Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 7

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniuz 27 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Po 614/18

nieprawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Dnia 27 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Skład
Sędzia WSA Walentyna Długaszewska przewodniczący, sprawozdawca
WSA Małgorzata Górecka WSA
Marek Sachajko
st. sekr. sąd. Agata Tyll-Szeligowska protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 27 marca 2019 roku
Uczestnicy
przy udziale sprawy ze skargi X na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry

Sentencja

  1. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. nr [...]
  2. 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego X kwotę [...]zł ([...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania

Uzasadnienie

UZASADNIENIE.

Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości [...] zł za urządzanie gier na [...] automatach poza kasynem gry.

Po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ II instancji podniósł, że strona skarżąca została zasadnie uznana za podmiot urządzający gry na automacie.

Organ wskazał m. in., że z umowy najmu części powierzchni lokalu wynika, że skarżący będzie otrzymywał czynsz uzależniony od tego, czy doszło do faktycznej eksploatacji przedmiotowych automatów w danym okresie czasu. Skarżący zobowiązał się ponadto do dostarczania do automatów energii elektrycznej oraz do informowania dysponenta automatów o ich uszkodzeniach. Skarżący zeznał ponadto, że uruchamiał automaty poprzez podłączanie ich do prądu.

W skardze strona wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji w całości oraz decyzji organu I instancji.

Kwestionowanej decyzji skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na tym, że niezasadnie uznano go za podmiot urządzający gry na automatach, albowiem jedynie wynajmował powierzchnię przedmiotowego lokalu, na której zamontowano sporne automaty.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnicy skarżącego i organu II instancji oświadczyli, że nie dysponują w dniu rozprawy oryginałem lub czytelną kopią umowy najmu powierzchni lokalu.

Sąd zobowiązał pełnomocnika organu II instancji do złożenia w terminie [...] dni czytelnej kopii umowy najmu powierzchni lokalu.

Wraz z pismem z dnia [...] r. pełnomocnik organu II instancji przekazał kserokopie umowy najmu (k. [...] akt sądowych).

Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego stwierdził, że nie posiada oryginału lub czytelnej kopii umowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje

Skargę należało uznać za zasadną.

Decyzje organu II i I instancji zostały bowiem w ocenie Sądu wydane niezgodnie z przepisami prawa procesowego.

Zdaniem Sądu organy obu instancji przeprowadziły postępowanie dowodowe w nieprawidłowy sposób, naruszając przepisy prawa, w tym art. 122 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej. Na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego organy dokonały ustaleń faktycznych w zakresie tego, czy skarżący może być uznany za podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry. W ocenie Sądu materiał dowodowy zebrany w sprawie nie pozwalał jednak na dokonywanie tego rodzaju ustaleń.

W tym miejscu wskazać należy, że podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność za omawiany delikt, jest każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. I to bez względu na to, czy legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry, której - jak to wynika z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, dalej: u.g.h., nie może uzyskać ani osoba fizyczna, ani jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, ani też osoba prawna niemająca formy spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, które to spółki prawa handlowego, jako jedyne, o koncesję taką mogą się ubiegać. Z powyższego wynika, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach.

Stwierdzić zatem należy, że urządzający gry na automatach poza kasynem gry, nawet wówczas, gdy gry te urządza bez koncesji lub zezwolenia - od 14 lipca 2011 r. także bez zgłoszenia lub wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry - podlegać będzie karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Wskazać należy przy tym, że sankcja z art. 89 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 89 ust. 2 pkt. 2 u.g.h. może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji, gdy każdemu z nich można przypisać cechy "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie. Wynika to z szerokiego zakresu definicji podmiotu "urządzającego gry na automatach", jaką należy przyjąć na potrzeby tego rodzaju postępowań – zob. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2016 r. sygn.. akt II GSK 2736/16, orzeczenia.nsa.gov.pl/doc.

Sąd w składzie rozstrzygającym niniejszą sprawę podziela wyrażony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, według którego wyrażenie "urządzanie gier" należy rozumieć szeroko. Sięgając do wykładni językowej wskazać należy, że pojęcie "urządzanie gier" w języku polskim rozumiane jest jako synonim takich pojęć, jak: "utworzyć, uporządkować zagospodarować", "zorganizować, przedsięwziąć, zrobić" (Słownik poprawnej polszczyzny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994). W tym kontekście "urządzanie gier" obejmuje podejmowanie aktywnych działań, czynności dotyczących zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h.

