Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. R. M. Z., na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782), dalej: "u.d.i.p.", zwrócił się do Ministra Obrony Narodowej o udostępnienie informacji publicznej obejmującej:
- 1) wykaz umów zawartych w okresie od dnia [...] stycznia 2012 r. do daty otrzymania niniejszego wniosku, z osobami fizycznymi i prawnymi, ze wskazaniem daty zawarcia umowy, przedmiotu umowy, kwoty płatności, imienia oraz nazwiska osoby fizycznej albo nazwy i siedziby osoby prawnej;
- 2) wykaz służbowych telefonów komórkowych wraz ze wskazaniem imienia oraz nazwiska osoby fizycznej w której dyspozycji telefon się znajduje oraz wysokości miesięcznych rachunków za połączenia z danego numeru telefonu za okres od dnia [...] stycznia 2013 r. do daty otrzymania niniejszego wniosku;
- 3) wykaz służbowych samochodów wraz ze wskazaniem imienia oraz nazwiska osoby fizycznej w której dyspozycji samochód się znajduje oraz liczby przejechanych kilometrów, wysokości miesięcznych rachunków za paliwo dla danego samochodu za okres od dnia [...] stycznia 2013 r. do daty otrzymania niniejszego wniosku;
- 4) wykaz służbowych kart płatniczych wraz ze wskazaniem imienia oraz nazwiska osoby fizycznej w której dyspozycji karta się znajduje;
- 5) wykaz płatności służbowymi kartami płatniczymi, ze wskazaniem daty, kwoty i rodzaju płatności odrębnie dla każdej karty, ze wskazaniem osoby która dokonała płatności w okresie od dnia [...] stycznia 2012 r. do daty otrzymania niniejszego wniosku,
- 6) wykaz służbowych wyjazdów zagranicznych w okresie od dnia [...] stycznia 2012 r. do daty otrzymania niniejszego wniosku, ze wskazaniem odrębnie dla każdego wyjazdu: daty, rodzaju wyjazdu, celu wyjazdu, kosztów wyjazdu, osób uczestniczących w danym wyjeździe.
Pismem z dnia [...] lipca 2014 r. Wydział Informacji Prasowej MON poinformował wnioskodawcę, że żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., bowiem jej udzielenie wiązałoby się z koniecznością dokonania uprzedniej analizy znacznej ilości dokumentów oraz wyłączenia z nich informacji niepodlegających udostępnieniu.
W związku z powyższym organ wezwał wnioskodawcę o wykazanie - w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania - przesłanek uzasadniających szczególną istotność żądanych informacji dla interesu publicznego.
W piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. R. M. Z. zakwestionował stanowisko organu, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną. Stwierdził, iż istnieje możliwość wyeksportowania z bazy danych (rejestru umów) do odrębnego pliku danych zawierających wnioskowane informacje, ewentualnie możliwość napisania prostego skryptu zawierającego żądania [...] (lub innego systemu zarządzania bazą danych).
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej: "k.p.a.", art. 16 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 u.d.i.p., odmówił udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r.
W uzasadnieniu wskazał, iż wnioskodawca w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. nie wykazał, że udostępnienie żądanej informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Stanowiło to podstawę do wydania decyzji o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji na zasadzie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Pismem z dnia 11 sierpnia 2014 r. R. M. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Obrony Narodowej wnosząc o:
- 1) stwierdzenie bezczynności Ministra Obrony Narodowej w sprawie wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej,
- 2) zobowiązanie Ministra Obrony Narodowej do podjęcia działań zmierzających do usunięcia stanu bezczynności i jego skutków,
- 3) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W motywach skargi skarżący wskazał, iż nie ma racji organ twierdząc, że wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej.
Zdaniem skarżącego, organ niezasadnie odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w całości, a ponadto ewidentnie wprowadził skarżącego w błąd co do trybu odwoławczego od skarżonej decyzji. Udzielił bowiem niezgodnego z prawem pouczenia o prawie strony do wystąpienia z wnioskiem "o ponowne rozpatrzenie sprawy" w terminie 14 dni.
W konkluzji skarżący stwierdził, że skarga jest zasadna i konieczna z punktu widzenia obrony konstytucyjnych wartości demokratycznych.
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o odrzucenie skargi. Wskazał, iż w decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. zawarte zostało prawidłowe pouczenie strony o możliwości zwrócenia się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji (art. 127 § 3 k.p.a.). W dniu 11 sierpnia 2014 r., a więc przed upływem terminu wskazanego w pouczeniu, R. Z. złożył za pośrednictwem organu skargę na bezczynność Ministra Obrony Narodowej. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skargę wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, do których zalicza się wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu wniesienia skargi stronie przysługiwał jeszcze środek zaskarżenia przewidziany w ustawie. Istnieją zatem podstawy do odrzucenia skargi na zasadzie art. 58 § 6 p.p.s.a., jako niedopuszczalnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z brzmieniem art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach oraz na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w tych przypadkach.
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Powyższe oznacza więc, że zarzut bezczynności jest uzasadniony wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Celem skargi na bezczynność jest bowiem spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu. Jednakże korzystanie z tego środka jest niedopuszczalne wtedy, gdy przed wniesieniem skargi na bezczynność strona otrzymała już orzeczenie organu (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 1999 r., sygn. akt II SAB/Wa 190/99, niepubl.; wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 marca 2009 r, sygn. akt II SAB/Wa 24/09, publ.: https://www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie w dniu wniesienia skargi przez R. M. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, tj. w dniu 11 sierpnia 2014 r., Minister Obrony Narodowej nie pozostawał w stanie bezczynności. Organ wydał bowiem w dniu [...] sierpnia 2013 r. decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. Powyższą decyzję doręczono skarżącemu w dniu 8 sierpnia 2014 r. (w aktach administracyjnych znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru).
Faktu wydania powyższej decyzji nie kwestionuje również sam skarżący. Natomiast - jego zdaniem - bezczynność organu wynika z tego, iż zapadłe rozstrzygnięcie nie odpowiada oczekiwaniom skarżącego. Należy jednak zauważyć, że w sprawie skargi na bezczynność organu, przedmiotem postępowania jest ustalenie, czy w dniu wniesienia skargi organ dopuścił się bezczynności, a więc czy wydał akt administracyjny bądź podjął czynności, które zobowiązany był wykonać, czy też nie. W sytuacji, kiedy akt administracyjny został wydany, organ nie pozostaje w bezczynności. Bez znaczenia pozostaje fakt, czy wydane orzeczenie jest zgodne z prawem i wolą strony. Istotne jest jedynie to, czy akt administracyjny został wydany, bowiem w sprawie ze skargi na bezczynność organu sąd nie ocenia prawidłowości wydanego aktu. Akt ten może być przedmiotem oceny zgodności z prawem tylko wówczas, gdy zostanie zaskarżony do sądu po uprzednim wyczerpaniu środków zaskarżenia.
Reasumując, skoro przed złożeniem skargi w niniejszej sprawie Minister Obrony Narodowej wydał orzeczenie, które prawidłowo doręczył skarżącemu, to nie pozostawał on w bezczynności, a zatem skarga wniesiona w dniu 11 sierpnia 2014 r. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.