Uzasadnienie
Pismem z dnia 21 stycznia 2013 r. D. M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie T. S.A. z siedzibą w W. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a, za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 06 grudnia 2012 r. na bezczynność T. S.A. z siedzibą w W. w sprawie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej (zarejestrowanej pod sygn. akt II SAB/Wa 54/13), wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
W treści wniosku wnioskodawca wyjaśnił, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 13 grudnia 2012 r., natomiast w dniu 10 stycznia 2013 r., na adres pełnomocnika skarżącego, wpłynął zwrot ww. skargi, z informacją, że skarga jest niedopuszczalna, albowiem sądy administracyjne nie sprawują kontroli działalności spółki akcyjnej, jaką jest T. S.A.
W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek organ wyjaśnił, iż pomimo przeświadczenia organu o braku obowiązku udostępniania przez T. S.A. informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, w dniu 07 lutego 2013 r. przesłał ww. skargę wraz z odpowiedzią na skargę do Sądu, zaś zwrot skargi wnioskodawcy nastąpił omyłkowo. Organ zaznaczył, że T. S.A. nie jest organem w znaczeniu ustrojowym, ani w znaczeniu funkcjonalnym, jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i Kodeksu cywilnego, nie wykonuje zadań publicznych i nie dysponuje majątkiem publicznym, a Skarb Państwa i podmioty wskazane w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają w stosunku do T. S.A. pozycji dominującej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W myśl art. 54 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2).
Stosownie do treści art. 55 § 1 ppsa, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Jak wynika z akt sprawy II SAB/Wa 54/13, pismem z dnia 06 grudnia 2012 r. D. M. wniósł skargę na bezczynność T. S.A. z siedzibą w W. w sprawie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Przedmiotowa skarga została wniesiona przez ww. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, o czym świadczy koperta, w której nadesłano skargę, zaadresowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wymieniona skarga została przesłana organowi właściwemu (T. S. A.) przy piśmie Sądu z dnia 29 stycznia 2013 r. II KO/Wa 28/13.
T. S.A. przedmiotową przesyłkę otrzymała w dniu 31 stycznia 2013 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sądowych sprawy).
Następnie T. S.A. w dniu 07 lutego 2013 r. (data stempla pocztowego na kopercie zawierającej odpowiedź na skargę) pismem z dnia 06 lutego 2013 r. udzieliła odpowiedzi na ww. skargę, którą wraz ze skargą przesłała do WSA w Warszawie.
Przedmiotowa skarga wpłynęła do Sądu w dniu 08 lutego 2013 r. (data prezentaty Biura Podawczego WSA w Warszawie) i została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wa 54/13.
"W orzecznictwie przyjmuje się, że wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę może być rozpoznany jedynie wówczas, gdy skarga dotyczy sprawy należącej do właściwości sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 29 grudnia 2010 r. sygn. akt I OZ 953/10). Oznacza to, że w przypadku, gdy skarga do sądu administracyjnego ze względu na jej przedmiot jest niedopuszczalna, to również niedopuszczalny jest wniosek o wymierzenie organowi grzywny w związku z nieprzekazaniem jej w terminie (por. postanowienie NSA z dnia 3 października 2012r. sygn. akt I OZ 739/12). (...)
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Przepis art. 1 P.p.s.a. stanowi, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne).
W art. 3 § 2 P.p.s.a. określono enumeratywnie prawne formy działania administracji publicznej podlegające kognicji sądu administracyjnego, jak i bezczynności organu jako podstawy do wniesienia skargi.
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera definicji pojęcia organu administracji publicznej. W związku z powyższym uznać należy, iż w przypadku powierzenia jakiemukolwiek podmiotowi na mocy ustawy realizacji zadań publicznych w jednej z form określonych w art. 3 P.p.s.a., podmiot ten staje się organem administracji publicznej w rozumieniu omawianej ustawy i dopuszczalne jest postępowanie sądowoadministracyjne. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 maja 2012 r. I OZ 344/12 wyraził pogląd, że obowiązek, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. spoczywa nie tylko na organie administracji publicznej w sensie ustrojowym, lecz również na innych podmiotach, które z uwagi na nałożone na nie przepisami prawa zadania i kompetencje, należy uznać za organy administracji w sensie funkcjonalnym (por. postanowienie NSA z dnia 22 maja 2012 r. I OZ 344/12)." – v.: postanowienie NSA z dnia 16 października 2012 r. sygn. akt I OZ 309/12.
