Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 19 czerwca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Brzeska z dnia 26 kwietnia 2023 r. odmawiającej przyznania W. W. (dalej: "skarżący") świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką A. W. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 390 ze zm., dalej: "u.ś.r.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "k.p.a.").
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 6 marca 2023 r. skarżący wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brzesku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką. Z dołączonego do wniosku orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności matki wynika, że ustalony stopień niepełnosprawności istnieje od 10 kwietnia 2019 r., a przyczyną niepełnosprawności są choroby układu oddechowego i krążenia (07S).
Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że matka skarżącego jest osobą obłożnie chorą, cierpi na cukrzycę, zwyrodnienie stawów biodrowych oraz niedowidzenie, odwiedza ją rodzina, dwa razy w tygodniu przychodzi opiekunka (w ramach usług opiekuńczych), opieka skarżącego nad matką obejmuje: gotowanie, sprzątanie, codzienną toaletę, podanie posiłków i leków, pomoc w załatwianiu potrzeb fizjologicznych, zmianę pieluchomajtek, załatwianie spraw urzędowych, wizyt lekarskich, zakup żywności, środków czystości, leków, opłacanie rachunków. Skarżący utrzymuje się z renty matki. Matka skarżącego jest całkowicie niesamodzielna, wymaga stałej pomocy. Ma dwóch synów, syn E. ma miejsce zamieszkania w tej samej miejscowości, ale pracuje w Niemczech, rzadko bywa w domu i nie może pomóc w opiece nad matką. Żona skarżącego wyjechała do pracy do Niemiec, opłaca rachunki za dom, przyjeżdża tylko na święta. Skarżący z zawodu jest hydraulikiem.
Pismem z dnia 28 marca 2023 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że skarżący nie podejmuje zatrudnienia wyłącznie z uwagi na opiekę nad matką, matka skarżącego jest wdową, a syn E. nie może uczestniczyć w opiece nad matką. W piśmie wskazano, że matka skarżącego wymaga stałej opieki, skarżący wykonuje wszystkie niezbędne czynności higieniczne, samoobsługowe, pierze, gotuje, podaje posiłki, umawia wizyty lekarskie, jest przy nich obecny, załatwia czynności urzędowe, zajmuje się płaceniem rachunków, robieniem zakupów.
Skarżący oświadczył, że opiekuje się matką od 11 stycznia 2023 r., a nie pracuje od 14 lipca 2018 r.
Z orzeczenia z dnia 23 maja 2019 r. wynika, że matka skarżącego jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności, które zostało wydane na stałe, ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby z uwagi na znacznie ograniczoną zdolność samodzielnej egzystencji.
Decyzją z dnia 26 kwietnia 2023 r. Burmistrz Brzeska orzekł o odmowie przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na następujące okoliczności: powstanie niepełnosprawności matki skarżącego po ukończeniu 25 roku życia, brak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia a opieką nad matką, możliwość podjęcia zatrudnienia w częściowym wymiarze czasu pracy oraz istnienie jeszcze jednej osoby zobowiązanej do alimentacji niepełnosprawnej matki.
W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił:
- - naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy:
- - art. 17 ust. 1b pkt 1 i 2 u.ś.r. poprzez brak uwzględnienia, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r, sygn. akt K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności powołanego przepisu w zakresie w jakim różnicuje on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną z uwagi na datę powstania niepełnosprawności, a przez to naruszenie art. 7 i art. 190 Konstytucji RP;
- - błędną wykładnię art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez zaniechanie wykładni celowościowej i systemowej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że zakres opieki skarżącego nad matką nie wypełnia dyspozycji normy określonej w art. 17 oraz niewłaściwe przyjęcie, że brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a opieką nad matką;
- - błędną wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez przyjęcie, że fakt posiadania przez osobę wymagającą opieki kilku osób zobowiązanych do alimentacji wyklucza przyznanie świadczenia jednej z nich, pomimo spełnienia wszystkich przesłanek przyznania świadczenia;
- - naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: art. 6, art. 8, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i przyjęcie, że sam fakt zwrócenia się z przedmiotowym wnioskiem przez opiekuna osoby dorosłej wymagającej opieki, skutkuje brakiem przyznania świadczenia i zwalnia organy z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
Decyzją z dnia 19 czerwca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Kolegium wskazało, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie z uwagi na wiek, w którym powstała niepełnosprawność osoby wymagającej opieki. Organ wskazał, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ brak jest związku czasowego pomiędzy zaprzestaniem aktywności zawodowej przez skarżącego a opieką nad matką, a nadto zakres opieki skarżącego nad matką jest do pogodzenia z zatrudnieniem, choćby na część etatu. Co więcej, matka skarżącego objęta jest pomocą społeczną w postaci usług opiekuńczych. Kolegium zwróciło również uwagę, że do alimentacji niepełnosprawnej jest także zobowiązany brat skarżącego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:
- - naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy:
- - dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez przyjęcie, że fakt posiadania przez osobę wymagającą opieki kilku osób zobowiązanych w równym stopniu do alimentacji na jej rzecz, uniemożliwia przyznanie świadczenie pielęgnacyjnego jednemu z nich, pomimo spełnienia przez niego wszystkich ustawowych przesłanek;
- - dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a sprawowaną przez niego opieką nad matką, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo - skutkowy istnieje.
- - zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez skarżącego nie wypełnia dyspozycji powołanego przepisu, podczas gdy w rozumieniu ww. przepisu osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga, w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia, opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej
- - naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącego nad matką, co skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o zobowiązanie organów I i II instancji do przyjęcia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu Sądu wydanym w niniejszej sprawie; zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych; rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami.
W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona zgodnie z ww. granicami wykazała, że nie zawiera ona naruszeń dających podstawę jej uchylenia.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest, że skarżący opiekuje się niepełnosprawną w stopniu znacznym matką od stycznia 2023 r., pozostaje bez zatrudnienia od lipca 2018 r., niesporny był również zakres opieki nad matką określony przez skarżącego, który obejmuje: gotowanie, sprzątanie, codzienną toaletę, podanie posiłków, leków, pomoc w załatwianiu potrzeb fizjologicznych, zmiana pieluchomajtek, załatwianie spraw urzędowych, wizyt lekarskich, zakup żywności, środków czystości, leków, opłacanie rachunków. Niesporne jest również, że skarżący ma brata, który pracuje poza granicami Polski, a mieszka w tej samej miejscowości co matka skarżącego.
W ocenie Sądu prawidłowe są ustalenia organów, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia z uwagi na relację czasową pomiędzy rezygnacją a rozpoczęciem opieki nad matką, dodatkowo zakres opieki wskazany przez skarżącego, nie jest tego rodzaju, aby wykluczał podjęcie przez skarżącego zatrudnienia w częściowym choćby wymiarze czasu pracy, zwłaszcza, że skarżący korzysta z usług opiekuńczych, a zatem możliwe jest podjęcie przez skarżącego zatrudnienia w częściowym wymiarze czasu pracy; o braku istnienia związku przyczynowo-skutkowego świadczy również fakt, że do alimentacji matki zobowiązany jest także brat skarżącego, w stosunku do którego nie zachodzą obiektywne przesłanki zwalniające z realizacji tego obowiązku.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Ustawodawca wymaga, aby brak podejmowania zatrudnienia lub rezygnacja z zatrudnienia przez osoby wymienione w art. 17 ust. 1 i ust. 1 a u.ś.r., pozostawały w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Aby spełnione były przesłanki określone w art. 17 ust. 1 u.ś.r., opieka taka musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem), a sprawowaną opieką musi być bezpośredni i ścisły (por. wyrok NSA z 12 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 516/19). W każdej sprawie właściwy organ musi dokonać oceny, czy w okolicznościach konkretnej sprawy istotnie osoba sprawująca opiekę nie ma możliwości podjęcia zatrudnienia lub zmuszona jest zrezygnować z zatrudnienia (por. wyrok NSA z 13 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2820/13).
