Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na wniosek skarżącego wymierzył Staroście Tatrzańskiemu grzywnę w kwocie 2000 zł (dwa tysiące złotych) za nieprzekazanie skargi na bezczynność tego organu wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.
W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że: (i) z załączonego do wniosku pisma o tytule "Skarga na bezczynność organu administracji publicznej" wynika, że zostało ono złożone w dniu 4 stycznia 2023 r. na dzienniku podawczym organu, a tym samym termin do jej przekazania upłynął 3 lutego 2023 r.; (ii) do dnia wydania postanowienia do Sądu nie wpłynęła ani skarga na bezczynność, ani odpowiedź na wniosek o wymierzenie grzywny.
Opisane wyżej postanowienie zaskarżył zażaleniem Starosta Tatrzański i wniósł o jego uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że:
- – skargę na bezczynność przekazał przy piśmie z dnia 21 kwietnia 2023 r., które wpłynęło do Sądu w dniu 4 maja 2023 r. (załączona żółta zwrotka);
- – 20 kwietnia 2023 r., tj. w dniu doręczenia wezwania z dnia 17 kwietnia 2023 r. do udzielenia odpowiedzi na wniosek w terminie 7 dni, akta z odpowiedzią na skargę były już spakowane i czekały na wysyłkę, toteż aby nie opóźniać wysyłki przez ponowne przygotowanie przesyłki (przeredagowanie pisma, oczekiwanie na podpis osoby upoważnionej), przesyłkę oznaczono "II SO/Kr 3/23" w celu powiązania jej z powyższym wezwaniem;
- – odpowiedź na skargę wyczerpuje odpowiedź na powyższe wezwanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
Wniesione zażalenie okazało się w części oczywiście uzasadnione.
Skarga na bezczynność Starosty Tatrzańskiego, za nieprzekazanie której wymierzono grzywnę, znajdowała się w przesyłce, o której mowa w zażaleniu i wpłynęła do Sądu w dniu 4 maja 2023 r. Sprawę z tej skargi wpisano do repertorium II SAB/Kr 102/23 (zarządzenie z dnia 5 maja 2023 r.) i rozstrzygnięto wyrkiem z dnia 4 lipca 2023 r., m.in. przez wymierzenie grzywny w wysokości 1000 zł.
W punkcie pierwszym sentencji należało zatem uchylić postanowienie o wymierzeniu grzywny, skoro potwierdziły się okoliczności podniesione w zażaleniu dotyczące przekazania skargi.
Po uchyleniu wydanego postanowienia wniosek skarżącego o wymierzenie Staroście Tatrzańskiemu grzywny należało rozpoznać ponownie.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Jak stanowi art. 54 § 2 p.p.s.a., organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi do sądu, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Celem tego przepisu jest dyscyplinowanie organów do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie skarga wniesiona 4 stycznia 2023 r. została przekazana do Sądu w dniu 4 maja 2023 r., a zatem trzy miesiące po terminie, który upływał 3 lutego 2023 r. Wobec tego wniosek o wymierzenie grzywny należy uznać za uzasadniony.
Zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
9 lutego 2023 r. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłosił na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, że przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2022 r. wyniosło 6346,15 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2023 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2022 r., M.P. z 2023 r. poz. 171).
W ocenie Sądu mieszany charakter grzywny wymierzanej na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. (dyscyplinujący, represyjny i prewencyjny) nie sprzeciwia się wymierzeniu jej w sytuacji, gdy w chwili orzekania o grzywnie organ wykonał już obowiązek, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., natomiast wysokość grzywny zmobilizuje Starostę Tatrzańskiego do zapobiegania podobnym opóźnieniom (trzykrotnym przekroczeniom terminu) w przyszłości. Wymierzając grzywnę w niniejszym postanowieniu, w niższej wysokości niż w postanowieniu uchylonym, Sąd wziął pod uwagę to, że ostatecznie skarga została sądowi – choć z opóźnieniem – przekazana. Podobnie odpowiedź na wniosek o wymierzenie grzywny nie został całkowicie zignorowany przez organ, bo znalazł się – choć również niepoprawnie - w odpowiedzi na skargę.
W odpowiedzi na skargę w sprawie o sygn. akt II SAB/Kr 102/23 Starosta Tatrzański wskazał, że Wydział Budownictwa Starostwa Powiatowego w Z. boryka się z istotnymi problemami kadrowymi (w 2022 r. odeszło czterech doświadczonych pracowników, a w 2023 r. dwóch kolejnych; na rynku pracy nie ma osób, które spełniałyby wymagania formalne zatrudnienia i chciałyby podjąć pracę, o czym świadczą nierozstrzygnięte nabory). Informacje te znajdują potwierdzenie w publikowanych w BIP Starostwa Powiatowego w Z. ogłoszeniach na wolne stanowiska urzędnicze w okresie od maja 2022 r. do marca 2023r.
Niezależnie jednak od powyższego nie ulega wątpliwości, że jakkolwiek braki kadrowe mogą wprawdzie być niezależne od organu, to jednak nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony, która chce poddać działalność tego organu kontroli sądowej.
Sąd zwraca uwagę na to, że grzywna wymierzana w niniejszej sprawie (art. 55 § 1 p.p.s.a.) oraz grzywna wymierzana w razie uwzględnienia skargi na bezczynność (art. 149 § 2 p.p.s.a.) są od siebie niezależne, a to ze względu na inne, choć zbliżone, cele, które za nimi stoją. O ile w tym pierwszym przypadku idzie o zabezpieczenie konstytucyjnego prawa do sądu i umożliwienie procedowania Sądu, o tyle ten drugi przypadek wiążę się już z etapem merytorycznego rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej.
W punkcie trzecim sentencji postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 oraz art. 205 i art. 210 § 2 p.p.s.a. o kosztach postępowania sądowego obejmujących wpis od wniosku w wysokości 100 zł.
W punkcie czwartym sentencji postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 2 w zw. z art. 232 § 2 p.p.s.a. z uwagi na uwzględnienie zażalenia.