W rozpoznawanej sprawie wniosek o wymierzenie grzywny T. S. A. z siedzibą w W. został złożony w sprawie dotyczącej dostępu do informacji publicznej. Oznacza to, że w tej sprawie dokonanie wykładani pojęcia organu, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., wymaga odniesienia do przepisów ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198).
Stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
- 1) organy władzy publicznej,
- 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
- 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
- 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
- 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. nr 100, poz. 1080, z późn. zm.), oraz partie polityczne (ust. 2). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji (ust. 3).
"W postępowaniu z wniosku o wymierzenie organowi grzywny w związku z nieprzekazaniem do sądu skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej niezbędne jest zatem ustalenie, czy podmiot, którego ukarania domaga się skarżący jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia w rozumieniu art. 4 cyt. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pozwala ono bowiem na dokonanie oceny dopuszczalności wniosku (por. postanowienia NSA: z dnia 26 października 2011 r. I OZ 796/11, z dnia 19 kwietnia 2010 r. I OZ 125/10).
A zatem w przypadku ustalenia, że wskazany przez stronę skarżącą podmiot nie mieści się w kręgu zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, uznać należy, iż nie jest on organem, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., zobowiązanym do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, o którym mowa w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie może być w stosunku do niego kierowany wniosek o ukaranie grzywną za niewykonanie wyżej wymienionych obowiązków (art. 55 § 1 P.p.s.a). Jako niedopuszczalny podlega on zatem odrzuceniu. (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 10 października 2007 r. sygn. akt II SO /Ke 2/20, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2011 r. sygn. akt. II SO/Wa 55/11)." – v.: postanowienie NSA z dnia 16 października 2012 r. sygn. akt I OZ 309/12.
W niniejszej sprawie D. M. we wniosku o wymierzenie grzywny wskazał T. S. A. z siedzibą w W. Obowiązkiem Sądu jest zatem ustalenie, czy T. S.A. jest organem administracji w sensie funkcjonalnym, tj. czy na podstawie przepisów ustawy wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym bądź czy Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają w tej spółce pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W ocenie Sądu "T. S.A. nie jest jednym z podmiotów, o których mowa w powołanym powyżej przepisie. Podmioty, o których mowa w art. 4 powołanej ustawy, to władze publiczne, podmioty wykonujące zadania publiczne, organizacje związkowe i pracodawców oraz partie polityczne. W przypadku osób prawnych niereprezentujących Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego, państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych lub innych jednostek organizacyjnych wykonujących zadania publiczne, ustawa ograniczyła obowiązek udostępnienia informacji do tych, w których Skarb Państwa posiada pozycję dominującą. Przepis ten nie podlega wykładni rozszerzającej. T. S.A. jest spółką prawa handlowego, której przedmiot działalności określony Dziale 3 Rejestru Przedsiębiorców – KRS nr [...] dotyczy prawa prywatnego, nie zaś publicznoprawnego, a Skarb Państwa w tej spółce nie ma pozycji dominującej w rozumieniu przepisu art. 4 pkt 10 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.).
Zgodnie z tym przepisem, pod pojęciem pozycji dominującej - rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umożliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie mu możliwości działania w znacznym zakresie niezależnie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa się, że przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeżeli jego udział w rynku właściwym przekracza 40 %. Według informacji zamieszczonych na stronach internetowych T. S.A. (stan na dzień 21 kwietnia 2011 r.) największym akcjonariuszem tej spółki jest [...] – 49,79%, [...] – 5,06%, zaś pozostałym akcjonariuszom przypada – 45,15% akcji spółki. Powyższe prowadzi do stwierdzenia, że T. S.A. nie może zostać uznana za podmiot wymieniony w przepisie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej." – v.: wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 lutego 2012 r. sygn. akt II SAB/Wa 399/11.
Skoro T. S.A. nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, to wniosek o wymierzenie T. S.A. z siedzibą w W. grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 06 grudnia 2012 r. na bezczynność T. S.A. z siedzibą w W. w sprawie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej (zarejestrowanej pod sygn. akt II SAB/Wa 54/13), wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, jako niedopuszczalny podlega odrzuceniu.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 w zw. z art. 55 § 1 oraz w zw. z art. 64 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji postanowienia.
O zwrocie wpisu od wniosku Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 w zw. z art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.