Uzasadnienie
W dniu 19 listopada 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...]. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie strony zarzuty podniesione w skardze wskazują na wysoką wiarygodność wadliwości decyzji. Wykonanie decyzji może spowodować utratę płynności finansowej Spółki, ponadto może wyrządzić Spółce znaczną i nieodwracalną szkodę. Ze względu na dokonane przez urzędy celne zatrzymania urządzeń oraz wydawanie decyzji oraz tytułów wykonawczych, kondycja finansowa Spółki została mocno naruszona powodując stratę. Taka sytuacja może doprowadzić do szybkiej upadłości Spółki. Uiszczanie kar pieniężnych na obecnym etapie postępowania, kiedy w ogóle nie udowodniono czynu z art. 107 k.k.s. prawomocnym orzeczeniem, dodatkowo pogorszy sytuację finansową Spółki i będzie niewspółmierne do zaistniałych okoliczności.
Ponadto Spółka wskazała na pytanie prawne, które zadał Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 15 stycznia 2014 r. Strona powołała się także na szkodę grożącą Skarbowi Państwa w związku z wymierzaniem przedmiotowych kar. Skarb Państwa będzie zobowiązany wypłacić odsetki za zwłokę oraz odszkodowanie za utracone korzyści, czyli niezrealizowane korzyści.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2012r., nr 270 ze zm.) –dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowane) stwierdził, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową, jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168).
Ponadto wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego.
Sąd administracyjny wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie w oparciu o subiektywnie sformułowane przez stronę przesłanki, które nie znajdują oparcia w przepisach ustawy. Konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (vide postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04).
W ocenie Sądu argumentacja przedstawiona przez skarżącą Spółkę jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przede wszystkim we wniosku nawet pobieżnie nie opisano aktualnej sytuacji ekonomicznej Spółki. Ograniczono się tylko do stwierdzenia, że wskutek licznych postępowań przez organami celnymi Spółka poniesie niepowetowaną stratę. Ponadto wskazano również, że Skarbowi Państwa grozi szkoda w związku z postępowaniami odszkodowawczymi. Nie wykazano majątku Spółki, poniesionych strat, jak również wysokości środków znajdujących się na jej rachunku (rachunkach) bankowym.
W tym miejscu podkreślić wypada, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodząc określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, nie oznacza to jednak, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować wyjątkowe rozwiązanie prawne, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skarżąca Spółka we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazała spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Do akt sprawy nie złożono żadnych dowodów obrazujących stan finansowy i majątkowy strony skarżącej, które pozwoliłyby sądowi na dokonanie oceny faktycznego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zatem, ewentualne uwzględnienie wniosku mogłoby nastąpić jedynie wówczas, gdyby wskazano w nim konkretne okoliczności odnoszące się do aktualnej sytuacji finansowej spółki, które dawałyby podstawy do stwierdzenia, że w przypadku egzekucji należności dojdzie do realizacji przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Na marginesie powyższych rozważań podkreślić jedynie należy, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od oceny zasadności samej skargi. W postępowaniu o ochronę tymczasową, sąd nie mógł badać prawidłowości postępowania administracyjnego, gdyż niweczyłoby to kontrolę sądową legalności zaskarżonej decyzji. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. Należy również podkreślić, że Sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie. Samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 P.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia (por. postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2008r. sygn. akt I OZ 896/08 LEX nr 564272 oraz postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004r., GZ 121/04 oraz postanowienie NSA z dnia 29 wrzesień 2009 r. sygn. akt I OSK 1333/09 publ. Baza orzeczeń CBOIS).
Z tych względów, sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak postanowieniu.
U.K.