Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2018 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
W uzasadnieniu wskazano, że oświadczenie wnioskodawcy zawarte w formularzu PPF nie dało podstaw do stwierdzenia, że zasługuje on na przyznanie mu częściowego prawa pomocy. Zgodnie z informacjami przez niego podanymi wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką i dwiema dorosłymi córkami (w wieku 23 i 25 lat). Wnioskodawca jest właścicielem domu o powierzchni 240 m2 i wartości 500.000 zł, nieruchomości rolnej o obszarze 6,15 ha i wartości około 300.000 zł, lasów o powierzchni 0,24 ha i czterech budynków gospodarczych (wykorzystywanych rolniczo) o wartości 240.000 zł. Posiada prawa majątkowe o wartości 22.000 zł, samochód Marki Fiat Croma z 2006 r. oraz samochód ciężarowy marki Nissan Trade z 1995 r., nie posiada oszczędności. Natomiast małżonka skarżącego posiada samochód osobowy marki Ford z 2015 r., który użytkuje na podstawie umowy leasingu.
Ustalono, że źródłem dochodów czteroosobowej rodziny jest gospodarstwo rolne prowadzone przez skarżącego, z którego osiąga dochód w wysokości 5.250 zł netto miesięcznie, działalność gospodarcza wykonywana przez jego małżonkę pod nazwą [...] (co wynika z danych zawarte w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej), z której nie osiąga ona dochodów oraz wynagrodzenia za pracę każdej z córek w wysokości po 2.200 zł netto miesięcznie. Łączny miesięczny dochód netto z ww. tytułów wynosi 9.650 zł. Do swoich zobowiązań i stałych wydatków skarżący zaliczył spłatę kredytów w kwocie 115.000 zł, raty leasingowe w rocznej wysokości 17.640 zł, do których uiszczania jest małżonka, składki na ubezpieczenie majątkowe w wysokości 7.500 zł rocznie, koszty utrzymania domu i opłat za media w wysokości 12.000 zł rocznie.
Skarżący posiada majątek o wartości co najmniej 1.062.000 zł, którego składniki przynoszą mu dochód.
W tych okolicznościach, referendarz uznał, że skarżący dysponuje możliwościami majątkowymi i zarobkowymi, które wielokrotnie przewyższają kwotę wpisu, tj. 100 zł - jaki winien uiścić od wniesionej przez niego skargi.
Od postanowienia referendarza sądowego skarżący wniósł sprzeciw, zarzucając mu naruszenie art. 246 p.p.s.a. przez przyjęcie, że jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, podczas gdy sąd nie rozpoznał istoty sprawy i nie wezwał go do uzupełnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli miał wątpliwości.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że występuje w sprawie samodzielnie, nie posiada pełnomocnika z wyboru, nadto sąd nie wezwał go do przedłożenia jakichkolwiek innych dokumentów uzasadniających i udowadniających jego sytuację finansową. Powołując się na treść sprzeciwu, skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy i zwolnienie go od opłaty od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Postanowienie w przedmiocie prawa pomocy jest wydawane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", która normuje postępowanie przed sądami administracyjnymi.
W myśl art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, o którym mowa w art. 258 § 2 pkt 8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.), rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.).
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1). Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.) Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 i 3).
Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym - poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy w takim zakresie byłoby - zgodnie z przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - możliwe jedynie wówczas, gdyby skarżący spełniał przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., tj. gdyby wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu referendarz sądowy zasadnie przyjął, że skarżący przesłanek tych nie spełnia, a jego sytuacja materialna pozwala na pokrycie kosztów sądowych niniejszej sprawy. Z akt sprawy wynika bowiem, że wnioskodawca uzyskuje dochód w ramach prowadzonego przez siebie gospodarstwa domowego w kwocie 63.000 zł netto rocznie (k. 34). W porównaniu do wysokości wpisu od skargi, który wynosi 100 zł, jest to różnica zdecydowanie znaczna. Jednocześnie z uwagi duży majątek jakim dysponuje skarżący, w tym majątek, który pozwala mu na osiąganie dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej, pozwala mu na wygenerowanie kwoty 100 złotych.
Nadto, w przypadku gdyby Sąd miał wątpliwości, czy skarżący zasługuje na zastosowanie wobec niego dobrodziejstwa instytucji przyznania pomocy, a przedłożone przez niego dokumenty nie prezentowałyby jego sytuacji majątkowej i zarobkowej w sposób wyczerpujący, zwróciłby się o takie dokumenty. Niemniej jednak już z samego druku PPF wynika, że skarżący jest osobą, która może ponieść koszty postępowania w zakresie wpisu od skargi.
Zdaniem Sądu trafne jest stanowisko referendarza, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a, warunkujące przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie częściowym, zaś referendarz wydając zaskarżone postanowienie nie dopuścił się naruszenia tego przepisu.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.