Uzasadnienie
W dniu 30 czerwca 2021 r. K. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosek o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Ł. grzywny za nieprzekazanie temu Sądowi skargi z dnia [...] czerwca 2021 r. na bezczynność w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej.
We wniosku wyjaśnił, że w dniu 10 czerwca 2021 r. złożył za pośrednictwem organu skargę do WSA w Białymstoku. Zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, organ miał czas na przekazanie skargi 15 dni, czyli do dnia 25 czerwca 2021 r. Do dnia 30 czerwca 2021 r., pomimo upływu 5 dni, skarga nie została przez organ przekazana.
Organ wezwany przez Sąd do udzielenia odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, w piśmie z dnia 7 lipca 2021 r. wniósł o jego oddalenie. Wyjaśnił, że w dniu 28 czerwca 2021 r. (po wniesieniu skargi), udostępnił wnioskodawcy żądaną informację a w dniu 30 czerwca 2021 r. przesłał skargę do WSA w Białymstoku. Organ przyznał też, że to wskutek błędnej interpretacji przepisów doszło do nieprzekazania w terminie skargi sądowi. Jako podstawę do oddalenia wniosku organ przywołał fakt, że skarga wraz z aktami został przekazana z przekroczeniem terminu wynoszącym tylko 5 dni, zaś skarżący nie został pozbawiony prawa dostępu do informacji publicznej, jak również prawa do rozpoznania przez sąd administracyjny jego sprawy bez zbędnej zwłoki.
Dodatkowo organ wskazał, że na mocy art. 54 3 p.p.s.a. postanowiono uwzględnić skargę w trybie autokontroli, a to spowodowało, że możliwe jest zastosowanie interpretacji przepisów w zakresie obowiązujących terminów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Wniosek o wymierzenie grzywny podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (w tym przypadku 15 dni - art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176; dalej: u.d.i.p.). W razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest zatem niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że organ nie dopełnił obowiązku przekazania skargi na bezczynność (z dnia [...] czerwca 2021 r.) wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w wymaganym ustawowym terminie 15-dniowym. Przekazanie nastąpiło w dniu 30 czerwca 2021 r., a zatem 5 dni po terminie. Podstawy do wymierzenia grzywny na mocy art. 55 § 1 p.p.s.a. nie budzą zatem wątpliwości.
Sąd nie podziela także stanowiska organu, że poprzez udzielenie informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność organu, w oparciu o przepis art. 54 § 3 p.p.s.a., mógł on skargę na bezczynność przekazać sądowi w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Przede wszystkim zauważenia wymaga, że przepis art. 21 pkt 1 u.d.i.p. jest przepisem szczególnym względem przepisu art. 54 § 2 k.p.a. Ponadto, jak trafnie wskazał Zbigniew Kmieciak w glosie do wyroku WSA z dnia 18 stycznia 2007 r., II SA/Gl 385/06 (OSP 2008/4/38), zastosowanie trybu autokontroli z art. 54 § 3 p.p.s.a. można uznać za dopuszczalne jedynie wtedy, gdy uwzględnienie skargi przez organ administracji publicznej stwarza taki stan rzeczy, który byłby następstwem wydania wyroku sądowego (gwarantuje co najmniej taką samą ochronę prawną, jak ochrona wynikająca z uruchomienia jednej z określonych przez przepisy p.p.s.a., sankcji).
W sytuacji więc, gdy z art. 149 p.p.s.a. wynika, że sąd uwzględniając skargę na bezczynność w zakresie nieudzielenia informacji publicznej nie tylko zobowiązuje organ do załatwienia wniosku, ale też stwierdza że organ dopuścił się bezczynności i na dodatek ocenia jaki ona miała charakter, a ponadto może orzec grzywnę i zasądzić sumę pieniężną, to przyjąć trzeba, że udzielenie informacji publicznej po wniesieniu skargi wyklucza możliwość zastosowania przez organ autokontroli na mocy art. 54 § 3 p.p.s.a. Udzielając informacji publicznej po wniesieniu skargi organ nie jest bowiem w stanie zadośćuczynić wszystkim sankcjom przewidzianym w art. 149 p.p.s.a., o których może orzec tylko sąd. I stąd w orzecznictwie sądów administracyjnych panuje jednolite stanowisko, że w sytuacji udzielenia informacji publicznej przez organ po wniesieniu skargi, zachodzi podstawa do umorzenia postępowania przez sąd w zakresie zobowiązania organu do załatwienia tego wniosku, ale nadal pozostaje konieczność orzekania w zakresie pozostałym wynikającym z § 1 pkt 2 i 3 oraz § 1a, § 1b i § 2 tego przepisu. To zaś w ocenie Sądu oznacza, że organ w sprawie niniejszej winien skargę przekazać sądowi w ustawowym terminie przewidzianym w art. 21 pkt 1 u.d.i.p.
Ustawodawca do uznania sądu pozostawił ustalenie wysokości wymierzonej grzywny, pod warunkiem, że jej górna granica nie przekroczy wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wymierzając i miarkując wysokość grzywny Sąd wziął pod uwagę, że obowiązek przekazania skargi sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, jest obowiązkiem bezwzględnym. Sąd uwzględnił również, że od momentu złożenia skargi za pośrednictwem organu do momentu złożenia wniosku przez skarżącego upłynęło tylko 20 dni. Stan opóźnienia w realizacji obowiązku przekazania skargi nie został jednak usunięty z inicjatywy samego organu lecz w dniu złożeniu przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. W realiach niniejszej sprawy Sąd zatem uznał, że grzywna w wysokości 100 zł będzie adekwatna do stopnia naruszenia omawianego obowiązku i jednocześnie spełni pozostałe cele, dla których została ustanowiona, dyscyplinując organ na przyszłość.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 55 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzone koszty składają się wpis sądowy w kwocie 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.