Uzasadnienie
W dniu 28 października 2008r. A. U. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem Prezydenta Miasta, bezczynność tego organu w wydaniu decyzji określającej obowiązek uiszczenia opłat za odbieranie odpadów komunalnych.
Skarga ta wraz z aktami sprawy i stanowiskiem organu przekazana została tutejszemu Sądowi do rozpatrzenia w dniu 5 grudnia 2008r.
W dniu 8 grudnia 2008r. A. U. wniósł o wymierzenie Prezydentowi Miasta, na podstawie art. 55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.)., grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy w ustawowym terminie.
W odpowiedzi na wniosek pełnomocnik Prezydenta Miasta wniósł o jego oddalenie. Organ przyznał, że w dniu 28 października 2008r. A. U. złożył w Urzędzie Miasta skargę, którą organ miał obowiązek przekazać Sądowi wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Zaznaczono, że termin ten upłynął w dniu 29 listopada 2008r. Organ przesłał jednak dokumenty Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu po upływie 30-dniowego terminu. Pełnomocnik wyjaśnił, że zachowanie powyższe nie było zamierzone, a wynikało z braku wiedzy pracowników Kancelarii Ogólnej Urzędu Miasta o terminowości nadanej przesyłki. Wskazano, że w omawianym okresie odbyło się przeniesienie miejsca pracy Kancelarii Ogólnej, co spowodowało opóźnienia w wysyłce przesyłek pocztowych.
Na rozprawie w dniu 17 marca 2009r. pełnomocnik A. U. podtrzymał przedmiotowy wniosek i wniósł o zasądzenie kosztów za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy wraz z kosztami pełnomocnictwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Wniosek o wymierzenie grzywny organowi za nieprzekazanie skargi i akt sprawy w terminie jest zasadny
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ ten, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 p.p.s.a.).
Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Zasadnym jest wskazać, że w literaturze przedmiotu występują rozbieżności co do potrzeby wymierzania organowi grzywny w sytuacji, gdy przed zastosowaniem tej sankcji organ wykonał ciążące na nim obowiązki. Część komentatorów stoi na stanowisku, iż ponieważ grzywna ma dyscyplinować organ do przesłania sądowi administracyjnemu skargi wraz z aktami i stanowiskiem organu, dopełnienie przez organ tego obowiązku, choćby z uchybieniem terminu, ale zanim sąd orzeknie w sprawie wymierzenia grzywny, czyni postępowanie w przedmiocie jej wymierzenia bezprzedmiotowym i należy je umorzyć (tak: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II. także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 2 LexisNexis, str. 166-167).
Jednakże w doktrynie wyrażany jest również pogląd, który Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela, że wniosek skarżącego należy merytorycznie rozpatrzyć, niezależnie od momentu wykonania przez organ ciążącego na nim z mocy art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązku. Nie ma podstaw bowiem do przyjęcia, że w omawianej sytuacji sąd nie może takiego wniosku uwzględnić i wymierzyć organowi grzywny.
W ocenie Sądu wymierzenie organowi grzywny nie ma jedynie na celu dyscyplinowania organu, ale stanowić ma również sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Sformułowanie art. 55 § 1 p.p.s.a "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 sierpnia 2007r. sygn. akt II GZ 101/07, z dnia 5 lipca 2006r. sygn. akt II OSK 1024/06 oraz T Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz", 2005r. wyd. LexisNexis, str. 259).
Wyjaśnić należy też, iż cytowany przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. nie obliguje sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, iż przy rozstrzygnięciu wniosku skarżącego należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy tj.: jej charakter, przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność, czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Prezydent Miasta nie uczynił zadość wymogom cytowanego art. 54 § 2 p.p.s.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy skargę na bezczynność Prezydenta Miasta A. U. wniósł 28 października 2008r. W związku z tym organ ten obowiązany był najpóźniej 27 listopada 2008r. przekazać Sądowi przedmiotową skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Organ obowiązek ten zrealizował natomiast dopiero 5 grudnia 2008r, a więc 8 dni po terminie. Uzasadniając uchybienie terminowi organ podniósł okoliczności, które w żaden sposób nie mogą zostać uznane za usprawiedliwiające opóźnienie. Reorganizacja miejsca pracy, czy też brak odpowiedniej wiedzy pracowników nie mogą skutkować oddaleniem wniosku o ukaranie grzywną w sytuacji, gdy do uchybienia ustawowemu obowiązkowi przez organ w sposób niewątpliwy doszło (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2005r. sygn. akt I OZ 360/05). W tej sytuacji Sąd uznał zasadność wniosku mimo, że przedmiotowemu uchybieniu organ zadośćuczynił jeszcze zanim A. U. wniósł o wymierzenie kary grzywny.
Stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę tę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Wymierzając organowi grzywnę w stosunkowo niskiej wysokości Sąd wziął pod uwagę z jednej strony naruszenie interesu prawnego wnioskodawcy, z drugiej zaś fakt, iż organ nieznacznie uchybił terminowi i przekazał skargę wraz z aktami sprawy jeszcze przed zainicjowaniem niniejszego postępowania przez A. U..
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a i §18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).