Uzasadnienie
W dniu 5 lutego 2019r. Stowarzyszenie " [...]" złożyło drogą elektroniczną do Urzędu Gminy B. P. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej 1) podmiotów (imię, nazwisko lub nazwa, adres) z którymi gmina miała obowiązujące w 2018 r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń wyłapywania/odławiania bezdomnych zwierząt, 2) z kim (imię, nazwisko lub nazwa, adres) gmina miała obowiązujące w 2018 r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń zapewniania opieki bezdomnym zwierzętom, 3) ilu bezdomnym psom/kotom zapewniono opiekę na koszt gminy w 2018 r. (nie licząc zwierząt, którymi zajęto się w latach poprzednich), 4) jaki był w 2018 r. koszt realizacji całego zadania przewidzianego ustawą o ochronie zwierząt wyłapywanie/odławianie, opieka, usługi weterynaryjne, dokarmianie, inne. Ponadto Stowarzyszenie zwróciło się o udostępnienie treści i postaci umowy (umów) o zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom w 2018 r. (pkt.5).
W piśmie z dnia 6 lutego 2019r., również przekazanym drogą elektroniczną, udzielono informacji, że żadne zgłoszone bezpańskie zwierzę potrzebujące pomocy nie zostało bez niej pozostawione, przesłano również umowę na odławianie bezdomnych psów z terenu Gminy za 2018r.
Podano ponadto, że koszty realizacji zadania są co roku większe, w skromnych budżetach gminy, a to m.in. z tego powodu, że nie otrzymuje ona żadnej pomocy od stowarzyszeń, fundacji, itp. organizacji, które nie prowadzą schronisk, przytulisk, do czego zobowiązuje ustawa o ochronie zwierząt. Udzielający informacji zaznaczył, że w ubiegłym roku co najmniej 8 - krotnie, w tym roku zaś już trzykrotnie udzielał odpowiedzi na podobne lub takie same pytania o los bezdomnych zwierząt różnym organizacjom.
W piśmie z 15 maja 2019r. i kolejnym z 26 czerwca 2019r. Stowarzyszenie zwróciło się do Gminy o udzielenie informacji w pkt. 3 i 4 zapytania z 5 lutego 2019r. Wskazano również, że pkt. 5 wniosku aplikował o udostępnienie treści i postaci umowy o zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom tj. ze schroniskiem.
Wobec braku odpowiedzi Stowarzyszenie w dniu 3 lutego 2020r. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z pkt. 3 i 4 wniosku z dnia 5 lutego 2019r., domagając się zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku, stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznania sumy pieniężnej oraz zasądzenia kosztów postępowania. W ocenie Stowarzyszenia brak udzielenia informacji stanowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. (Dz. U. 2016, poz. 1764). W uzasadnieniu podało, że od kilku lat uczestniczy w projekcie polegającym na badaniu problemu bezdomności zwierząt w jego wymiarze publicznym. W jego ramach jest prowadzony monitoring działalności schronisk dla bezdomnych zwierząt oraz polityki gmin i urzędów.
Uzyskane w ten sposób informacje udostępniane są następnie szerokiej publiczności. Pozwalają również tworzyć raporty i statystyki opisujące problem bezdomności zwierząt w Polsce w jego wymiarze publicznym. Im więcej Gmin udziela takich informacji, tym bardziej opracowanie te są rzetelniejsze i lepiej uzasadnione. Zdaniem skarżącego ignorowanie przez Wójta wniosku powoduje realną szkodę dla wiarygodności projektu i ogromu pracy w badanie tego złożonego problemu. Stowarzyszenie wskazało, że do dnia złożenia skargi podmiot zobowiązany nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej w pkt. 3 i 4 wniosku z 5 lutego 2019r., ani też nie wydał w tym przedmiocie decyzji odmownej. Skarżący podkreślił, że wykorzystał Elektroniczną Platformę Usług Administracji publicznej i wniosek złożył na skrytkę przypisaną Urzędowi Gminy B. P..
