Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 października 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 1 lipca 2021 r. o nałożeniu na S. S. (dalej: "skarżący") kary pieniężnej w wysokości 12000 zł (słownie: dwanaście tysięcy złotych). Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 1 i 22, art. 5 ust. 1, art. 92a ust. 1 i ust. 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 180 ze zm., dalej: "u.t.d.") oraz lp. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 3 marca 2021 r. do kontroli drogowej zatrzymano skarżącego, który kierował pojazdem marki Man o numerze rejestracyjnym [...]. Ustalono, że przewozi on odpłatnie za kwotę 300 zł samochód ciężarowy Fiat do miejscowości D. W wyniku kontroli stwierdzono, że skarżący: wykonywał przewóz drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji (art. 92 a ust. 1, 3, 7 u.t.d., zał. nr 3 lp. 1.1); wykonywał przewóz drogowy bez uzyskania kwalifikacji wstępnej lub bez ukończenia szkolenia okresowego (art. 92a ust. 1, 3, 7 u.t.d. zał. nr 4 lp. 4.1); wykonywał przewóz drogowy bez posiadania orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy- kierujący okazał prawo jazdy wydane w dniu 13 sierpnia 2018 r. bez wymaganego wpisu kod 95 (art. 92 a ust. 1, 3, 7 u.t.d., zał. nr 4 lp. 4.2.). Protokoły zostały podpisane przez skarżącego.
W protokole wskazano, że skarżący wykonywał przewóz drogowy rzeczy na rzecz D. L. L. D. L. i przewoził samochód ciężarowy Fiat Ducato do D. Z bazy internetowej REGON wynika, że skarżący prowadził działalność gospodarczą od 2 czerwca 2017 r. do 26 grudnia 2020 r., a z rejestru REGON został wykreślony w dniu 5 stycznia 2021 r. Przedmiotem działalności była sprzedaż hurtowa i detaliczna samochodów osobowych i furgonetek. Z faktury VAT z dnia 3 marca 2021 r. wynika, że samochód używany FIAT DUCATO rok 1997 r. został nabyty od D. L. (M.) przez Gospodarstwo Rolne T. Z. w C. Pismem z dnia 26 marca 2021 r. skarżący został zawiadomiony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie naruszenia przepisów u.t.d.
W wyjaśnieniach z dnia 8 kwietnia 2021 r. skarżący wskazał, że w dacie kontroli dysponował prawem jazdy wydanym w dniu 13 sierpnia 2018 r., bez wymaganego kodu 95. Wyjaśnił, że przewóz był zdarzeniem jednostkowym – skarżący jest emerytem i nie pracuje jako kierowca. Został poproszony o przysługę przez znajomego. Z tytułu usługi nie uzyskał wynagrodzenia, a kwota 300 zł wskazana w protokole kontroli została mu przekazana na zakup paliwa. Skarżący zobowiązał się do przestrzegania w przyszłości u.t.d. i wniósł o łagodny wymiar kary.
Decyzją z dnia 1 lipca 2021 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na skarżącego kary w wysokości 12 000 zł. W decyzji wskazano, że skarżący wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji (art. 92a ust. 1, 6, 7 u.t.d.), załącznik nr lp. 1.1. Organ wskazał, że skarżący wykonywał w czasie kontroli transport drogowy rzeczy. W toku postępowania uzyskano w Starostwie Powiatowym informację, że skarżącemu nie wydawano zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, ani zaświadczenia na krajowy niezarobkowy przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne. Organ wskazał, że w świetle treści art. 4 ust. 6a u.t.d. skarżący wykonywał przewóz drogowy. Organ podniósł, że brak było możliwości zastosowania art. 92 c u.t.d.
W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- - przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu kary w wysokości 12 000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynność podejmowana przez skarżącego nie mieści się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., ponieważ nie nosiła znamion działalności gospodarczej i nie miała cech odpłatności;
- - przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia – art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy, w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
- - art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, jakich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywanej działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ, czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzenia kontroli;
- - art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, ze czynność poruszania się po drogach przez skarżącego miała charakter odpłatny, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, skarżący wskazywał bowiem, że nie pobrał za przejazd wynagrodzenia, a kwota 300 zł w całości pokryła koszty paliwa.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Decyzją z dnia 27 października 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący wykonywał transport drogowy rzeczy z miejscowości M. do D. bez posiadania uprawnienia do jego wykonania. Organ podniósł, że nawet jeśli strona nie prowadzi działalności gospodarczej, to czynności podejmowane przez skarżącego w dniu kontroli należy uznać za transport drogowy, na wykonywanie którego zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d. wymagane jest uzyskanie zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, nawet jeśli przewóz był wykonywany jednorazowo lub incydentalnie.
