Uzasadnienie
T. M. i F. M. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Burmistrza N. polegającą na niepodjęciu działań wynikających z pism stanowiących załączniki do niniejszej skargi oraz złożonej przez nich uprzednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargi na bezczynność Burmistrza N., oznaczonych numerami [...].
Z treści tych pism wynika, że skarżący domagali się od Burmistrza N. podjęcia czynności zmierzających do uregulowania sytuacji prawnej nieruchomości – działki gruntu oznaczonej nr [...], położonej w obrębie Ż., gmina N., powiat g. Skarżący wywodzą bowiem, że nabyli własność tej nieruchomości w drodze zasiedzenia, natomiast podejmowane przez Burmistrza N. działania dotyczące działki, w szczególności przeprowadzenie przetargu na dzierżawę, naruszają ich prawa. W związku z powyższym skarżący domagali się zaprzestania naruszania ich praw, przywrócenia im utraconego posiadania, jak również podjęcia czynności zmierzających do unieważnienia przetargu.
W związku z powyższym skarżący wnieśli o zobowiązanie Burmistrza N. do wykonania powyższych czynności oraz odwołania pełnomocnictwa udzielonego przez organ E. J. Nadto skarżący wnieśli o przesądzenie, czy udzielone przez nich ustnego pełnomocnictwa M. J. do prowadzenia ich spraw, w obecności osób trzecich było skuteczne oraz o wymierzenie organowi grzywny.
Jednocześnie skarżący wskazali, że mają świadomość tego, iż sprawy związane z zasiedzeniem należą do właściwości sądów powszechnych. Przedmiotem skargi jest natomiast bezczynność Burmistrza N. w załatwianiu spraw wyszczególnionych w ich pismach, na skutek czego podjęcie czynności urzędowych celem zalegalizowania zasiedzenia jest utrudnione.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz N. wniósł o jej odrzucenie wskazując, że argumentacja i zakres żądania skarżących jest tożsamy ze skargą która była przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. w sprawie II SAB/Sz 116/15. Organ podniósł, że skarga dotyczy postępowania, dla którego właściwym jest sąd powszechny.
Skarga T. M. i F. M. na bezczynność Burmistrza N. była już przedmiotem rozpoznania w tutejszym sądzie. Postanowieniem z dnia 16 października 2015 r. w sprawie II SA/Sz 116/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. skargę odrzucił, wskazując w uzasadnieniu, że sprawy dotyczące zasiedzenia nieruchomości nie należą do kognicji sadów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
Z kolei stosownie do art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Na podstawie art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Sprawa będąca przedmiotem postępowania nie mieści się w katalogu spraw należących do drogi sądowoadministracyjnej. Przedmiotem skargi jest bezczynność organu polegająca na niepodejmowaniu żądanych przez skarżących czynności, które mogłyby umożliwić i ułatwić dochodzenie praw związanych z zasiedzeniem nieruchomości. Wśród tych czynności skarżący wymieniają podjęcie przez organ działań celem skutecznego zaprzestania naruszania posiadania, wyciągnięcie konsekwencji dyscyplinarnych w stosunku do osób winnych zaistniałej sytuacji, podjęcie czynności zmierzających do przywrócenia stanu poprzedniego w odniesieniu do nieruchomości jak również podjęcie czynności zmierzających do unieważnienia przeprowadzonego przetargu dotyczącego nieruchomości, w stosunku do której skarżący wywodzą iż nabyli prawo własności w drodze zasiedzenia. W kolejnych wymienionych w skardze załącznikach pełnomocnik skarżących ponaglał Burmistrza N. żądając wszczęcia postępowania administracyjnego, mającego na celu "urzędowo/gminne zalegalizowanie nabytych przez nich z urzędu praw własnościowych do nieruchomości".
W ocenie skarżących organ zobowiązany był do podjęcia wskazanych przez nich działań, a nie podejmując ich naruszył prawo. W niniejszej sprawie – jak wskazali skarżący – skarga dotyczy bezczynności organu w zakresie wniosku dotyczącego samoistnego posiadania.
Dokonując oceny podniesionych przez skarżących zarzutów odnoszących się do bezczynności organu w pierwszej kolejności wskazać należy, że o bezczynności możemy mówić wówczas, gdy organ zobowiązany przepisami prawa do załatwienia sprawy w określonym terminie w formie decyzji lub postanowienia, bądź podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej, nie wykonuje nałożonych przepisami obowiązków. Podstawą do podniesienia zarzutu bezczynności jest zatem brak działania organu, przy jednoczesnym istnieniu materialnoprawnej podstawy żądanego przez stronę działania. Żądanie strony musi zatem znajdować podstawę w przepisach prawa materialnego, które zobowiązują organ do wydania określonego aktu bądź podjęcia określonych czynności w przewidzianym w tych przepisach terminie.
Skarżący domagając się podjęcia przez Burmistrza N. czynności wymienionych w skardze i załącznikach nie wskazali materialnoprawnej podstawy żądania, znajdującej oparcie w normach prawa administracyjnego, inaczej mówiąc nie przywołali przepisów, które zobowiązywałyby Burmistrza N. do podjęcia oczekiwanych przez nich działań w ramach postępowania administracyjnego.
Z wywodów skargi wynika jednoznacznie, iż skarżący domagają się przywrócenia posiadania nieruchomości - działki gruntu oznaczonej nr [...], położonej w obrębie Ż., gmina N., powiat g., co do której – jak wywodzą – nabyli prawo własności w drodze zasiedzenia.
Dokonując oceny żądania skarżących w pierwszej kolejności wskazać należy, że problematyka związana z zasiedzeniem nieruchomości została uregulowana w Kodeksie cywilnym, dalej "K.c." - art. 172 i następne. Z kolei kwestie dotyczące posiadania, jego utraty i przywrócenia naruszonego posiadania reguluje art. 336 K.c.
Dochodzenie roszczeń z tytułu zarówno zasiedzenia nieruchomości jak również przywrócenia utraconego posiadania odbywa się przed sądami powszechnymi w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. To przed sądem powszechnym skarżący powinni domagać się ewentualnego przywrócenia utraconego posiadania bądź dochodzić stwierdzenia, iż doszło do zasiedzenia nieruchomości.
Brak jest norm o charakterze administracyjnym, które zobowiązywałyby organ do podjęcia wskazanych w skardze czynności, których celem byłoby stwierdzenie zasiedzenia jak również przywrócenie posiadania. Tym samym zatem brak jest podstaw do wywodzenia, że Burmistrz N. nie podejmując żądanych przez skarżących działań pozostaje w bezczynności, a w konsekwencji brak jest również podstaw do wymierzenia organowi grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a.
Końcowo wyjaśnić należy, że poza kognicją sądu pozostaje rozstrzyganie o skuteczności udzielonego przez skarżących M. J. pełnomocnictwa jak również zobowiązanie organu do odwołania pełnomocnictwa udzielonego pracownikowi.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Na podstawie art. 58 § 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
Z tych względów sąd skargę odrzucił.