Po otrzymaniu skargi Wójt pismem z dnia 10 lutego 2020r.podał z kim Gmina miała podpisaną w 2018r. umowę na wyłapywanie/ odławianie bezdomnych zwierząt oraz umowę na zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom, wskazał, że w 2018r. zapewniono opiekę 73 bezpańskim psom z terenu Gminy B. P., na jej koszt, nie zaistniała natomiast potrzeba zapewnienia opieki bezdomnym kotom. Podano ponadto, że koszt realizacji opieki nad bezdomnymi zwierzętami w 2019r. wyniósł [...] zł. W załączeniu przesłano także umowę o zapewnieniu opieki bezdomnym zwierzętom w 2018r.
Odpowiadając natomiast na skargę Wójt [...] przyznał, że przedmiotowy wniosek wpłynął 5 lutego 2019r. Odpowiedzi udzielono 6 lutego 2019r. i 10 lutego 2020r. Przekazanie informacje zawierają odpowiedź na wszystkie pytania skarżącego, przy czym należy mieć na uwadze, że część pytań dotyczy materii, na które odpowiedź wprost znajdowała się w uchwałach Rady Gmina B. P. o walorze aktów prawa miejscowego. Zdaniem Wójta, wobec udzielenia informacji, postępowanie w sprawie, jako bezprzedmiotowe, powinno zostać umorzone, ewentualnie skarga powinna zostać oddalona, lub oddalony wniosek o nałożenie grzywny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zarówno w orzecznictwie jak i piśmiennictwie przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1764) o bezczynności można mówić wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji w określonym w jej art. 13 ust.1 terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje dodatkowego terminu, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, jej udostępnienia i przyczynach nie zachowania terminu czternastodniowego, nie informuje, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej lub, iż nie jest w jej posiadaniu (art. 4 ust.
- 3) bądź, że obowiązuje inny tryb udostępniania informacji (art. 1 ust.
- 2) ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji lub umarzającej postępowanie (art. 16). Przy czym udostępnienie informacji publicznej musi nastąpić w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1). Dla oceny, czy w sprawie ma, bądź miała miejsce bezczynność istotne jest więc, obok wykazania uchybienia wskazanego terminu, również ustalenie, czy podmiot do którego skierowano wniosek jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej oraz, czy żądanie zawarte we wniosku dotyczy informacji publicznej.
Jedynie bowiem publiczny charakter żądanej informacji uzasadnia przekonanie, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności (wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2007 r. I OSK 50/06 i wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2010 r. I OSK 385/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stosownie do art. 4 ust. 1 wspomnianej ustawy zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej (pkt. 1), organy samorządów gospodarczych i zawodowych (pkt. 2), podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa (pkt. 3), podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (pkt. 4), podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (pkt. 5).
Zgodnie z art. 163 Konstytucji RP samorząd terytorialny wykonuje zadania publiczne niezastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy dla organów innych władz publicznych. Do takich podmiotów zalicza się także Wójt [...] jako samorządowy organ władzy publicznej.
Wątpliwości nie budzi także kwalifikacja wniosku skarżącego jako żądania udzielenia informacji publicznej. Artykuł 1 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Informacją publiczną jest zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. W przepisach ustawy nie zdefiniowano pojęcia "sprawy publicznej", niewątpliwie jednak sprawy publiczne są to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej. Określenie sprawy jako "publicznej" wskazuje, że jest to sprawa ogółu i koresponduje w znacznym stopniu z pojęciem dobra wspólnego (dobra ogółu). Takie rozumienie pojęcia "sprawa publiczna" związane właśnie z władzą publiczną i wspólnotą publicznoprawną oraz jej funkcjonowaniem trafnie akcentuje się w orzecznictwie (wyrok NSA z dnia 30 września 2009 r. I OSK 2093/14 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ustawy, który w pkt. 2 lit. c wymienia przedmiot działalności i kompetencje podmiotów o których mowa w art. 4 ust.
1. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 ustawy informacją taką jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje przy tym taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Wskazuje się zatem, że informacją publiczną są informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych, w tym gospodarowania mieniem publicznym, utrwalone na nośniku w formie pisemnej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej, eksponując powiązania informacji publicznej z dynamiczną działalnością państwa, jako organizatora życia społeczno-gospodarczego z jednoczesnym wskazaniem, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (NSA w wyroku z dnia 31 maja 2004 r., OSK 205/04 opuvbl. w CBOSA).
Zgodnie z art.11a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2017, poz. 1840) rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt (ust. 1). W myśl ust. 2 program, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt;
- 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt;
- 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt;
- 5) poszukiwanie właścicieli dla. bezdomnych zwierząt;
- 6) usypianie ślepych miotów;
- 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich;
- 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt.
Stosownie do ust. 3 program, o którym mowa w ust. 1, może obejmować plan znakowania zwierząt w gminie. Może obejmować też plan sterylizacji lub kastracji zwierząt w gminie, przy pełnym poszanowaniu praw właścicieli zwierząt lub innych osób, pod których opieką zwierzęta pozostają (ust. 3a art. 11a ustawy). Realizacja zadań, o których mowa w ust. 2 pkt 3-6, może zostać powierzona podmiotowi prowadzącemu schronisko dla zwierząt. Program, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. Koszty realizacji programu ponosi gmina (ust. 5 art. 11 a ustawy).
Treść programu stanowią zatem generalne zasady postępowania w określonych normatywnie sytuacjach, których realizacja stanowi zadania własne gminy. Obecnie nie budzi wątpliwości, że ustawą o dostępie do informacji publicznej objęte są również umowy cywilnoprawne, zawierane przez organy władzy publicznej oraz osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie wykonywanych przez nie zadań publicznych i gospodarowania majątkiem publicznym. Z tego względu informacją publiczną jest treść umów cywilnoprawnych dotyczących majątku publicznego (tak NSA w wyroku z dnia 11 września 2012 r., I OSK 916/12 opubl. w CBOSA). W szczególności zaś spraw publicznych i majątku publicznego dotyczą zawarte przez organ wykonawczy gminy umowy dotyczące wykonywania zadań finansowanych ze środków własnych.
Sposób dysponowania tym majątkiem jest niewątpliwie informacją publiczną, co wynika z przepisów art. 6 ust. 2 lit. f w związku z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z treści umów o zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom mogą bowiem wynikać nie tylko kwestie dotyczące dysponowania majątkiem publicznym, ale również zasady funkcjonowania danego urzędu, informacje o osobach sprawujących określone funkcje i ich kompetencje. Umowy te obrazują zasady funkcjonowania organu administracji publicznej i sposób gospodarowania środkami publicznymi, którymi dysponuje organ (tak NSA w wyroku z dnia 2 kwietnia 2014 r., I OSK 1741/13 opubl. w CBOSA). Nie ulega zatem wątpliwości, że informacje odnoszące się do sposobu opieki nad bezdomnymi zwierzętami i ich wyłapywania oraz danych o umowach zawieranych przez gminę w zakresie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom mają charakter informacji publicznej.
Bez wątpienia przekonanie co do publicznego charakteru żądanych informacji miał także Wójt, który najpierw 5 lutego 2019r. i następnie 10 lutego 2020r. częściowo udzielił żądanych informacji. Skoro jednak organ nie udzielił informacji w terminie wynikającym z art. 13 ust.1, nie podjął także żadnych z innych czynności, o których już wspomniano, pozostawał w bezczynności, co też trafnie wytknęło Stowarzyszenie.
Podkreślić należy, że wbrew przekonaniu Wójta udzielenie informacji nie oznacza bezprzedmiotowości postępowania zainicjowanego skargą, a w konsekwencji nie ma podstaw do jego umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przede wszystkim dlatego, że w odpowiedzi z 10 lutego 2010r. nadal nie udostępniono informacji o kosztach realizacji opieki na bezdomnymi zwierzętami w 2018r., o co wnoszono we wniosku z 5 lutego 2019r. Zamieszczona w odpowiedzi informacja dotyczyła natomiast 2019r., co przecież nie było jego przedmiotem. Stąd też należało zobowiązać organ do udostepnienia informacji zgodnie z pkt. 4 wniosku. Rzeczywiście natomiast w orzecznictwie przyjęto, że wspomniany przepis ma zastosowanie w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności.
