Uzasadnienie
Wojewoda postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie Wójta Gminy z dnia 4 lipca 2011 r., wydane w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wymeldowania z pobytu stałego małoletnich N. S. oraz P. S. z lokalu mieszkalnego w miejscowości J. [...], gm. R. Organ odwoławczy wskazał, że na skutek wniosku E. S. o wymeldowanie wyżej wymienionych toczyło się postępowanie administracyjne, zakończone decyzją Wójta Gminy z dnia 9 lutego 2011 r. o odmowie wymeldowania małoletnich dzieci. W jej uzasadnieniu podano, że postanowieniem Sądu Rejonowego w K. małoletni zostali umieszczeni w rodzinie zastępczej, gdzie posiadają zameldowanie na pobyt czasowy, a opuszczenia miejsca pobytu stałego w następstwie orzeczenia sądu o umieszczeniu w rodzinie zastępczej nie można uznać za dobrowolne i trwałe.
E. S. złożyła w dniu 28 czerwca 2011 r. ponowny wniosek o wymeldowanie małoletnich z miejsca pobytu stałego, a Wójt Gminy odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na niezmieniony stan faktyczny sprawy.
Organ odwoławczy pokreślił, że art. 61 a § 1 k.p.a. umożliwia organowi z uzasadnionej przyczyny odmówić wszczęcia postępowania. Za taką przyczynę należało uznać wydanie wcześniej decyzji o odmowie wymeldowania małoletnich. Niezasadne jest prowadzenie kolejnego postępowania w tym samym przedmiocie. To, że poprzedni wniosek o wymeldowanie i decyzja dotyczyły trojga małoletniego rodzeństwa, a kolejny dwojga, nie ma znaczenia, ponieważ sprawa dotyczy tych samych dzieci, a stan faktyczny sprawy nie uległ zmianie.
E. S. wniosła skargę na powyższe postanowienie Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się uchylenia postanowień organów obu instancji. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy - art. 7, 61, 61a k.p.a. przez przyjęcie, iż stan faktyczny sprawy nie uległ zmianie od czasu wydania decyzji Wójta Gminy z dnia 9 lutego 2011 r., naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy- art. 8 ust. 2, art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności przez zaniechanie wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wymeldowania małoletnich z miejsca pobytu stałego. Wskazała, że decyzja z dnia 9 lutego 2011 r. dotyczyła innego kręgu podmiotów. Od czasu jej wydania stan faktyczny uległ zmianie, gdyż M. S. osiągnął pełnoletniość i wymeldował się z miejsca pobytu stałego. Zdaniem skarżącej wydanie decyzji w przedmiocie odmowy wymeldowania nie przesądza na zawsze o zasadności czy bezzasadności wymeldowania z miejsca pobytu stałego. Postępowanie w sprawie zameldowania i wymeldowania ma zapewnić zgodność między stanem faktycznym a wpisem figurującym w ewidencji ludności.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest zasadna, choć nie z powodów w niej wskazanych.
Organy odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie o wymeldowanie małoletnich na podstawie art. 61a k.p.a., który stanowi, że gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Ogólna przesłanka, jaką jest niemożność wszczęcia postępowania z innych uzasadnionych przyczyn nie została w sposób bliższy określona przez ustawodawcę. Organy uznały, że taką przesłanką jest fakt, że w sprawie małoletnich toczyło się już postępowanie zakończone ostateczną decyzją, a stan faktyczny nie uległ zmianie. Powołały się też przy tym na zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wynikającą z art. 16 k.p.a.
Organy, w ocenie Sądu, błędnie uznały, że w sprawie niniejszej zachodzi przesłanka wymieniona w art. 61 a § 1 k.p.a., na podstawie którego odmówiły wszczęcia postępowania.
Przy ocenie istnienia przesłanek z powyższego przepisu, czyli przy ocenie, czy z uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organy nie gromadzą dowodów, na podstawie których dokonuje się ustaleń stanu faktycznego, wobec czego nie jest możliwe wypowiadanie się na jego temat.
Tymczasem w sprawie niniejszej organy, w istocie rzeczy, tenże stan faktyczny oceniły - uznając, że nie uległ on zmianie. Zdaniem Sądu organy, nie dokonując ustaleń stanu faktycznego w toku postępowania administracyjnego nie mogły w sposób wiążący dokonać jego oceny i dojść do konkluzji o jego niezmienności.
Wobec powyższego wadliwe było w niniejszej sprawie uznanie, że zaszła uzasadniona przyczyna braku możliwości wszczęcia postępowania, co skutkowało odmową jego wszczęcia.
W tej sytuacji Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił postanowienia organów obu instancji, bowiem stwierdził naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.