Podkreślić należy, że w świetle art. 17 u.ś.r. ustawodawca wymaga, aby brak podejmowania zatrudnienia lub rezygnacja z zatrudnienia przez osoby wymienione w art. 17 ust. 1 i 1 a u.ś.r. komentowanego przepisu pozostawały w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Przy czym należy odróżnić pojęcie niepodejmowania i rezygnacji z zatrudnienia. Związek przyczynowo-skutkowy winien polegać na tym, że potencjalny świadczeniobiorca nie podejmuje zatrudnienia, musi bowiem się opiekować niepełnosprawnym. Drugi przypadek występuje w sytuacji, gdy potencjalny świadczeniobiorca rezygnuje z zatrudnienia, aby sprawować opiekę nad niepełnosprawnym, o którym stanowi art. 17 u.ś.r. (por. K. Małysa-Sulińska, Ustawa o świadczeniach rodzinnych. Komentarz, LEX 2015).
Sąd podziela stanowisko przyjęte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2021 r. (sygn. akt I OSK 275/21), że prawidłowo interpretowana hipoteza normy wyrażonej w art. 17 ust. 1 u.ś.r. obejmuje również konieczność poszukiwania związku - także czasowego - pomiędzy zaprzestaniem aktywności zawodowej (działań zmierzających do jej podjęcia), a wystąpieniem konieczności opieki nad osobą niepełnosprawną. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że istnieje taki związek czasowy pomiędzy rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia a opieką nad matką. Należy bowiem wskazać, że skarżący nie pracuje od lipca roku 2018 r., a matką opiekuje się od stycznia roku 2023 r.
Dodatkowo wskazać należy, że skarżący w toku całego postępowania reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika nie wskazywał, aby w sprawie spełniona była przesłanka niepodejmowania zatrudnienia z uwagi na konieczność opieki nad matką, nie podnosił w szczególności, aby mógł aktualnie podjąć zatrudnienie, ale go nie podejmuje z uwagi na konieczność sprawowania opieki. Podkreślić należy, że spełnienie przesłanki niepodejmowania zatrudnienia wymaga wykazania, że skarżący mógłby z uwagi na stan zdrowia, posiadane kompetencje podjąć zatrudnienie, jednakże nie czyni tego z uwagi na opiekę nad osobą niepełnosprawną.
Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2024 r. (I OSK 229/23), że przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego polegająca na "niepodejmowaniu lub rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny" powinna być rozumiana jako wystąpienie takiej sytuacji, w której sprawowanie osobistych starań o zapewnienie opieki osobie niepełnosprawnej na tyle wypełnia czas podmiotowi tę opiekę sprawującemu, że nie jest on w stanie podjąć innej stałej aktywności wymagającej jej codziennego i stałego zaangażowania, przez którą należy rozumieć aktywność zawodową. Przy czym opieka ta musi być związana wyłącznie z osobą chorego (nakierowana na jego osobę) a nie dodatkowo polegać na prowadzeniu gospodarstwa domowego tej osoby. Czynności takie jak: zakupy, sprzątanie, pranie czy gotowanie są bowiem typowymi czynnościami dnia codziennego, wykonywanymi przez osoby na co dzień pracujące zawodowo (przed rozpoczęciem pracy lub po jej zakończeniu) i jako takie nie mogą być uznane za czynności wymagające całodobowej dyspozycyjności wnioskującego o świadczenie zawierające się w pojęciu "sprawowanie opieki" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2021 r., I OSK 351/21, opubl. w CBOSA).
Uwzględnienie tego rodzaju czynności jako mieszczące się w pojęciu "opieka nad osobą" prowadziłoby bowiem do nieuprawnionego uznania, że każda osoba je wykonująca byłaby niezdolna do podjęcia/wykonywania jakiejkolwiek pracy zawodowej z uwagi na ciążące na niej obowiązki domowe względem niepełnosprawnego (wyrok NSA z dnia 14 lutego 2024 r., I OSK 229/23). Tymczasem, z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że opieka skarżącego nad matką obejmuje w znacznej mierze czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego – pranie, sprzątanie, gotowanie, robienie zakupów, załatwianie spraw urzędowych, płacenie rachunków. Z czynności typowo opiekuńczych skarżący wskazał zmianę pieluchomajtek, wysadzanie na przenośną toaletę, czesanie, ubieranie, pomoc w utrzymaniu higieny.
Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (z dnia 5 grudnia 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 918/22), w świetle którego takie czynności jak: przygotowanie posiłków, ich podanie, podanie leków, czynności higieniczne, a tym bardziej czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego mogą być realizowane przed rozpoczęciem pracy lub po jej zakończeniu, a także w dni wolne. Nie sposób przyjąć, aby takie czynności, jak dbanie o czystość w domu, towarzyszenie w wizytach lekarskich, badaniach, wykupywanie leków, pilnowanie ich przyjmowania, pomoc w ubieraniu się, przygotowanie posiłków, czy ich podanie wymagały całkowitej rezygnacji przez skarżącego z zatrudnienia. Podkreślić należy, że są to typowe czynności dnia codziennego, które są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i wykonują je (dla siebie, a przy okazji także dla domowników) przed rozpoczęciem pracy i po jej zakończeniu, czy w dni wolne od pracy.
Czynności polegające na pomocy w utrzymaniu higieny, podawaniu posiłków, czy leków nie są czynnościami oznaczającymi stałą lub długotrwałą opiekę innej osoby w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. uniemożliwiającą podjęcie zatrudnienia (por. wyrok WSA w Krakowie, jw.).
Zdaniem Sądu ocena istnienia związku przyczynowo-skutkowego, a w szczególności ocena konieczności rezygnacji z zatrudnienia przez osobę wnioskującą o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, powinna uwzględniać okoliczność, że do alimentacji osoby niepełnosprawnej zobowiązanych jest dwóch synów.
Podkreślić należy, że świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem z zakresu pomocy społecznej, a zatem jego przyznanie powinno uwzględniać zasadę subsydiarności, w świetle której Państwo powinno pomagać tam, gdzie jednostka nie może poradzić sobie sama. Równocześnie, interpretacja przepisów u.ś.r. wymaga odwołania do wyrażonej w Konstytucji RP zasady wspierania rodzin, które znajdują się trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 Konstytucji). W ocenie Sądu pomoc Państwa powinna być stosowana tam, gdzie jednostka (rodzina) nie jest w stanie poradzić sobie samodzielnie.
Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 czerwca 2010 r. (sygn. akt S 1/10) o przedstawieniu Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej uwag dotyczących niezbędności działań ustawodawczych, zmierzających do zapewnienia spójności zasad przyznawania świadczeń pielęgnacyjnych, zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne jest subsydiarną formą pomocy rodzinie, jest ono wyrazem realizacji zasady pomocniczości. Jak podkreślił Trybunał, rekonstrukcja normy określonej w art. 17 u.ś.r. wymaga uwzględnienia zarówno przepisów tej samej ustawy, jak i innych ustaw m. in. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie z art. 128 ustawy z dnia Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1359 ze zm., dalej: "k.r.o.") obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby również środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.
Zgodnie z art. 129 § 2 k.r.o. krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 135 § 2 k.r.o. wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego. Równocześnie, podkreślić należy, że zasadniczą przyczyną odmowy przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego był brak związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia a opieką nad matką z uwagi na wskazany powyżej zakres opieki oraz brak związku czasowego pomiędzy zaprzestaniem aktywności zawodowej przez skarżącego a rozpoczęciem opieki nad matką.
Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w ocenie Sądu ustalenia faktyczne przyjęte w zaskarżonej decyzji, w tym w szczególności dotyczące zakresu opieki skarżącego nad matką, znajdują oparcie w materiale dowodowym zebranym w sprawie. Co więcej, w zarzutach skarżący nie wskazał, na czym polega wadliwość ustaleń w tym zakresie, a nadto nie wskazał, jakich ustaleń w jego ocenie organ powinien był dokonać. Trzeba podkreślić, że organ nie ma obowiązku poszukiwania dowodów na poparcie stanowiska strony (wyrok NSA z 10 grudnia 2009 r., II OSK 1933/08). Organy realizując zasadę prawdy obiektywnej, zawartą w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., zobowiązane są do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Powyższe jednak nie sprawia, że strona jest zwolniona od obowiązku współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych sprawy, gdyż zobowiązana jest ona przedstawić w sprawie wszystkie informacje niezbędne do ustalenia jej stanu faktycznego, wskazać dowody mające, jej zdaniem, znaczenie w sprawie i udostępnić dowody znajdujące się w jej posiadaniu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 czerwca 2022 r., III OSK 5191/21).
Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji innych niż podnoszonych w skardze naruszeń. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, z prawidłowym zastosowaniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.