W ocenie organu z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że skarżący wykonywał krajowy przewóz zarobkowy rzeczy z miejscowości M. do D. Zdaniem organu argumenty skarżącego pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ wskazał, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje okoliczność, czy na dzień kontroli strona posiadała status przedsiębiorcy, czy też prowadziła działalność gospodarczą.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie:
- - przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 80 k.p.a. polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów poprzez dokonanie oceny zebranego w toku postępowania materiału dowodowego w sposób dowolny, zarówno przez organ I, jak i II instancji, co doprowadziło do wadliwego ustalenia, że czynności podejmowane przez skarżącego mieszczą się w definicji transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 u.t.d. oraz wypełniają przesłanki kary pieniężnej określonej w art. 92a u.t.d., podczas gdy działanie skarżącego nie nosiło znamion wykonywania działalności gospodarczej, było sytuacją jednorazową i bez cech odpłatności;
- - naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia – art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy, w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
- - naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywanej działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ, czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzenia kontroli;
- - naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że czynność poruszania się po drogach przez skarżącego miała charakter odpłatny, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, skarżący wskazywał bowiem, że nie pobrał za przejazd wynagrodzenia, a kwota 300 zł w całości pokryła koszty paliwa;
- - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy skarżący wskazał na uchybienia prawa materialnego i procesowego, mające wpływ na treść orzeczenia, a które miały miejsce w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ I instancji.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Postanowieniem z dnia 2 stycznia 2023 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego wstrzymał z urzędu wykonanie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji. Wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie bezsporne były następujące okoliczności: skarżący został zatrzymany do kontroli drogowej w dniu 3 marca 2021 r. przewożąc pojazd marki Fiat Ducato do miejscowości D. Za przewóz pojazdu otrzymał kwotę 300 zł. Bezsporną okolicznością jest również, że skarżący prowadził działalność gospodarczą do grudnia 2020 r., a w chwili kontroli był na emeryturze. Okolicznością sporną w niniejszej sprawie był charakter przewozu wykonywanego przez skarżącego, tj. jego odpłatność oraz okoliczność, czy skarżący prowadził (faktycznie) działalność gospodarczą w zakresie transportu lub działalność, w stosunku do której wykonanie transportu miało charakter pomocniczy.
Na wstępie należy wskazać, że odpowiedzialność administracyjna na podstawie przepisów u.t.d. ma charakter obiektywny, a wymierzenie kary musi być poprzedzone niebudzącym wątpliwości ustaleniem, że w danej sprawie doszło do naruszenia przepisów u.t.d. dającego podstawę nałożenia kary pieniężnej.
W ocenie Sądu w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji przedwcześnie przyjęto, że w sprawie zostały spełnione przesłanki nałożenia na skarżącego kary administracyjnej za wykonywanie przewozu drogowego rzeczy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 7 k.p.a., art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 1 k.p.a.
Należy wskazać, że uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. ma miejsce wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (tak: wyrok NSA z 27.04.2020, II OSK 445/19). O dowolności oceny można natomiast mówić w przypadku uzyskania wniosków niewynikających w sposób logiczny ze zgromadzonego materiału dowodowego lub pominięciu określonych dokumentów lub dowodów jako niezdatnych do poparcia przyjętej z góry tezy (tak wyrok NSA 16 lipca 2020 r., II OSK 837/20).
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie poddaje się kontroli Sądu, ponieważ organy nie dokonały kluczowych w sprawie ustaleń faktycznych w oparciu o całokształt materiału dowodowego, ustalenia przyjęte w zaskarżonej decyzji zostały natomiast oparte na wybiórczo potraktowanym materiale dowodowym sprawy, z całkowitym pominięciem twierdzeń skarżącego. Organy odmówiły twierdzeniom skarżącego wiarygodności bez ich zweryfikowania i odniesienia do pozostałych zebranych w sprawie dowodów.