Postępowanie sądowe ulega zatem w tej części umorzeniu jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez Sąd trybu przewidzianego w art. 149 powołanej ustawy, gdyż uwzględniając skargę na bezczynność (lub przewlekłość postępowania), nie mógłby zobowiązać organu do wydania w określonym terminie aktu lub wykonania czynności. Umorzenie postępowania w kwestii zobowiązania przez sąd administracyjny do wydania aktu lub czynności nie oznacza jednak, że bezprzedmiotowe staje się orzekanie w kwestii stwierdzenia dopuszczenia się przez organ bezczynności oraz oceny, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz w zakresie ewentualnego wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (wyroki NSA z dnia 12 maja 2016r. I OSK 3041/14 i podane tam orzecznictwo oraz z 12 stycznia 2017r. I OSK 500/16 opubl. w CBOSA). Bezczynność jest bowiem stanem sprawy, którego zaistnienie należy ocenić bez względu na to, czy organ podjął, czy też nie dalsze czynności w sprawie.
Skoro zasadność wniosku nie jest podważona, uzasadnione jest twierdzenie skarżącego o uchybieniu terminu do udostępnienia informacji o jakim mowa w art. 13 ust.1 ustawy zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak, niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 tej ustawy, co w konsekwencji czyni zasadnym zarzut bezczynności organu. Bez znaczenia dla oceny opóźnienia w jej udostępnieniu jest wspomniana w odpowiedzi na skargę okoliczność, że część pytań dotyczyła materii na które odpowiedź znajdowała się w uchwałach o walorze aktów miejscowych, opublikowanych w stosownym promulgatorze. co powodowało jej ogólną dostępność. Rzeczywiście w orzecznictwie nie budzi obecnie wątpliwości, że uchwała rady gminy - program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt jest aktem prawa miejscowego (tak NSA w wyroku z 17 kwietnia 2019r.
II OSK 1503/ 17 i podane tam orzecznictwo opubl. w CBOSA). Według sądu program przede wszystkim konkretyzuje sposoby działania gminy w celu należytego wypełnienia jej obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zwierząt. Zauważyć jednak trzeba, że skarżący nie domagał się podania zapisów uchwały, ale wnosił o konkretne dane dotyczące jej wykonania, takich zaś informacji, co jasne, uchwała nie zawierała.
Okoliczności sprawy pozwalają na stwierdzenie, że bezczynność Wójta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wprawdzie wspomniana ustawa o dostępie do informacji publicznej nie definiuje pojęcia "rażącego naruszenia prawa" przyjętego w art. 149 § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jednak w orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty w kontekście okoliczności sprawy, w której do naruszenia prawa doszło (wyroki NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12 i 17 grudnia 2014 r. I OSK 2075/14 opubl. w CBOSA). Oceniając, czy bezczynność zobowiązanego organu miała charakter rażący należy mieć również na uwadze, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest zagwarantowanie wnioskodawcy dostępu do informacji w określonym przez ustawę terminie.
Ustawodawca w tym względzie założył, że wnioskodawca będzie zainteresowany jak najszybszym rozpoznaniem jego wniosku, a regulacje ustalające krótsze terminy udostępnienia informacji publicznej, niż obowiązujące w postępowaniu administracyjnym, mają mieć przede wszystkim oddziaływanie dyscyplinujące na podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji.
Ponadto informacja publiczna udzielona w dużym odstępie czasu od wniesienia wniosku może już utracić dla wnioskodawcy znaczenie. Nie budzi wątpliwości sądu, że w analizowanej sprawie ewidentnie wykazano lekceważący stosunek do wniosku skarżącego, częściowo w ogóle się nim nie zajmując, nawet mimo kolejnych ponaglających pism z 15 maja 2019r. i 26 czerwca 2019r. Co więcej, nawet po 12 miesiącach od wpływu wniosku nadal nie udzielono wszystkich informacji. Wobec tak długiej zwłoki w udzieleniu informacji i braku w tym okresie jakiejkolwiek czynności, uznać należało za uzasadnione wymierzenie Wójtowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w kwocie [...]złotych. Ma ona charakter represyjny i dyscyplinujący, co powinno skłonić organ do zachowania wymagań określonych ustawą o dostępie do informacji publicznej.
