Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2009 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przyznał skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 29 kwietnia 2009 r., tj. w ustawowym terminie do Sądu wpłynął sprzeciw uczestnika postępowania H. M., w którym wskazano, że informacje podane przez skarżącą są niekompletne. W ocenie uczestnika postępowania skarżąca niewłaściwie wydatkuje dochody co powoduje zawyżenie bieżących kosztów utrzymania.
Następnie w dniu 7 maja 2009 r. do Sądu wpłynęły dokumenty mające potwierdzać argumentację zawartą w uzasadnieniu wniesionego sprzeciwu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie wydane przez referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Dla oceny zasadności złożonego przez skarżącą wniosku znaczenia nabierają postanowienia art. 246 w/w ustawy określające przesłanki przyznania prawa pomocy.
W myśl art. 246 § 1 wskazywanej ustawy przyznanie prawa pomocy następuje:
- 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania,
- 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Sąd wskazuje, że instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu, a zakres przyznanego prawa pomocy powinien być kształtowany obiektywnymi potrzebami strony podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Stąd też przedmiotowe przepisy stanowią odstępstwo od wyrażonej w art. 199 w/w ustawy zasady, zgodnie z którą poza wyjątkami określonymi w przepisie szczególnym, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Na wnioskodawcy ciąży zaś obowiązek wykazania, że jego trudna sytuacja materialna uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Postanowienie w przedmiocie prawa pomocy powinno być wydane po wyjaśnieniu wszystkich okoliczności dotyczących sytuacji finansowej strony, która złożyła wniosek o jego przyznanie.
Jak wynika ze złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych prze nią dokumentów źródłowych skarżąca zamieszkuje wraz córką i wnuczką w lokalu o pow. 49 m2, gdzie zajmują wspólnie pokój o pow. nie prowadzi jednak z nimi wspólnego gospodarstwa. Z Rocznego obliczenia podatku od dochodu uzyskanego przez skarżącą w 2008 r. (PIT 40) wynika, że osiągnęła wówczas roczny dochód w wysokości 39.804, 56 zł (wysokość przed odliczeniem składki na ubezpieczenie społeczne). Jak wynika zaświadczenia pracodawcy skarżącej z dnia 2 kwietnia 2009 r. skarżąca uzyskuje z tytułu wynagrodzenia za pracę dochód w wysokości 1 962, 50 zł netto miesięcznie. W lutym 2009 r. skarżąca otrzymała pomoc finansową od swojej matki w wysokości 300 zł. Miesięczne stałe wydatki skarżącej wynoszą ok. 1 587 zł i składają się na nie: spłata kredytu hipotecznego, spłata pożyczki, opłaty za mieszkanie, opłaty za korzystanie z telefonu stacjonarnego i komórkowego.
Nadto skarżąca ponosi koszty związane z leczeniem i wyjazdami do placówki medycznej w W. Skarżąca jest właścicielką lokalu o pow. 49 m2, nie posiada żadnych oszczędności, ruchomości o wartości powyżej 3.000 euro.
Sąd po ponownym zbadaniu akt sprawy, w tym przedłożonych dokumentów źródłowych - w opozycji do twierdzeń uczestnika postępowania - doszedł do przekonania, że wnioskodawczyni wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania a tym samym spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
E. M. wykazała bowiem w sposób dostateczny (oświadczenia zawarte w druku PPF, zaświadczenie z [...], potwierdzenia i zaświadczenia, rachunki bieżące), że poniesienie kosztów sądowych może stanowić uszczerbek w utrzymaniu jej i rodziny na tle stałych wydatków i w relacji do uzyskiwanych przychodów.
Sąd biorąc pod uwagę powyższe okoliczności i znaczenie postępowania dla wnioskodawczyni postanowił przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, o czym orzeczono na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.