W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało sporządzone przez organ z naruszeniem art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. Zgodnie z zasadami prawidłowo prowadzonego postępowania administracyjnego, decyzja powinna wskazywać ustalony przez organ administracyjny stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania tej a nie innej kwalifikacji prawnej i ustalać jakie okoliczności stanu faktycznego odpowiadają konkretnym fragmentom normy prawnej zastosowanej w sprawie. To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie (por. wyrok NSA z dnia 15 września 2021 r., II GSK 431/21). Jak słusznie wskazał w jednym z orzeczeń NSA (por. wyrok z 13.01.2021 r. III OSK 2858/20, CBOSA), treść uzasadnienia decyzji powinna obrazować szczegółowy tok rozumowania organu, które doprowadziło do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, oraz wskazywać i wyjaśniać przesłanki faktyczne, jakimi kierował się organ podejmując konkretne rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie decyzji powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 k.p.a. Uzasadnienie decyzji powinno stanowić "uzewnętrznienie motywów, pokazanie rozumowania organu, a nie tylko wykaz zebranych faktów i norm. Uzasadnienie ma stanowić właśnie odpowiedź na pytanie: «dlaczego?», a nie tylko stwierdzenie «że». Ono ma nie tylko przekonać adresata decyzji o słuszności rozstrzygnięcia, ale właśnie umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania" (wyrok NSA z 25.10.2016 r., II OSK 110/15, CBOSA). Uzasadnienie decyzji wydawanej przez organ odwoławczy powinno nadto zawierać szczegółowe ustosunkowanie się do zarzutów zawartych w odwołaniu. Prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia powinno bowiem umożliwiać stronie zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ, a także kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia przez sąd. Niewykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Tymczasem w niniejszej sprawie, organy bez wnikliwego uzasadnienia przyjęły, że działalność skarżącego miała charakter przewozu drogowego w rozumieniu u.t.d. i wymagała uprzedniego uzyskania przez skarżącego licencji na jego wykonywanie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 92a ust. 1 u.t.d., który stanowi, że podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 (art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d.).
Zgodnie z powołanym w zaskarżonej decyzji art. 4 pkt 1 u.t.d. krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m. in. wyrok z dnia 10 czerwca 2008 r., II GSK 147/08) wskazuje się, że uzyskanie licencji jest konieczne w dwóch sytuacjach, kiedy podmiot prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu lub prowadzi działalność gospodarczą w innym zakresie, a wykonywanie transportu ma charakter pomocniczy w stosunku do działalności podstawowej, jeżeli przewóz nie może być uznany za przejazd na potrzeby własne. W rezultacie stwierdzenie, że skarżący powinien legitymować się licencją na wykonywanie przewozu drogowego wymagało uprzedniego ustalenia, że skarżący bądź prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu, bądź wykonywanie transportu ma charakter pomocniczy w stosunku do wykonywanej działalności.
Zgodnie z art. 431 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1360) przedsiębiorcą jest w szczególności osoba fizyczna, która prowadzi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 221) działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana w imieniu własnym w sposób ciągły.
Sąd podziela pogląd powołany w zaskarżonej decyzji, że do przyjęcia, iż dany podmiot prowadzi działalność gospodarczą nie jest istotne, czy działalność ta jest ewidencjonowana. Istotne jest, czy faktycznie działania skarżącego odpowiadają definicji przewozu drogowego. Ustalenie tych okoliczności było kluczowe dla podjęcia decyzji. Trzeba bowiem podkreślić, że nałożenie kary administracyjnej może nastąpić jedynie wówczas, gdy w sposób nie budzący wątpliwości zostanie ustalone naruszenie przepisów u.t.d.
W ocenie Sądu ustalenia organów w zakresie odpłatnego charakteru wykonywanego przez skarżącego transportu, zostały dokonane bez uwzględnienia całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organy uznały, że przewóz miał charakter odpłatny, przy czym pominęły zupełnie podnoszoną przez skarżącego okoliczność, że kwotę 300 zł otrzymał wyłącznie na zakup paliwa na przejazd. Tymczasem, aby zweryfikować twierdzenia skarżącego organ mógł, z uwzględnieniem trasy przejazdu, średniego spalania pojazdu, ustalić przybliżony koszt paliwa, które zostało zużyte do przewiezienia towaru, a w rezultacie ocenić, czy rzeczywiście przewóz miał charakter odpłatny.