Sąd uznał również za uzasadnione przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w kwocie [...]zł. W orzecznictwie przyjmuje się, że w przeciwieństwie do grzywny, która jak już wspomniano jest środkiem o charakterze represyjnym i prewencyjnym mającym zdyscyplinować organ, suma pieniężna pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną. W wyroku z dnia 11 maja 2018r. (I OSK 2230/17 opubl. w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że przyznanie stronie sumy pieniężnej pozostaje bez wpływu na przysługujące jej od organu odszkodowanie. Ma być ono natomiast swego rodzaju zadośćuczynieniem za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich strona doznała na skutek opieszałego i przewlekłego sposobu rozpoznawania jej sprawy przez organ. Zwrócił ponadto uwagę, że przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma uświadomić skarżącemu, że nie jest on bezbronny, że sąd administracyjny widzi wszystkie dolegliwości i niedostatki, jakich on doznaje na skutek przewlekłego prowadzenia jego sprawy i że obejmuje skarżącego swoją ochroną.
Nie ulega natomiast wątpliwości, że rozstrzyganie, który z tych środków, czy też oba z nich, ma zostać zastosowany i w jakiej wysokości zostało pozostawione orzecznictwu sądów administracyjnych. Podejmując rozstrzygnięcie w kwestii zastosowania każdego z tych środków, sąd administracyjny powinien mieć na względzie: a) stopień naruszenia prawa przez organ administracyjny (funkcja represyjna), b) efektywność jego zastosowania, a więc wyrządzenie organowi określonej dolegliwości finansowej w celu przymuszenia go do wydania aktu lub podjęcia czynności. W powolnym wyroku NSA wywiódł, że stwierdzając w wyroku, iż bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, sąd może odstąpić od przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, jeżeli strona wystąpiła z takim wnioskiem, tylko w wyjątkowo uzasadnionych przypadkach" (tak też NSA w wyroku z 11 lipca 2019 r., I OSK 360/18, 20 grudnia 2019r.
I OSK 539/19 i 6 lutego 2020r. I OSK 3961/18 opubl. w CBOSA). Oznacza to, że sąd administracyjny odstępując od przyznania skarżącemu sumy pieniężnej obowiązany jest wyjaśnić, jaki to wyjątkowo uzasadniony przypadek zaistniał, żeby uznać za uzasadnione odstąpienie od zastosowania tego środka dyscyplinującego. W rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę okres pozostawania organu w bezczynności, nie ma podstaw do zakwestionowania żądania skarżącego. Tym bardziej, co słusznie zauważył skarżący, w piśmie z dnia 6 lutego 2019r. sam organ stwierdził, że w 2019r. już trzykrotnie odpowiadał na takie same pytania, jak sformułowane we wniosku z 5 lutego 2019r.
Zatem musiał już posiadać informacje, których uzyskaniem był zainteresowany również skarżący w rozpoznawanej sprawie, a ich udostępnienie nie powinno nastręczać żadnych trudności. Sama wysokość sumy pieniężnej jest adekwatna do stopnia bezczynności organu.
Z tych powodów na podstawie art. art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019r. poz. 2325) należało umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego w pkt.
- 4. Na podstawie art. 149 § 1 pkt.1 ustawy zobowiązano organ do udzielenia odpowiedzi na wniosek w pkt.
- 4. O bezczynności która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt.3 i § 1a ustawy, natomiast o grzywnie i sumie pieniężnej na podstawie jej art. 149 § 2. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy zasądzając na rzecz skarżącego kwotę [...]zł, na którą składa się kwota uiszczonego wpisu od skargi.