Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia 22 lutego 2012 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), po rozpatrzeniu odwołania J. M. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 12 stycznia 2012 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – alergiczne kontaktowe zapalenie skóry u J. M. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, co następuje:
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał swoją decyzję w oparciu o orzeczenia lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy nr [...] z dnia 1 lipca 2011 r. i Instytutu Medycyny Pracy nr [...] z dnia 2 grudnia 2011 r. oraz karty oceny narażenia zawodowego sporządzoną w dniu 15 grudnia 2011 r. Z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że J. M. pracował od 1968 r. do 2009 r. w Stoczni na stanowiskach: stolarz i monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego. W trakcie wykonywania czynności zawodowych narażony był na oddziaływanie czynników o potencjalnym działaniu uczulającym, takich jak: metale, żywice – zawarte w wełnie mineralnej, lateks, pochodne ropy naftowej, akrylany, żywice- zawarte w klejach cementowo-lateksowych i bitumicznych, akrylany, ftalany, żywice, oksymy, izopropanol, ksylen- zawarte w lakierach i farbach.
WOMP oraz Instytut Medycyny Pracy zgodnie orzekły o braku podstaw do rozpoznania u J. M. choroby zawodowej – alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, wymienionej w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych, ze względu na brak etiologii zawodowej rozpoznanego schorzenia.
Biorąc powyższe pod uwagę organ I instancji nie stwierdził u J. M. choroby zawodowej – alergiczne kontaktowe zapalenie skóry.
W odwołaniu od tej decyzji J. M. napisał, że nie zgadza się z decyzją.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził, że J. M. pracował – w latach od 1964 do 2009 r. w Stoczni jako stolarz oraz monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego w narażeniu na oddziaływanie czynników o potencjalnym działaniu uczulającym.
Orzeczenia lekarskie zostały wydane przez lekarzy uprawnionych, zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych upoważnionych do rozpoznawania chorób zawodowych.
WOMP w związku z brakiem możliwości uzyskania od pracodawcy próbek czynników o potencjalnym działaniu uczulającym, skierował J. M. na szczególne badania- testy alergiczne, do Instytutu Medycyny Pracy. Po uzyskaniu z ww. Instytutu wyników badań specjalistycznych oraz wyników testów z szerokim zestawem alergenów zawodowych, nie stwierdzono nadwrażliwości na czynniki o potencjalnym działaniu uczulającym, występujące w środowisku pracy. W związku z powyższym lekarz orzecznik jednostki orzeczniczej I stopnia orzekł w dniu 1 lipca 2011 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Na skutek odwołania J. M. został on poddany w Instytucie Medycyny Pracy ponownej poszerzonej diagnostyce, w wyniku której potwierdzono rozpoznanie WOMP. Jednostka orzecznicza II stopnia również nie stwierdziła nadwrażliwości pacjenta na czynniki o potencjalnym działaniu uczulającym, występujące w środowisku pracy, w związku z czym orzekła w dniu 2 lutego 2011 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Zgodnie z art. 235¹ Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych narażeniem zawodowym. Aby określone schorzenie mogło być uznane za chorobę zawodową muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki. Po pierwsze rozpoznane schorzenie musi odpowiadać chorobie ujętej w wykazie chorób zawodowych, a po drugie winno być spowodowane czynnikami szkodliwymi dla zdrowia występującymi na stanowisku pracy osoby zainteresowanej albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Bezsporne jest, w ocenie organu odwoławczego, że J. M. podczas wykonywania pracy narażony był na oddziaływanie czynników o potencjalnym działaniu uczulającym, jednak mając na uwadze orzeczenie lekarskie, w którym nie rozpoznano u J. M. choroby zawodowej, organy inspekcji sanitarnej nie miały możliwości stwierdzenie tej choroby u odwołującego się.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. M. napisał, że odwołuje się od decyzji i nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
W myśl zaś art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga nie mogła zostać uwzględniona.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 lutego 2012 r., wydana na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u J. M..
Materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej określa definicja zawarta w art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zgodnie z którą za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Zatem w myśl w/w przepisu, o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje spełnienie dwóch przesłanek. Pierwsza to zamieszczenie choroby w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), druga to ustalenie, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy osoby zainteresowanej.
Ponadto osoba zainteresowana, której dotyczy podejrzenie, winna być skierowana na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej do stosownej jednostki orzeczniczej. Następstwem przedmiotowego badania jest wydanie przez lekarza zatrudnionego w w/w jednostce orzeczniczej orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego, przy czym, co istotne, pracownik, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Podkreślić jednak należy, że orzeczenie wydane w wyniku ponownego badania jest ostateczne.
Bez wskazanych wyżej opinii bądź sprzecznie z tymi opiniami organ administracji sanitarnej nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Oczywiście nie oznacza to zwolnienia organu orzekającego od obowiązku dokonania oceny orzeczenia lekarskiego w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. Organ nie może bowiem oprzeć swego rozstrzygnięcia w sprawie na opinii lekarskiej o lakonicznej treści, nie zawierającej przekonywającego i należytego uzasadnienia, bądź sprzecznej z przepisami prawa. Mając taką opinię, organ zobowiązany jest wezwać lekarzy do uzupełnienia opinii w kierunku przez siebie wskazanym bądź z urzędu zasięgnąć opinii innej placówki naukowej służby zdrowia z zakreśleniem jej okoliczności, jakie winny być w opinii ustalone.
W niniejszej sprawie zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy jak i Instytut Medycyny Pracy po przeprowadzeniu specjalistycznych badań u J. M. zgodnie orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, wymienionej w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869).
Powyższe orzeczenia lekarskie przedstawiały przeprowadzone badania pacjenta i ich wyniki, zostały szeroko uzasadnione. W takiej sytuacji brak było podstaw do ich kwestionowania bądź istnienia potrzeby uzupełniania. Jedynym mankamentem, nie mającym jednakże wpływu na treść rozstrzygnięcia, jest przytoczenie w uzasadnieniu decyzji organu II instancji mylnej daty orzeczenia lekarskiego Instytutu Medycyny Pracy, które to orzeczenie, jak wynika z akt, nosi datę 2 grudnia 2011 r.
A zatem Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że w przedmiotowej sprawie brak było przesłanek uzasadniających wydanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Według organów skarżący wykonywał pracę w warunkach narażenia zawodowego, jednakże nie zostało rozpoznane u niego alergiczne kontaktowe zapalenie skóry wymienione w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.
Stosownie do § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Zgodnie zaś z treścią § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia, decyzję w sprawie choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest jej uprzednie, lekarskie rozpoznanie przez właściwe medyczne jednostki orzecznicze. Tym samym orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest wiążące dla organów administracji orzekających w przedmiocie choroby zawodowej i prowadzić musi do odmowy stwierdzenia choroby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2001 r., I SA 1801/00 baza Lex nr 77663).
Wobec powyższego postępowanie organów administracji było zgodne z prawem, a wydane przez organy rozstrzygnięcia zapadły w sposób prawidłowy.
Reasumując powyższe rozważania Sąd uznał, iż skarga nie może zostać uwzględniona. W związku z tym, na postawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.