Uzasadnienie
K. J. złożył w niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od wniesionej skargi.
Skarżący podał, że jest inwalidą policyjnym I grupy i nie jest zdolny do pracy. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz małoletnimi dziećmi – K. i N. Wskazał, że na dochód gospodarstwa domowego składa się jego renta policyjna w wysokości 2.560 zł netto oraz wynagrodzenie żony z tytułu umowy o pracę w kwocie 1.400 zł netto.
Natomiast do stałych koniecznych wydatków zaliczył: spłaty rat kredytów i pożyczki - łącznie 1.160 zł, opłaty za telefon, wodę, gaz, energię elektryczną - łącznie średnio 390 zł miesięcznie, koszty leczenia wraz z dojazdami i zakup lekarstw – około 300 zł, wydatki związane ze szkołą, w tym obiady dla dzieci - łącznie około 310 zł. Jednocześnie oświadczył, że nie posiada wraz z żoną żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Należy podkreślić, iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i winno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i wykaże to w sposób przekonywujący.
Instytucja prawa pomocy jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Prawo dostępu do sądu nie oznacza jednocześnie konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej, ani do zwolnienia od kosztów sądowych. Wymóg ponoszenia kosztów postępowania nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Pomoc państwa, wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący wraz z żoną posiadają stałe dochody, przekraczające najniższe świadczenia, w łącznej wysokości 3.960 zł netto. Deklarowany dochód rodziny, choć nie jest wysoki, przekracza kryterium dochodowe, pozwalające na przyznanie rodzinie pomocy społecznej. Jak wskazuje się w doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezdomnym, bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (granice ubóstwa).
Należy jednocześnie podkreślić, że skarżący jest obowiązany uiścić wpis sądowy od skargi, który wynosi 100 zł.
W związku z powyższym trzeba stwierdzić, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie uiścić tej kwoty bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.