Natomiast urządzający gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 u.g.h. to podmiot realizujący (wykonujący) te działania, czynności. Urządzanie gier na automatach obejmuje nie tylko fizyczne jej prowadzenie, ale także inne zachowania aktywne, polegające na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca do zamontowania urządzenia, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego automatu nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatu w stanie stałej aktywności, umożliwiającej jego sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, związane z obsługą urządzenia czy zatrudnieniem odpowiednio przeszkolonego personelu i ewentualnie jego szkolenie.

W konsekwencji warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także z ich obsługą oraz stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzania oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 22 czerwca 2016 r., I SA/Po 402/15; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 31 maja 2015 r., II SA/Rz 1094/15; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 3 września 2015 r., II SA/Sz 439/15; dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem Sądu organy obu instancji nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego zezwalającego na dokonanie kategorycznych twierdzeń o konieczności uznania skarżącego za podmiot urządzający gry na automatach.

Jak już wskazano powyżej, aby uznać dany podmiot za podmiot urządzający gry na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych należy wykazać dowodowo, że podmiot swoimi czynnościami i zachowaniem czynnie uczestniczył w organizowaniu gier hazardowych.

W omawianej sprawie organy oparły swoje ustalenia głównie na zapisach umowy najmu zawartej przez skarżącego z dysponentem automatów.

Zdaniem organu II instancji z umowy najmu części powierzchni lokalu wynika, że skarżący będzie otrzymywał czynsz uzależniony od tego, czy doszło do faktycznej eksploatacji przedmiotowych automatów w danym okresie czasu. Skarżący zobowiązał się ponadto do dostarczania do automatów energii elektrycznej oraz do informowania dysponenta automatów o ich uszkodzeniach.

W aktach administracyjnych sprawy (k. [...]) jest nieczytelna kopia tej umowy. Na podstawie tej kopii w ocenie Sądu nie można ustalić kategorycznie i jednoznacznie, jakie prawa i obowiązki związane były dla skarżącego z powyższą umową.

Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnicy skarżącego i organu II instancji oświadczyli, że nie dysponują w dniu rozprawy oryginałem lub czytelną kopią umowy najmu powierzchni lokalu.

Sąd zobowiązał wobec tego pełnomocnika organu II instancji do złożenia w terminie [...] dni czytelnej kopii umowy najmu powierzchni lokalu.

Wraz z pismem z dnia [...] r. pełnomocnik organu II instancji przekazał kopie umowy najmu (k. [...] akt sądowych). Kopie dostarczone do Sądu przez pełnomocnika organu są jeszcze bardziej nieczytelne, niż kopia umowy zawarta w aktach administracyjnych.

Z tego względu zdaniem Sądu organ II instancji nie przedłożył ostatecznie czytelnej kopii lub oryginału umowy najmu, co uniemożliwia praktycznie dokonanie sądowej kontroli w zakresie tego, czy przedmiotowa umowa mogła stanowić główny dowód dla organu w zakresie ustaleń dotyczących praw i obowiązków skarżącego w zakresie spornych automatów.

Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Sądu, organy obu instancji przedwcześnie przyjęły, że strona skarżąca była podmiotem współpracującym, co najmniej współorganizującym gry, podejmując czynności i przyjmując obowiązki pozostające w związku z działalnością obejmującą urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Ustalenia te były przedwczesne w tym sensie, że nie można ich było poczynić przede wszystkim w oparciu o nieczytelną kopię umowy najmu.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy winny oprzeć swoje ustalenia faktyczne na podstawie czytelnej kopii lub oryginału umowy najmu oraz w razie potrzeby oprzeć się na innych dowodach w celu dokonania kategorycznych ustaleń, czy skarżący może być uznany za podmiot urządzający gry na automatach.

Podsumowując powyższe rozważania należy stwierdzić, że decyzje organów obu instancji zostały wydane niezgodnie z przepisami prawa procesowego, co skutkowało koniecznością uchylenia tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302), o czym orzeczono w pkt. I sentencji wyroku.

O zwrocie skarżącemu kosztów sądowych postanowiono w oparciu o art. 200 powyższej ustawy w pkt. II wyroku.

Pod tą sygnaturą także: dokument z 17 października 2018 r.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.