścicielowi/użytkownikowi wieczystemu w oparciu o przepis art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uległy przedawnieniu.
Zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2012 r. E. R. została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez nadesłanie dowodu, że przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, wystąpiła do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność Burmistrza Miasta Gminy S. w trybie art. 37 § 1 K.p.a..
W odpowiedzi na wezwanie strona wskazała, że przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego nie występowała do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność Burmistrza Miasta Gminy S. ze względu na to, że jego odpowiedzi na pisma pozbawione są wskazówek co do możliwości odwoławczych, a nadto odpowiedzi wskazywały na niewłaściwość tego organu w rozstrzygnięciu wniosku o wywłaszczenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. nr 270 z 2012r.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Wobec tego, że przedmiotem zaskarżenia przez stronę nie był akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, lecz "Pozew o wykup nieruchomości", czyli de facto brak działania strony przeciwnej, pismo strony zostało zakwalifikowane jako skarga na bezczynność Burmistrza Gminy Miasta S..
W tym miejscu wskazać należy, że w zakresie bezczynności organu, rozumianej jako niezałatwienie sprawy administracyjnej (mieszczącej się katalogu spraw, wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.) w terminie określonym w przepisach prawa, skarżąca nie przedstawiła dowodu na wyczerpanie trybu z art. 37 § 1 K.p.a., tj. dowodu potwierdzającego złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia. Zgodnie natomiast z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2).
Na marginesie wypada też wskazać, że skarga jest ponadto niedopuszczalna z przyczyn przedmiotowych. Jak wynika z akt sprawy strona domaga się od organu wykupienia części nieruchomości w oparciu o art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.). Podkreślenia wymaga, iż żądanie nabycia części nieruchomości, w warunkach określonych wspomnianą ustawą nie jest podstawą administracyjnego postępowania wywłaszczeniowego i nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej. Roszczenie o wykup nieruchomości w trybie tego przepisu ma bowiem charakter cywilnoprawny, dlatego też może być dochodzone tylko i wyłącznie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 477/08, publ. LEX nr 563050, postanowienie NSA z dnia 28 października 2005 r., sygn. akt I OW 215/05, publ.
LEX nr 201437; wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 450/07 publ. LEX nr 346989; wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 czerwca 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 137/07 publ. LEX nr 351339). Wobec powyższego sprawa niniejsza nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W związku z tym, że roszczenie strony ma charakter cywilny, a sprawa nie jest sprawą administracyjną, to w konsekwencji stronie nie przysługuje również skarga na bezczynność organu w tym przedmiocie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010r., sygn. akt II OSK 2019/10, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 743368, z dnia 15 maja 2009r., sygn. akt I OZ 520/09, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 520/09;).
Skarga na bezczynność Burmistrza Gminy Miasta S., jako niedopuszczalna, podlega zatem odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 3, o czym Sąd orzekł w postanowieniu.
n.k.