Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., po rozpatrzeniu odwołania Ł. A., utrzymało w mocy decyzję Starosty C. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] o zatrzymaniu Ł. A. prawa jazdy kategorii B do czasu przedłożenia orzeczenia psychologicznego potwierdzającego poddanie się przez kierowcę kontrolnym badaniom psychologicznym.
Zaskarżona decyzja wydana została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
W piśmie z dnia [...] marca 2014 r., L.dz. [...] L. Komendant Wojewódzki Policji w L. zwrócił się do Starosty C. o skierowanie Ł. A. na badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu. We wniosku Komendant wskazał, że skarżący w okresie od 30 sierpnia 2013 r. do 19 marca 2014 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co otrzymał w sumie 26 punktów karnych.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] Starosta C. skierował Ł. A. na badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu.
Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W związku z niedostarczeniem przez skarżącego orzeczenia psychologicznego, stwierdzającego brak lub istnienie przeciwskazań do kierowania pojazdami, Starosta C. wszczął postępowania w sprawie zatrzymania Ł. A. prawa jazdy.
Decyzją z dnia [...] października 2014 r. Starosta C. orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii B, do czasu przedłożenia orzeczenia psychologicznego potwierdzającego poddanie się przez kierowcę badaniom psychologicznym oraz uiszczenia opłaty ewidencyjnej. W uzasadnieniu organ podniósł, że stosownie do przepisu art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 z późn. zm.), dalej: ustawa o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia psychologicznego o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Ł. A. w zakreślonym terminie nie przestawił wymaganego orzeczenia psychologicznego. Organ zwrócił uwagę, że skarżący został pouczony, że na badania należy zgłosić się w terminie 1 miesiąca od daty otrzymania skierowania, a oryginał orzeczenia dostarczyć do właściwego Wydziału Komunikacji nie później niż w terminie 3 miesięcy od tej daty.
W odwołaniu od powyższej decyzji Ł. A. wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi brak ustalenia stanu faktycznego. Podniósł, że złożył doniesienie o podrobieniu podpisów potwierdzających przyjęcie mandatów karnych. Powyższe, zdaniem skarżącego, stanowi zagadnienie wstępne określone w art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), dalej: k.p.a. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie powinno zostać zawieszone do czasu rozstrzygnięcia w/w kwestii. Jeżeli okaże się, że skarżący nie popełnił wykroczeń, to zatrzymanie prawa jazdy będzie niesłuszne.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że w zakreślonym terminie skarżący nie poddał się badaniu i nie przedstawił orzeczenia psychologicznego. Starosta C. prawidłowo zatem, w świetle art. 102 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, orzekł o zatrzymaniu Ł. A. prawa jazdy.
Organ odwoławczy zauważył, że Starosta C. wszczął postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy przed upływem 3 miesięcy od dnia doręczenia ostatecznej decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne. Organ uznał jednak, że powyższe uchybienie nie spowodowało po stronie skarżącego żadnej szkody.
W skardze sądowej Ł. A. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie art. 97 § 4 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. i art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o kierujących pojazdami.
W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił SKO pominięcie okoliczności, że to nie skarżący naruszył przepisy ruch drogowego. Naruszenia dopuścił się P. B., który posługiwał się podrobionym prawem jazdy z danymi skarżącego. Skarżący podkreślił, że P. B. przyznał się do zarzucanych mu czynów.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga podlegała oddaleniu.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] grudnia 2014 r. o zatrzymaniu Ł. A. prawa jazdy kategorii B do czasu przedłożenia orzeczenia psychologicznego potwierdzającego poddanie się przez kierowcę kontrolnym badaniom psychologicznym.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis 102 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami.
Zgodnie z tym przepisem, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 84 ust.
1. Decyzja ta nie jest decyzją uznaniową ani też nie zezwala na żadną dowolność, ma charakter decyzji związanej. Starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku wystąpienia przesłanek, o których mowa w przywołanym wyżej przepisie. Inaczej mówiąc starosta zobowiązany jest zatrzymać prawo jazdy osobie, która pomimo skierowania na badania nie przedłożyła odpowiedniego orzeczenia.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że Ł. A. nie poddał się badaniu kontrolnemu, na które został skierowany i nie przedłożył organowi stosownego orzeczenia. Skoro skarżący nie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku, organ był zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
W skardze oraz w toku postępowania administracyjnego skarżący podnosił, że nie popełnił zarzucanych mu wykroczeń drogowych oraz, że podpisy pod mandatami karnymi zostały podrobione. Wnosił o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu zakończenia postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Rejonowym w C. w sprawie dotyczącej posługiwania się sfałszowanymi dokumentami przez P. B. Skarżący podniósł również, że P. B. przyznał się do zarzucanych czynów. Twierdzenia skarżącego nie znajdują jednak odzwierciedlenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. (k.29) oświadczyła, że nie są jej znane sygnatury akt spraw wymienionych w pkt 2 wniosków skargi, w tym sprawy dotyczącej rzekomego sfałszowania podpisów na mandatach.
Podkreślić w tym miejscu należy, że ani starosta ani organ odwoławczy nie mają kompetencji do weryfikowania prawidłowości karania przez właściwe organy kierowców za wykroczenia drogowe.
Tryb ewidencji punktów za naruszenia prawa drogowego jest odrębnym postępowaniem od postępowania dotyczącego nałożenia mandatu za wykroczenie drogowe.
Uchylenie prawomocnego mandatu karnego jest możliwe w trybie przewidzianym w art. 101 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2013, poz. 395 z późn. zm.). W tym celu skarżący powinien był złożyć stosowny wniosek do sądu powszechnego w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się mandatu.
Z art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym wynika natomiast, że ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego powierzono Policji.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Kierowca zainteresowany wykreśleniem punktów karnych z ewidencji może zwrócić się do organu prowadzącego ewidencję o podjęcie określonej czynności, a następnie w zależności od tego, czy i jakie organ zajmie stanowisko, wnieść skargę sądową kwestionując czynność w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 4 lub skarżąc bezczynność na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. (vide wyroki NSA: z dnia 13 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 1087/05, z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1456/09 oraz z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 114/12).
Zgodnie z art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
W myśl art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczyła liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
Jak już wyżej wspomniano, jeżeli osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. orzekło o skierowaniu Ł. A. na badania psychologiczne, ponieważ skarżący wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co otrzymał w sumie 26 punktów karnych. Sądowi z urzędu wiadomo, że WSA w Lublinie wyrokiem z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 903/14 oddalił skargę Ł. A. na w/w decyzję SKO w C. Bezsporne jest, że skarżący nie przedłożył orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, starosta miał zatem obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącemu.
Podnieść w tym miejscu należy, że skuteczne podważenie mandatów karnych i liczby punktów karnych, nałożonych za wielokrotne naruszenia przepisów ruchu drogowego, może otworzyć skarżącemu drogę do wznowienia postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy.
W ocenie sądu organy administracji oparły się na prawidłowo zebranym w sprawie materiale dowodowym i wyczerpująco zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy. Tym samym zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. należy uznać za nieuzasadnione.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), oddalił skargę.