Co więcej, organy dowolnie – bez jakiegokolwiek wyjaśnienia, czy odniesienia do zebranych w sprawie dowodów – przyjęły, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego. Równocześnie, organ w żaden sposób nie odniósł się do podnoszonej przez skarżącego okoliczności, że przewóz wykonywał grzecznościowo, a zdarzenie miało charakter jednostkowy. Okoliczności te również mogły zostać zweryfikowane przez organ, choćby poprzez zwrócenie się do podmiotu na rzecz, którego wykonywano transport w celu ustalenia/zweryfikowania jego charakteru. Organ mógł także ustalić, czy skarżący po zaprzestaniu prowadzenia działalności był poddany innej kontroli drogowej w związku z przestrzeganiem przepisów u.t.d.
Organy realizując zasadę prawdy obiektywnej, zawartą w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., zobowiązane są do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tymczasem odmowa uznania za wiarygodne twierdzeń skarżącego bez podjęcia jakiejkolwiek próby weryfikacji ich prawdziwości, musi być uznana za naruszającą przepisy postępowania.
W ocenie Sądu brak dokonania podstawowych ustaleń dla przyjęcia, że działalność skarżącego była działalnością gospodarczą w zakresie transportu, czy też, iż transport miał charakter pomocniczy do działalności podstawowej, powodował, że organy przedwcześnie uznały, że skarżący powinien dysponować licencją na dokonanie przewozu drogowego, a w konsekwencji przedwczesnym przyjęciem, że zachodzą podstawy do nałożenia na skarżącego kary administracyjnej.
W swoich rozważaniach organy I i II instancji pominęły w ogóle przepis art. 2 ust. 2 u.t.d., z którego wynika, że do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. W tym również art. 33 ust. 2 pkt 2 u.t.d., z którego wynika, że podmioty niebędące przedsiębiorcami są zwolnione z obowiązku uzyskiwania zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej, w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Podkreślić należy, że unormowanie zawarte w art. 4 pkt 4 u.t.d. (określający prawną istotę niezarobkowego przewozu drogowego) nie nadaje się wprost do zastosowania do określenia obowiązków innych podmiotów, wymaga on modyfikacji poprzez pomijanie, bądź selektywne wykorzystanie do podmiotów nieprowadzących działalności gospodarczej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2008 r., II GSK 372/08). Tymczasem, ani organ I, ani II instancji nie rozważyły zastosowania w niniejszej sprawie powołanych przepisów.
Sąd podziela pogląd stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 listopada 2017 r. (sygn. akt II SA/Ol 796/17), że zgodnie z art. 33 ust. 1 u.t.d., przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. W świetle jednak art. 33 ust. 2 pkt 2 u.t.d., obowiązek uzyskania tego zaświadczenia nie dotyczy przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty, niebędące przedsiębiorcami, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3 u.t.d.
W świetle tych przepisów można wywodzić, że z obowiązku uzyskania takiego zaświadczenia zwolniony jest przewóz drogowy dokonywany przez osoby nie będące przedsiębiorcami. Warunkiem zatem przypisania odpowiedzialności stronie za naruszenie polegające na braku takiego zaświadczenia jest wykazanie, że w dniu kontroli wykonywała on przewóz drogowy rzeczy jako przedsiębiorca. W przypadku, gdy osoba nie posiada wpisu do CEIDG, przypisanie jej prowadzenia działalności gospodarczej, a tym samym uznanie za przedsiębiorcę, wymaga wykazania, że prowadzona przez nią działalność ma nie tylko charakter zarobkowy, ale także, że jest wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły (por. wyrok jw.). Brak tych ustaleń również czyni zaskarżone decyzje wadliwymi.
Zdaniem Sądu w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji posłużono się ustaleniami faktycznymi, które nie znajdują potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym, ustaleniami które nie zostały uzasadnione przez organ, a były kluczowe dla przypisania skarżącemu odpowiedzialności za naruszenie u.t.d.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a.").
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 210 § 2 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organy rozważą zastosowanie art. 92 c ust. 1 pkt 3 u.t.d. oraz przeprowadzą postępowanie w celu ustalenia, czy rzeczywiście w sprawie zostały spełnione przesłanki nałożenia na skarżącego kary administracyjnej, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., a podjęte rozstrzygnięcie uzasadnią zgodnie z treścią art. 107 §1 k.p.a.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.